Đài tiếng nói nhân dân TPHCM
The Voice of Ho Chi Minh City People
  • Tác dụng của củ riềng trong chữa bệnh và ẩm thực

    (VOH) – Là một loại gia vị vô cùng quen thuộc trong ẩm thực Việt thế nhưng nếu nói về những tác dụng của củ riềng thì không phải ai cũng biết.

    Riềng (hay còn gọi là riềng thuốc, cao lương khương...) có tên khoa học là Alpinia galangal (L.) Sw. Synonym, là thân cây thảo thuộc họ Gừng. Ở nước ta, cây riềng mọc hoang và được trồng khắp nơi. Từ lâu đã được người dân sử dụng như một loại gia vị không thể thiếu trong nhiều món ăn, nhất là trong những ngày trời lạnh.

    Thế nhưng, ngoài làm gia vị của các món ăn Việt, bản thân củ riềng cũng là một vị thuốc cực kỳ tốt cho sức khỏe vì có thể chữa được rất nhiều bệnh tật như: đau bụng do lạnh, phong thấp, sốt rét, hắc lào, lang ben...

    Tác dụng của củ riềng trong y học cổ truyền

    Trong Y học cổ truyền, củ riềng có vị cay thơm, tính ấm vào hai kinh tỳ và vị, có nhiều tác dụng ôn trung, tán hàn, tiêu thực, chữa đầy bụng, nôn mửa, ợ hơi, ợ chua, tiêu hóa kém... Bộ phận dùng làm thuốc của riềng là thân và củ.

    Một số bài thuốc chữa bệnh từ riềng

    • Bài thuốc chữa cảm sốt, sốt rét, ăn kém

    Riềng 40g tẩm dầu vừng sao, gừng khô 40g nướng cháy sém, hai vị thuốc trên tán thành bột mịn quyện với mật lợn làm viên hoàn, mỗi viên bằng hạt ngô. Ngày uống hai lần mỗi lần uống 15 - 20 viên với nước đun sôi để ấm, uống liên tục 15 ngày.

    • Bài thuốc chữa đau bụng nôn mửa

    Riềng 6g, đại táo 3 quả, sắc với 200ml nước đun lấy 100ml, chia hai lần uống trong ngày, uống trước khi ăn, uống liên tục 10 ngày. Nếu không có đại táo có thể thay bằng gạo rang vàng 12g và vài khúc mía.

    • Bài thuốc điều trị ho nhiều đờm trắng do cảm phong hàn

    tac-dung-cua-cu-rieng-trong-chua-benh-va-am-thuc-voh

    Riềng là một vị thuốc giúp chữa nhiều bệnh lý (Nguồn: Internet)

    Riềng mọc hoang trên rừng thu hái về rửa sạch, thái lát, trộn với vỏ quýt để lâu năm (trần bì) với lượng bằng nhau, sao với mật mía, ngậm ngày 3 - 4 lần, mỗi lần ngậm 3 - 4 lát. Ngậm liên tục 7 ngày sẽ thấy bệnh thuyên giảm rõ.

    • Bài thuốc chữa tiêu chảy và xoa bóp chỗ đau

    Riềng khô 100g, quế nhục 20g, gừng khô 100g, rượu trắng 40 độ C 1 lít. Tất cả tán nhỏ, ngâm trong rượu khoảng 3 tuần, uống dần. Mỗi lần thấy đau bụng, đau trướng thì uống 1 ly nhỏ (5 – 10ml). Đối với trẻ nhỏ dùng nước củ riềng ngâm rượu xoa quanh vùng rốn.

    Khi cơ thể bị đau nhức, tẩm một ít rượu củ riềng vào bông y tế đắp vào nơi đau và xoa bóp nhẹ.

    • Bài thuốc chữa lang ben

    Gọt bỏ vỏ ngoài củ riềng đập dập cho vào nồi, đổ thêm ít giấm vào đun sôi. Khi đang sôi, gắp một miếng bông gòn nhúng vào, đợi đến khi hơi âm ấm thì xoa vào tất cả những chỗ có lang beng. Xoa khoảng 3 ngày sẽ hết ngứa. Từ ngày thứ 4 trở đi thì da sẽ không còn những mảng trắng lang beng.

    Chú ý: Không dùng riềng làm thuốc trong các trường hợp cảm phong nhiệt, thương thử, nôn mửa hoắc loạn.

