1. Đơn vị đo khối lượng là gì?
1.1. Khối lượng của một vật được xác định bằng cách nào?
Từ xa xưa, để đo hoặc so sánh khối lượng của các vật, con người đã biết dùng đến cân thăng bằng. Đó là những cân gồm hai đĩa dùng để so sánh khối lượng giữa những vật mẫu cho trước và những vật cần đo đặt ở hai bên đĩa.
Từ cách đây gần 5.000 năm, người Babylon và Ai Cập cổ đại đã biết dùng đến những loại cân này. Người Babylon đã sử dụng những mẫu để so sánh trong cân thăng bằng là những chùm đá nhẵn có khối lượng khác nhau và được định trước khối lượng. Chúng được dùng để so sánh khối lượng nặng, nhẹ hơn của vật cần cân, giúp việc đo khối lượng được chính xác hơn. Nguyên lý làm cân theo cách này ngày nay vẫn được sử dụng rộng rãi.
1.2. Bảng đơn vị đo khối lượng
- hg là viết tắt của héc-tô-gam
- dag là viết tắt của đề-ca-gam
Mỗi đơn vị đo khối lượng đều gấp đều gấp 10 lần đơn vị bé hơn, liền nó.
2. Các dạng bài toán về đơn vị đo khối lượng
Dạng 1: Thực hiện phép so sánh
Phương pháp:
- Khi so sánh các đơn vị đo giống nhau, ta so sánh tương tự như so sánh hai số tự nhiên.
- Khi so sánh các đơn vị đo khác nhau, trước hết ta phải đổi về cùng một đơn vị đo sau đó thực hiện phép so sánh bình thường.
Ví dụ 1: So sánh 4357 kg và 5000 g
Đổi: 5000 g = 5000 : 1000 = 5 kg
Vậy 4357 kg > 5000 g
Ví dụ 2: So sánh 4300 g và 43 hg
Đổi 4300 g = 4300 : 100 = 43 hg
Vậy 4300 g = 43 hg
Dạng 2: Thực hiện phép tính
Phương pháp:
- Khi thực hiện phép tính cộng hoặc trừ các khối lượng có kèm theo các đơn vị đo giống nhau, ta thực hiện tương tự như các phép tính với số tự nhiên, sau đó thêm đơn vị đo khối lượng vào kết quả.
- Khi thực hiện phép tính có kèm theo các đơn vị đo khác nhau, ta quy đổi về cùng một đơn vị đo, sau đó thực hiện phép tính bình thường.
Ví dụ 1: 57 kg + 56 g = ?
57kg = 57
57kg + 56g = 57 000g + 56 g = 57056g
Ví dụ 2: 275 tấn - 849 tạ = ?
275 tấn = 275
275 tấn - 849 tạ = 2750 - 849 = 1901 tạ
Dạng 3: Giải bài toán có lời văn
Ví dụ: Trong đợt kiểm tra sức khỏe. An có cân nặng là 32kg, Hoa có cân nặng là 340hg, Huyền có cân nặng là 41000g. Hỏi tổng số cân nặng của ba bạn là bao nhiêu ki-lô-gam?
ĐÁP ÁN
Đổi: 340 hg = 34 kg
41 000 g = 41 kg
Tổng số cân nặng của ba bạn là: 32 + 34 + 41 = 107 (kg)
Đáp số: 107 kg
3. Bài tập về đơn vị đo khối lượng
Bài 1: Thực hiện phép tính
a, 380 g + 195 g = ?
b, 4 tấn + 3 tạ + 7 yến = ?
c, 3 tạ + 75 kg =?
ĐÁP ÁN
a, 380 g + 195 g = 575g
b, Đổi: 4 tấn = 400 yến
3 tạ = 30 yến
4 tấn + 3 tạ + 7 yến = 400 yến + 30 yến + 7 yến = 437 yến
c, 3 tạ = 300kg
3 tạ + 75kg = 300kg + 75kg = 375kg
Bài 2: So sánh
a, 4 tạ 30 kg và 4 tạ 3 kg
b, 8 tấn và 8100 kg
c, 512 kg 70 dag và 3 tạ 75 kg
ĐÁP ÁN
a, 30 kg > 3 kg
4 tạ = 4 tạ
Vậy 4 tạ 30 kg > 4 tạ 3 kg
b, 8 tấn và 8100 kg
8 tấn = 8000 kg
8000 kg < 8100 kg
Vậy 8 tấn < 8100 kg
c, 512 kg 700 dag và 3 tạ 75 kg
512 kg 700 dag = 512 kg + 7 kg = 519 kg
3 tạ 75 kg = 300 kg + 75 kg = 375 kg
Vậy 512 kg 700 dag > 3 tạ 75 kg
Bài 3: Có 4 gói bánh, mỗi gói cân nặng 150 g và 2 gói kẹo, mỗi gói cân nặng 200 g. Hỏi có tất cả mấy ki-lô-gam bánh và kẹo?
ĐÁP ÁN
Cân nặng của cả 4 gói bánh là:
150
Cân nặng của 2 gói kẹo là:
200
Cả bánh và kẹo có cân nặng là:
600 + 400 = 1 000 (g) = 1kg
Đáp số: 1 kg
Hy vọng bài viết sẽ giúp ích cho các em học sinh trong quá trình tự học và ôn tập tại nhà.