Chương trình Giáo dục phổ thông tổng thể: Cơ hội đồng bộ hóa cấp phổ thông và đại học

(VOH) - Theo dự thảo chương trình Giáo dục phổ thông tổng thể mà Bộ GD&ĐT vừa công bố, chương trình sẽ chia làm 2 giai đoạn: giáo dục cơ bản và giáo dục định hướng nghề nghiệp. Trong đó, để thực hiện tốt giai đoạn định hướng nghề nghiệp tương ứng với cấp học trung học phổ thông đòi hỏi phải có sự đầu tư về đội ngũ giáo viên và cơ sở vật chất.

Xung quanh vấn đề này, phóng viên VOH có cuộc phỏng vấn PGS.TS Đỗ Văn Dũng, Hiệu trưởng Trường Đại học Sư Phạm Kỹ Thuật TPHCM, đơn vị đóng vai trò nòng cốt trong đào tạo giáo viên kỹ thuật.

PGS.TS Đỗ Văn Dũng, Hiệu trưởng Trường Đại học Sư Phạm Kỹ Thuật TPHCM

*VOH: Thưa ông, là hiệu trưởng một trường đại học có chức năng đào tạo giáo viên, ông đánh giá như thế nào về Dự thảo chương trình Giáo dục phổ thông tổng thể?

- PGS.TS Đỗ Văn Dũng: Với tư cách là là hiệu trưởng một trường ĐH đào tạo giáo viên, tôi rất vui mừng vì những lẽ sau:

Thứ nhất, lâu nay ĐHSPKT tiến hành những cải cách sâu rộng, đổi mới về phương pháp dạy và học rất nhiều. Nhưng có một nỗi lo là khi đầu vào của mình chính là đầu ra của các trường phổ thông. Nếu không cải cách thì sẽ không phù hợp và mình sẽ tốn rất nhiều thời gian cho việc định hướng cách học của các em. Đây là dịp để đồng bộ hóa 2 phía, một bên là phổ thông, một bên là đại học.

Thứ hai, chương trình phổ thông lần này không tập trung vào những môn học truyền thống như Toán, Lý, Hoá  nhiều nữa mà có những môn mới như công nghệ, hướng nghiệp, công nghệ thông tin, khởi nghiệp...  Đi kèm với các môn học này là việc hình thành kỹ năng và đổi mới phương pháp.

Tôi đi tư vấn tuyển sinh nhiều trường phổ thông thấy rằng học sinh phổ thông của mình chỉ chăm chăm vào học 3 môn định thi và học lệch nhiều. Khi lên đại học, kiến thức của những mảng khác về xã hội, nhiều em bị thiếu. Với chương trình phổ thông mới sẽ tạo ra những kỹ năng, kiến thức cần thiết cho các em trong giai đoạn mới, số hoá, tự động hoá, cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ 4.

Thứ ba, việc liên thông giữa trung học và đại học hiện nay chưa được đề cập đến, trong khi, các nước khác đã làm rồi. Chương trình mới này sẽ là cơ sở cho các trường đại học thiết kế lại chương trình phù hợp vì không thể chấp nhận "râu ông nọ cắm cằm bà kia", hai bên phải đồng bộ với nhau. Các trường đại học có trách nhiệm thiết kế lại chương trình, đảm bảo sự liên thông nhịp nhàng từ trung học lên đại học. Thậm chí ĐH SPKT sẵn sàng công nhận tín chỉ cho một số trường phổ thông. Với các nội dung các em đã được học ở phổ thông thì không phải phải học lại trên đại học.

*VOH: Bên cạnh những mặt tích cực, việc triển khai chương trình mới chắc hẳn không tránh khỏi những khó khăn?

- PGS.TS Đỗ Văn Dũng: Việc triển khai chương trình mới sẽ gặp vô vàn những khó khăn, thử thách mà mình có thể dự đoán trước.

Thứ nhất là đội ngũ giáo viên. Giáo viên phổ thông lâu  nay vẫn chú trọng dạy những môn truyền thống. Khi bắt đầu chuyển đổi sang dạy những môn mới sẽ gặp nhiều khó khăn, đòi hỏi phải có rất nhiều lớp bồi dưỡng, đào tạo cho các thầy cô thay đổi phương pháp, thậm chí trang bị kiến thức mới để có thể đáp ứng được yêu cầu mới. Kể cả đào tạo giáo viên công nghệ cũng đặt ra cho trường ĐH SPKT một vấn đề lớn. Bởi vì không chỉ trong trường phổ thông mà từ lớp 9 phân luồng ra, rất nhiều em sẽ không tiếp tục lên học trung học phổ thông mà sẽ qua các trường nghề, và nhu cầu giáo viên sẽ rất cao.

Thứ hai, chương trình mới không thể dạy chay như trước, vì các môn công nghệ kỹ thuật phải có thực hành, thí nghiệm để các em đam mê, làm quen ... Các trường THPT sẽ gặp rất nhiều khó khăn thiết bị, từ người sử dụng thiết bị đến việc xây mới phòng ốc, trang bị thiết bị, nếu không cân nhắc lường trước sẽ tạo sự  lãng phí. Tôi nghĩ không nên đầu tư dàn trải. Hiện nay, có hàng ngàn trường THPT, trường nào cũng trang bị thì làm sao đáp ứng được. Vì vậy, cần sự chia sẻ về thiết bị giữa các trường nghề. Ví dụ, học môn công nghệ, các trường THPT có thể tổ chức mượn cơ sở của các trường nghề, trường cao đẳng, đại học lân cận... Chỉ rất tiếc là các trường vùng sâu vùng xa không làm được nhưng mà mình hoàn toàn có thể chia sẻ nguồn lực.

*VOH: Với vai trò là trường đại học chuyên đào tạo các giáo viên nghề, Trường ĐHSPKT có kế hoạch gì để đáp ứng tốt nhất yêu cầu nhân lực phục vụ cho Chương trình giáo dục tổng thể mới?

- PGS.TS Đỗ Văn Dũng: Bộ GD&ĐT cũng có dự án ETEP được Word Bank tài trợ để làm công tác bồi dưỡng, đào tạo, bồi dưỡng lại giáo viên các trường sư phạm là chính. Trong đó có 7 trường sư phạm, bây giờ đưa thêm các trường sư phạm kỹ thuật và sư phạm đặc thù như sư phạm hoạ, sư phạm nghệ thuật để phục vụ cho mục tiêu cải cách giáo dục phổ thông. Trường sẽ làm đề án, đồng thời cũng sẽ xin Bộ GD&ĐT tăng cường cơ sở vật chất và sẽ phối hợp với các trường phổ thông làm thế nào để đào tạo bồi dưỡng giáo viên ngay từ bây giờ  để 4 năm sau có thể phục vụ chương trình phổ thông. Ngoài ra, có kế hoạch bồi dưỡng hè từ năm tới cho các giáo viên để chuẩn bị cho kế hoạch triển khai.

*VOH: Cám ơn ông!

Tuyết Nhung