    Một số công dụng của củ riềng theo y học hiện đại

    Không chỉ có Y học cổ truyền mà những nghiên cứu y học hiện đại cũng đã phát hiện, trong thành phần hóa học của củ riềng có khoảng 1% tinh dầu, có mùi thơm long não, chủ yếu là xineola và metylxinnamat.

    Củ riềng cũng là một nguồn cung cấp dồi dào các chất như natri, sắt, chất xơ, vitamin A, C và flavonoid... Riềng có chứa các hoạt chất mang đặc tính kháng viêm nên rất có ích trong việc điều trị viêm khớp, thấp khớp, phong thấp, đau cơ bắp và giúp vết thương mau lành mà ít để lại sẹo.

    tac-dung-cua-cu-rieng-trong-chua-benh-va-am-thuc-1-voh

    Củ riềng chứa nhiều chất chống oxy hóa nên giúp hạn chế sự tác hại gây ra bởi các gốc tự do (Nguồn: Internet)

    Củ riềng chứa nhiều chất chống oxy hóa nên giúp giảm thiểu các tác hại gây ra bởi các gốc tự do và những độc tố khác trong cơ thể. Bên cạnh đó, tác dụng của củ riềng còn giúp phòng ngừa và điều trị các bệnh về da như: ghẻ, lang ben, lở loét và sưng viêm.

    Đặc biệt, củ riềng còn có tác dụng giúp làm tăng cảm giác ngon miệng, điều trị chứng ho gà, đầy hơi, rối loạn tiêu hóa, ruột co thắt và đau thắt ngực, giảm đau họng, hạ cholesterol và triglyceride trong máu.

    Củ riềng – gia vị đặc trưng trong ẩm thực

    Ngoài tác dụng tốt trong y học, riềng còn được sử dụng nhiều trong ẩm thực Việt Nam. Đầu tiên là phải kể đến tác dụng cản mùi hôi, mùi tanh và làm tăng thêm hương vị ở một số loại thực phẩm như cá, thịt vịt, tôm, sò, ốc...

    Vào dịp Tết người ta thường nấu riềng với mật mía như một món ăn ngày Tết để giúp cho tỳ vị tiêu hóa chất mỡ, đồng thời Tết thường vào dịp đại hàn rét nhiều nên món riềng còn giúp khử hàn làm ấm cơ thể. Một số vùng nông thôn ngày Tết các cụ thường làm món chả riềng.

    Riềng tươi, rửa sạch thái lát luộc sơ, sau đó xào với mỡ để nhắm rượu, sẽ có tác dụng tiêu thực và cũng là vị thuốc giúp giải rượu hiệu quả.

    Một số món ăn ngon có sử dụng riềng làm gia vị chủ chốt như:

    • Lưỡi heo xào riềng sả
    • Vịt rang riềng
    • Cá kho riềng thịt ba chỉ
    • Giò heo giả cầy
    • Cá cơm kho riềng
    • Nghêu - sò - ốc hấp riềng sả
    • Tôm hấp riềng sả

    Như vậy, giờ đây bạn không chỉ sử dụng riềng như một loại gia vị làm đậm đà món ăn mà bạn còn có thể dùng riềng để phòng ngừa hoặc điều trị một số bệnh như trên nhằm giúp bảo vệ cơ thể luôn được khỏe mạnh.

    Tài liệu tham khảo

    1. Trang suckhoedoisong.vn
    2. Trang wikipedia – Bách khoa toàn thư mở
    3. Sách Cây rau làm thuốc – TS Võ Văn Chi_NXB Đồng Tháp

    7 tác dụng tuyệt vời của củ dền mà không phải ai cũng biết : Củ dền là loại rau củ giàu sắt, vitamin A, C, acid folic... từ lâu đã được biết đến là một loại củ quý. Vậy tác dụng của của dền tốt như thế nào đối với sức khỏe, hãy cùng tìm hiểu ngay sau đây.

    10 tác dụng của củ sen cho sức khỏe : Sen không chỉ tượng trưng cho vẻ đẹp cao quý và thuần khiết mà các bộ phận của sen cũng có công dụng rất tốt cho sức khỏe, trong đó tác dụng của củ sen đã được chứng minh trong y học lẫn ẩm thực.

    Hồng Phượng (Tổng hợp)