Tin tức |
| Ảnh: ats |
Sứ mệnh chính của các trường TCCN là cung cấp những người thợ lành nghề cho xã hội, đáp ứng phân khúc đối tượng không có đủ điều kiện học cao đẳng, đại học. Mục tiêu là vậy, từ trước đến nay, không ít thí sinh xem học trung cấp chỉ là tạm thời, là đường vòng để vào đại học. Thực tế đã chứng minh các trường TCCN có "giấy phép được đào tạo liên thông” đều thu hút lượng thí sinh đông đảo. Vậy nên khi chính sách siết chặt đầu niên hạn và cách thi tuyể n liên thông ra đời, lượng thí sinh thi vào các trường trung cấp càng sụt giảm nghiêm trọng không có gì là quá khó hiểu.
Hiện toàn thành phố có gần 40 trường TCCN, năm 2012 có khoảng 330.000 chỉ tiêu nhưng các trường chỉ tuyển được trên 60% , thậm chí có trường chỉ tuyển được 20% chỉ tiêu. Bà Lâm Thị Bích Ngọc, Phó hiệu trưởng trường Trung cấp Vạn Tường chia sẻ: "Đa số học sinh có mong muốn được vào đại học. Cái khó thứ hai là do thông tư 55 khống chế liên thông từ trung cấp, cao đẳng lên đại học sẽ dẫn đến việc các em có nguyện vọng vào đại học vẫn sẽ chọn trường trung cấp nào đó nếu liên thông được thì liên thông tại trường đó. Thứ hai là các em lựa chọn quyết tâm ôn thi lần nữa để vào đại học”.
Có thể nói, chính sự thiếu nhất quán trong các chính sách của Bộ GD-ĐT đã ảnh hưởng đến chính sách phát triển các trường trung cấp. Còn nhớ cuối năm 2011, Bộ ban hành Thông tư 57 quy định các trường đại học không được đào tạo trình độ trung cấp. Chưa kịp phấn khởi vì thông tin này phần nào gỡ khó cho các trường trung cấp lấy lại được vị thế của mình, thì sau đó Bộ lại tiếp tục sửa đổi: cho các trường đại học xây dựng lộ trình giảm dần chỉ tiêu tuyển sinh hệ này và dừng hẳn trước năm 2017. Nhưng trên thực tế, các trường đại học vẫn tiếp tục tuyển sinh ồ ạt, chỉ tiêu không giảm bao nhiêu, thậm chí lách luật bằng việc lập mới hoặc mua lại trường trung cấp nhưng tuyển sinh dưới danh nghĩa trường đại học để chiêu dụ thí sinh, tăng tính cạnh tranh với các trường chỉ chuyên đào tạo hệ trung cấp. Do đó, cần xác định chỉ tiêu các bậc học rõ ràng để mỗi bậc học thực hiện đúng mục tiêu của mình, ông Lê Lâm, Hiệu trưởng trường Trung Cấp Đại Việt nêu ý kiến: “Hiện nay, chỉ tiêu đào tạo bậc đại học, cao đẳng rất lớn, chưa kể các trường này còn đang dây dưa tuyển sinh hệ trung cấp từ nay cho đến năm 2017. Mặc dù chỉ tiêu các trường này ít, nhưng lại có sức hấp dẫn lớn với người học, trong khi học tại các trường đó chưa chắc đã có sự phân biệt về mặt chất lượng. Do đó, đề nghị cần có chỉ tiêu về đào tạo ở bậc đại học và cao đẳng, phân chia tỷ lệ, bao nhiêu thầy bao nhiêu thợ”.
Năm nay, trường Trung cấp Đại Việt tuyển 1.800 chỉ tiêu, thế nhưng với tình hình hiện tại tuyển được 60% đã là mừng. Trường TC Công nghệ Thông tin SG năm ngoái tuyển chưa tới 30% so với chỉ tiêu là 500, mặc dù vẫn giữ số lượng chỉ tiêu như cũ nhưng theo ông Đỗ Hữu Khoa, Hiệu trưởng nhà trường, tình hình sẽ khó khăn hơn bởi nguồn tuyển sinh vào hệ trung cấp ngày càng khan hiếm. Chưa kể, làm sao để thay đổi nhận thức của xã hội mà trước hết là ở người học, giáo dục chuyên nghiệp cũng chiếm một vị trí quan trọng với nhiệm vụ đào tạo ra những nhân viên nghiệp vụ có trình độ trung cấp, công nhân kỹ thuật lành nghề, vừa có trí thức vừa có kỹ năng đáp ứng nhu cầu nhân lực các ngành nghề… vẫn còn gian nan.
Có một nghịch lý là trong vài năm gần đây, có không ít trường hợp người tốt nghiệp đại học, cao đẳng, quay trở lại đăng ký học trung cấp nhằm nâng cao tay nghề, bổ sung kiến thức cho chuyên môn của mình vì thị trường lao động đã bão hòa nhân lực bậc cao, phản ánh rõ nét tình trạng "thừa thầy thiếu thợ". Nếu như nhận thức được tầm quan trọng của học nghề, xác định đúng ngành nghề ngay từ đầu sẽ tránh lãng phí chi phí đào tạo, ông Đỗ Hữu Khoa dẫn chứng: “Để thu hút được các em thì hiện nay có nhiều nguồn, trong đó có học sinh THPT. Một nguồn đặc biệt mà lâu nay trường tuyển đó là các em đã đi làm việc ở các doanh nghiệp, bây giờ muốn học để có bằng chính thức để vào làm việc cho hiệu quả hơn. Đó là hệ thống của các doanh nghiệp trong lĩnh vực công nghệ thông tin, sau khi họ đã đi làm đúng ngành nhưng chưa có bằng, hoặc trái ngành đăng ký vào học”.
Còn theo ông Phạm Ngọc Thanh, Phó Giám đốc Sở GD-ĐT TP, để thu hút người học, bản thân các trường TCCN cũng phải tự thay đổi: “Một vấn đề không thể thiếu được là năng lực của các trường. Chúng ta phải đầu tư, chứ vận động người học vào mà các trường dạy chất lượng không cao hay không trúng thì đúng là lãng phí. Cho nên phải đầu tư chất lượng, giám sát, tạo điều kiện, quan hệ doanh nghiệp, hợp tác nước ngoài… để chúng ta đảm bảo chất lượng”.
Tuyển sinh năm nay, với Thông tư 55, không chỉ hệ trung cấp mà hệ CĐ cũng đang chịu tác động, đứng trước nhiều khó khăn không tuyển đủ chỉ tiêu vì số lượng người dự thi so với năm ngoái giảm đến hơn 80%. Điều này đòi hỏi các trường phải tìm kiếm các giải pháp để cứu vãn tình hình. Song, trước khi chờ Bộ GD-ĐT “cứu”, để tự cứu mình, các trường TCCN cần phải tập trung đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị hiện đại, đổi mới phương pháp giảng dạy, từ nặng về lý thuyết chuyển sang nâng cao thực hành, kết hợp với các doanh nghiệp đào tạo theo địa chỉ… để tạo niềm tin đối với người học, điều này cũng góp phần thay đổi nhận thức của xã hội đối với hệ đào tạo này.