Nhìn nhận lại việc triển khai cùng lúc nhiều bộ SGK trong nhà trường

(VOH) - Hiện nay Bộ sách Công nghệ giáo dục của Giáo sư Hồ Ngọc Đại đã được 37 tỉnh thành trong cả nước chính thức áp dụng cho học sinh tiểu học, bộ tài liệu dạy học môn vật lý cấp THCS do Sở GD-ĐT TPHCM biên soạn được học sinh và giáo viên hào hứng đón nhận. Từ thực tế nhu cầu sử dụng những bộ sách khác ngoài bộ sách giáo khoa (SGK) hiện hành, như vậy nên có nhiều bộ sách giáo khoa hay chỉ một bộ sử dụng trong trường học? Xung quanh vấn đề này, VOH đã có cuộc tọa đàm với các chuyên gia giáo dục là GS-TS Đào Trọng Thi, PGS-TS Ngô Minh Oanh và PGS-TS Đoàn Văn Điện.

Các bộ SGK nếu được đưa vào nhà trường  cần đảm bảo đúng chương trình chuẩn (ảnh minh họa: GDDT)

Xin cảm ơn các vị khách mời đã tham dự buổi tọa đàm. Trước tiên xin được hỏi các vị khách mời có suy nghĩ như thế nào về việc ngoài sách giáo khoa thì đã có những bộ sách, tài liệu dạy học khác đang được giảng dạy trong nhà trường, mà cụ thể là sách Công nghệ giáo dục của GS Hồ Ngọc Đại và bộ tài liệu dạy học môn vật lý cấp THCS do Sở GD-ĐT TPHCM biên soạn?

PGS-TS Ngô Minh Oanh: Ảnh Vietnamtimes

PGS-TS Ngô Minh Oanh: Qua thực tiễn áp dụng đại trà thời gian qua và thực tế giảng dạy của các thầy cô thì có thể nói là có rất nhiều tiến bộ, về nội dung đưa những vấn đề cơ bản vào và cập nhật được kiến thức mới, sách cũng được biên soạn theo xu thế hội nhập với thế giới, về hình thức đẹp hơn, nội dung cân đối hài hòa hơn.

PGS-TS Đoàn Văn Điện

: Những người biên soạn chương trình đều có ý tốt là muốn dẫn dắt học sinh đi tìm kiến thức mà dẫn dắt học sinh đi tìm kiến thức hay nói cách khác là giúp cho học sinh phương pháp tự học, tự nghiên cứu.

Như ý kiến vừa rồi của PGS-TS Đoàn Văn Điện và PGS-TS Ngô Minh Oanh thì nếu dạy thống nhất theo một bộ SGK quốc gia như hiện nay có bất lợi gì không? Chúng tôi xin được trao đổi với GS-TS Đào Trọng Thi và PGS-TS Ngô Minh Oanh?

GS-TS Đào Trọng Thi (ảnh PL)

GS-TS Đào Trọng Thi: Hiện nay chúng ta dùng một bộ chương trình và một bộ sách giáo khoa thống nhất, cũng có dành một ít thời lượng để dành cho các kiến thức về lịch sử văn hóa địa phương, thế nhưng hầu hết địa phương chưa thực hiện tốt. Nhiều địa phương chưa biên soạn tài liệu để giúp cho giáo viên thực hiện và để cho giáo viên tự bươn chải, học sinh chúng ta thì khả năng, trình độ năng lực phân hóa, giữa các vùng miền rất phân hóa, phải chú ý lựa chọn kiến thức như thế nào cho phù hợp.

PGS-TS Ngô Minh Oanh

: Theo ý kiến của tôi thì sách giáo khoa hiện nay môn nào cũng muốn biên soạn tương đối đầy đủ, hoàn chỉnh kiến thức trong bộ môn của mình. Vì vậy trong chương trình phổ thông hiện nay có tới mười mấy môn, tạo nên áp lực cho học sinh phải học rất nhiều đi kèm với chuẩn bị bài ở nhà cho nên các em rất nặng nề.

Từ ý kiến của GS-TS Đào Trọng Thi và PGS-TS Ngô Minh Oanh xin được hỏi các vị khách mời, nên có vài bộ sách khác nhau để học sinh, giáo viên lựa chọn hay không?

PGS-TS Đoàn Văn Điện (Ảnh: tapchidoanhnhanthanhdat)

PGS-TS Đoàn Văn Điện: Ngay cả các nước cũng thế, có một chương trình khung và mỗi thầy có giáo trình riêng, soạn chương trình như thế cũng đã đến lúc giúp cho người thầy phát huy được khả năng của mình.

PGS-TS Ngô Minh Oanh: Theo tôi thấy cần phải có bàn tay một người nhạc trưởng để có cách nhìn bao quát toàn bộ các môn học và từ nhìn bao quát toàn bộ môn học như vậy thấy được có sự điều chỉnh chuẩn của sản phẩm giáo dục của nhà trường chúng ta trong thế kỉ 21, gắn kiến thức với thực hành, gắn nhà trường với xã hội nhiều hơn.

Như ý kiến của các vị khách mời thì điều kiện thiết yếu để thực hiện nhiều bộ SGK phải có một chương trình chuẩn. Vậy để triển khai cùng lúc nhiều bộ sách giáo khoa hiệu quả thì chúng ta cần đồng bộ những điều kiện nào?

GS-TS Đào Trọng Thi:

Tuy nói chương trình, sách giáo khoa là trung tâm nhưng muốn thực hiện đạt hiệu quả tốt thì phải có đội ngũ thầy cô giáo có khả năng thực hiện chương trình, sách giáo khoa đó. Người thầy khi đó phải đạt yêu cầu cao hơn là hướng dẫn cho học trò năng động hơn, chủ động hơn trong học tập, điều đó khó hơn là tự làm mẫu cho học trò rất nhiều và chúng ta cũng cần có cơ sở vật chất phù hợp để đáp ứng điều đó.

PGS-TS Ngô Minh Oanh: Chúng ta chú trọng đánh giá cả quá trình, chú trọng đánh giá toàn diện, hạn chế yêu cầu học sinh học thuộc kiến thức trong sách giáo khoa vì không tạo được sáng tạo cho giáo viên, không có thời gian thực hiện phương pháp dạy học mới, không có thời gian tổ chức học nhóm, đàm thoại trên lớp.

Tuy thời gian không nhiều nhưng ý kiến của các khách mời trong buổi tọa đàm đã làm sáng tỏ việc nhiều bộ sách giáo khoa để học sinh, giáo viên lựa chọn sẽ giúp người thầy phát huy được sự chủ động sáng tạo cũng như phù hợp với khả năng của học sinh, địa phương. Tuy nhiên, các bộ SGK nếu được đưa vào nhà trường cần đảm bảo đúng chương trình chuẩn. Bên cạnh đó, phải có đội ngũ giáo viên và cơ sở vật chất đáp ứng được sách giáo khoa đề ra và thi cử cũng phải đổi mới. Cuối cùng, xin cảm ơn các vị khách mời đã tham dự buổi tọa đàm.