Tin tứcThực tế theo Nghị định 95 của Chính phủ quy định về đầu tư và cơ chế tài chính đối với hoạt động khoa học và công nghệ chưa thoáng lắm. Năm nay TP sẽ tiếp tục cởi trói để các nghiên cứu sớm được đưa vào ứng dụng trong thực tế.
Xoay quanh vấn đề này, phóng viên Đài TNND TPHCM trao đổi với ông Lê Mạnh Hà, Phó chủ tịch Ủy ban Nhân dân TPHCM.
Ông Lê Mạnh Hà, Phó chủ tịch Ủy ban Nhân dân TPHCM - Ảnh: ICTnews.
* Thưa ông, năm qua,TPHCM mua sản phẩm nghiên cứu khoa học. Đây được xem là cơ hội lớn cho các nhà khoa học khi được "cởi trói" khỏi các thủ tục tài chính và đến nay thì hiệu quả như thế nào ?
Ông Lê Mạnh Hà: Trước đây, khi thanh toán, quyết toán đối với một đề tài rất phức tạp, các nhà khoa học, các chủ nhiệm đề tài phải cung cấp từng chứng từ một, nhiều khi phải "nói dối" để đảm bảo đề tài này đã chi đủ 500 triệu hay một tỉ ! Nó làm cho các nhà khoa học rất khó khăn vì thời gian đầu tư để chứng minh đã chi bao nhiêu mất rất nhiều thời gian và nó cũng không tôn trọng các nhà khoa học.
Chúng ta sẽ mua một sản phẩm khoa học bởi vì bất kỳ nghiên cứu nào cũng là sản phẩm, chúng ta có quyền mua sản phẩm đó theo đúng quy định của pháp luật. Chẳng hạn như mua chiếc xe hơi, giá của nó 1 tỷ thì nó là 1 tỉ, chứ không thể chứng minh là động cơ của nó giá bao nhiêu, bánh xe nó bao nhiêu, cộng lại rồi ra một số tiền ! Mua đề tài 1 lần mà thôi, nó sẽ rút ngắn thủ tục tài chính, không phiền hà cho nhà khoa học. Sản phẩm đánh giá tốt thì được mua, các cơ quan khoa học và cơ quan tài chính cũng chưa hiểu rõ về vấn đề này.
Trước đây, TP từng triển khai mua phần mềm, người ta cũng nghĩ rằng rất phức tạp vì phải chứng minh được cách xây dựng 1 phần mềm bao nhiêu tiền nhưng chúng tôi cũng đã từng mua sản phẩm phần mềm như vậy.
* Một số ý kiến cho rằng, Nghị định 95 của Chính phủ quy định về đầu tư và cơ chế tài chính đối với hoạt động khoa học và công nghệ có hiệu lực vào cuối năm qua, vẫn còn nhiều vướng mắc và không giúp cho thủ tục giải ngân cho các nhà khoa học thông thoáng hơn. Ông có ý kiến gì về vấn đề này ?
Ông Lê Mạnh Hà: Đối với Nghị định 95 chúng tôi nghĩ chưa thoáng lắm và có lẽ chúng ta phải lách qua một hướng khác không phải mua sản phẩm hay đặt hàng mua sách nghiên cứu khoa học. Đặt hàng sẽ thoáng hơn, chứ nếu chúng ta cứ loay hoay đi vào những chuyện như lâu nay vẫn làm, chứng minh từng chút cho một sản phẩm nó bao nhiêu tiền, mà nguyên tắc nghiên cứu 1 sản phẩm thì khó nói được giá thành là bao nhiêu vì hàm lượng chất xám cũng như giá thành không thể định giá một cách máy móc.
* Để cho cơ chế đặt hàng mua sản phẩm và cơ chế tự chủ đối với các đơn vị khoa học công nghệ công lập hiệu quả trong thời gian tới, theo ông các đơn vị cần phải làm gì ?
Ông Lê Mạnh Hà: Tôi nghĩ là các cơ quan phải thực thi, phải mạnh dạn quyết định vì nếu chờ cơ chế chính sách chờ thay đổi thì rất lâu và rất khó triển khai. Tôi nghĩ là cơ chế hiện nay, đủ để mua một sản phẩm nghiên cứu khoa học mà vẫn tôn trọng nhất đối với các nhà khoa học.
.jpg)
TPHCM là địa phương đầu tiên trong cả nước áp dụng chính sách mua kết quả nghiên cứu khoa học - Ảnh: DĐDN.