Đài tiếng nói nhân dân TPHCM
The Voice of Ho Chi Minh City People
  • Tính chất hóa học của axit axetic

    Axit axetic có công thức là CH3COOH. Một hợp chất được ứng dụng rất nhiều trong ngành công nghiệp hóa chất. Vậy nó có những tính chất hóa học gì, chúng ta hãy cùng tìm hiểu qua bài viết này nhé.

    Giới thiệu chung về axit hữu cơ

    Là những hợp chất hữu cơ chứa nhóm carboxyl -COOH (voh.com.vn-tinh-chat-hoa-hoc-cua-axit-axetic) trong phân tử.

    Tùy theo gốc hydrocarbon mà phân loại thành carboxylic acid no, không no, thơm.

    Axit axetic là một axit cacboxylic no có công thức phân tử C2H4O2, công thức cấu tạo CH3COOH gồm một nhóm metyl liên kết với một nhóm cacboxyl.

    Có thể xem các axit là dẫn xuất thế H của axit axetic.

    Tính chất vật lí của axit axetic

    • Axit axetic CH3COOH là chất lỏng không màu, có vị chua và mùi khá hăng
    • Khối lượng riêng ở trạng thái lỏng: 1.049 g/cm3 
    • Nhiệt độ nóng chảy: 16,5oC.
    • Nhiệt độ sôi: 118,2oC.
    • Nhiệt độ sôi của axit axetic CH3COOH lớn hơn nhiều hợp chất cùng phân tử khối do có liên kết bền vững hidro. Nhiệt độ sôi > các hợp chất khác có cùng số C
    • CH3COOH > CH3CH2OH > CH3-COO-CH3 > CH3-CHO > CH3CH2Cl > C2H6
    • Gốc O-H của axit axetic phân cực mạnh hơn của ROH (ancol)
    • Khả năng tạo liên kết hirro lớn hơn của alcohol
    • Phân tử axit axetic là phân tử phân cực nhưng ngoài hòa tan những hợp chất phân cực  như nước nó còn có khả năng hòa tan trong các hợp chất không phân cực như dầu, xenlulozo, hexann, và các nguyên tố hóa học như lưu huỳnh và iốt (I2).

    Tính chất hóa học của axit axetic

    Phản ứng với oxit bazơ

    Na2O + CH3COOH  CH3COONa + H2O

    K2O + CH3COOH  CH3COOK + H2O

    Phản ứng với bazơ

    NaOH + CH3COOH  CH3COONa + H2O

    BaOH +  2CH3COOH  CH3COO2Ba + 2H2O

    Phản ứng với kim loại 

    Mg + 2CH3COOH   CH3COO2Mg + H2

    Al + 3CH3COOH   CH3COO3Al + 32H2

    Phản ứng với muối của axit yếu hơn

    Na2CO3 + CH3COOH  CH3COONa + CO2 + H2O

    Phản ứng với rượu tạo ra este và nước (phản ứng este hóa)

    CH3COOH  +  HO-C2H5 H2SO4 ,toCH3COOC2H5  +  H2O.

    *Nâng cao

    Phản ứng tách nước tạo anhydric axetic (CH3CO)2O

    voh.com.vn-tinh-chat-hoa-hoc-cua-axit-axetic1

    Phản ứng tạo axit clohidric

    voh.com.vn-tinh-chat-hoa-hoc-cua-axit-axetic2

    Phản ứng tạo amin

    voh.com.vn-tinh-chat-hoa-hoc-cua-axit-axetic3

    Phản ứng thế Cl2 xúc tác P

    CH3-COOH + Cl2 CClH2-COOH + HCl

    CClH2-COOH  + Cl2 = CCl2H-COOH + HCl

    CCl2H-COOH + Cl2 CCl3COOH + HCl

    Dư Clo

    CH3COOH + 3Cl2  CCl3COOH + 3HCl

    Phản ứng tạo thành ancol etylic

    2CH3COOH + LiAlH4 + 2H2O = 2CH3CH2OH + LiOH + Al(OH)3

    Điều chế

    Trong công nghiệp

    Oxi hóa butan C4H10:

    2C4H10  +  3O2 xt, to    4CH3COOH  + 2H2O

    Để sản xuất giấm ăn, thường dùng phương pháp lên men dung dịch rượu etylic loãng.

    CH3CH2OH + O2CH3COOH  + 2H2O.

    Trong phòng thí nghiệm

    Oxi hóa rượu

    5CH3CH2OH + 4KMnO4 + 6H2SO4  5CH3COOH + 4MnSO4 + 2K2SO4 + 11H2O

    Cacbonyl hóa methanol

    Methanol tác dụng với cacbon monoxit tạo thành axit axetic

    CH3OH + CO  CH3COOH

    Hy vọng những chia sẻ của VOH về  tính chất hóa học và phương pháp điều chế của axit axetic CH3COOH giúp các bạn đã có thêm thông tin hữu ích. Nếu có ý kiến và thắc mắc về bất kì vấn đề gì, bạn có thể để lại bình luận ở dưới. Ngoài ra nếu muốn tìm hiểu thêm về các hợp chất hữu cơ khác, bạn có thể đọc 2 bài viết dưới đây.

    Propilen và tính chất hóa học của Propilen : Propilen hay propen là sản phẩm khởi đầu quan trọng thứ hai trong ngành hóa dầu sau etilen. Vậy nó có tính chất như thế nào, mời các bạn xem qua bài viết sau.
    Bài tập về Vinylaxetilen và các phương trình quan trọng của nó : Vinylaxetilen là nguyên liệu chính để sản xuất cao su tổng hợp. Cùng tìm hiểu về công thức vinylaxetilen, phản ứng của vinylaxetilen với các hợp chất khác.

    Thu Quyên (tổng hợp)