Tin tứcSáng 26/10, tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI, Bộ trưởng Bộ Công an Lương Tam Quang, thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, trình bày tóm tắt Tờ trình dự án Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi). Dự thảo luật gồm 6 chương, 128 điều, quy định về xử phạt vi phạm hành chính và các biện pháp xử lý hành chính.
Dự thảo đề xuất kéo dài thời hiệu xử phạt lên 2 năm hoặc 3 năm đối với một số lĩnh vực; nâng mức phạt tiền tối đa từ 1 tỷ đồng lên 1,5 tỷ đồng đối với cá nhân và từ 2 tỷ đồng lên 3 tỷ đồng đối với tổ chức. Đồng thời, quy định cụ thể mức phạt tiền tối đa trong từng lĩnh vực, sửa đổi quy định về đối tượng bị xử lý, tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ và bổ sung trường hợp được miễn trách nhiệm đối với hành vi vi phạm hành chính.
Về quy trình xử phạt, dự thảo hướng tới cắt giảm thủ tục không cần thiết, hoàn thiện quy định xử lý vi phạm hành chính trên môi trường điện tử. Trường hợp vi phạm được phát hiện bằng phương tiện, thiết bị kỹ thuật, nghiệp vụ có thể bị xử phạt không lập biên bản.
Các quy định về thi hành quyết định xử phạt cũng được sửa đổi theo hướng thuận lợi hơn cho cá nhân, tổ chức vi phạm, trong đó có điều kiện hoãn, giảm, miễn thi hành quyết định phạt tiền và nộp tiền phạt nhiều lần. Dự thảo bổ sung các trường hợp được hoãn, miễn thi hành hình thức xử phạt bổ sung và biện pháp khắc phục hậu quả.
Đáng chú ý, dự thảo bổ sung nhiều biện pháp cưỡng chế như tạm hoãn xuất cảnh; niêm phong trụ sở, địa điểm, cơ sở sản xuất, kinh doanh, dịch vụ; ngừng cung cấp điện, nước; tạm dừng đăng kiểm, đăng ký phương tiện, cấp giấy phép điều khiển phương tiện; ngừng cung cấp dịch vụ Internet, viễn thông, hạ tầng số hoặc áp dụng biện pháp ngăn chặn kỹ thuật, chặn truy cập.
Đối với các biện pháp xử lý hành chính, dự thảo sửa đổi điều kiện áp dụng biện pháp giáo dục tại xã, phường, đặc khu và đưa vào cơ sở giáo dục bắt buộc; rút ngắn thời gian xem xét, quyết định áp dụng một số biện pháp. Dự thảo cũng đề xuất chuyển thẩm quyền quyết định đưa người vào cơ sở giáo dục bắt buộc, đưa đi cai nghiện bắt buộc từ Tòa án nhân dân khu vực sang Chủ tịch UBND cấp xã.
Về biện pháp ngăn chặn và bảo đảm xử lý vi phạm hành chính, dự thảo bổ sung một số trường hợp tạm giữ người theo thủ tục hành chính; sửa đổi thủ tục tạm giữ, trả lại tang vật, phương tiện, giấy phép, chứng chỉ hành nghề và kéo dài thời hạn tạm giữ đến khi ra quyết định xử phạt hoặc quyết định xử phạt được thi hành xong.
Trình bày báo cáo thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội Phan Chí Hiếu cho biết, Ủy ban và các cơ quan tham gia thẩm tra tán thành sự cần thiết sửa đổi toàn diện Luật Xử lý vi phạm hành chính hiện hành. Dự thảo gồm 128 điều, trong đó kế thừa 21 điều, sửa đổi, bổ sung 104 điều và bổ sung mới 4 điều.
Tuy nhiên, do dự thảo có nhiều quy định liên quan đến hạn chế quyền con người, quyền công dân, cơ quan thẩm tra đề nghị tiếp tục rà soát thận trọng, quy định cụ thể ngay trong luật, bảo đảm phù hợp với thẩm quyền của Quốc hội và nguyên tắc tại khoản 2 Điều 14 Hiến pháp.
Về đề xuất kéo dài thời hiệu xử phạt lên 2 năm hoặc 3 năm đối với một số lĩnh vực, Ủy ban Pháp luật và Tư pháp đề nghị phân hóa cụ thể các lĩnh vực được áp dụng thời hiệu dài hơn, bảo đảm nguyên tắc vi phạm hành chính phải được phát hiện, ngăn chặn kịp thời và xử phạt nhanh chóng.
Theo cơ quan thẩm tra, thời hiệu xử phạt có thể kéo dài đến 4 năm trong trường hợp vi phạm do cơ quan tiến hành tố tụng chuyển đến. Trong khi đó, thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự đối với tội phạm ít nghiêm trọng là 5 năm. Điều này có thể thu hẹp ranh giới pháp lý giữa vi phạm hành chính và tội phạm hình sự, làm tăng trách nhiệm pháp lý đối với người vi phạm. Vì vậy, đề xuất cần được cân nhắc kỹ lưỡng.
Đối với việc nâng mức phạt tiền tối đa từ 1 tỷ đồng lên 1,5 tỷ đồng đối với cá nhân, từ 2 tỷ đồng lên 3 tỷ đồng đối với tổ chức, cơ quan thẩm tra cho rằng mức phạt cao có thể tăng tính răn đe nhưng trong một số trường hợp chưa phù hợp với khả năng tài chính của cá nhân, doanh nghiệp, ảnh hưởng đến hiệu quả thực thi.
Ủy ban đề nghị nghiên cứu các giải pháp như tăng cường biện pháp khắc phục hậu quả, tước quyền sử dụng giấy phép, đình chỉ hoạt động; đồng thời rà soát mức phạt tối đa trong từng lĩnh vực để bảo đảm phù hợp thực tiễn và tính khả thi.
Về xử phạt trên môi trường điện tử, cơ quan thẩm tra đánh giá việc hoàn thiện quy định là cần thiết, song yêu cầu bảo đảm người vi phạm được thông báo kịp thời, thực hiện quyền giải trình, khiếu nại, khởi kiện.
Đối với các biện pháp cưỡng chế như ngừng cung cấp điện, nước, Internet, viễn thông hoặc tạm dừng đăng kiểm, đăng ký phương tiện, cơ quan thẩm tra đề nghị tiếp tục rà soát.
Cơ quan thẩm tra cũng đề nghị rà soát tính thống nhất của dự thảo với các luật đang được sửa đổi, bổ sung, bảo đảm đồng bộ trong hệ thống pháp luật.
