Trường đại học và doanh nghiệp chưa tìm được tiếng nói chung

(VOH) - Sáng nay, 30/11, ĐHQG TPHCM tổ chức hội thảo Giải pháp nâng cao chất lượng đào tạo nguồn nhân lực trình độ đại học. Đúng như tên gọi, nhiều ý kiến được đưa ra tại hội thảo nhằm tháo gỡ những vướng mắc và khoảng cách chênh lệch giữa chương trình đào tạo của nhà trường và nhu cầu mà doanh nghiệp đặt ra. Từ những bức xúc của hai bên đã cho thấy hiện nay nhà trường và doanh nghiệp vẫn chưa tìm được tiếng nói chung.
Sinh viên năm 3 ngành cơ khí của trường ĐH Bách khoa TP.HCM trong giờ thực hành - Ảnh: TTM

Theo kết quả nghiên cứu của ông Phan Thanh Bình - Giám đốc chiến lược Nhân Việt Management Group, đa số sinh viên ra trường đều quan tâm đến mức lương và kỳ vọng từ 3 - 7 triệu/tháng, trong khi dưới góc độ nhà tuyển dụng thì “người lao động đang đòi hỏi một mức lương không phù hợp với năng lực bản thân”. Không dừng lại ở đó, đến 94% lao động mới đều cần được đào tạo bổ sung nhằm đáp ứng nhu cầu của doanh nghiệp, riêng đối tượng sinh viên thì tỷ lệ gần tối đa 100% các nội dung đào tạo lại thuộc về các kỹ năng mềm. Tương tự, ông Thạch Ngọc Anh - Giám đốc đào tạo và phát triển thị trường Công ty Cổ phần FNC cũng có ý kiến:

Điều này thể hiện khoảng cách rất lớn giữa nguồn cung và nguồn sử dụng lao động. Ông Trần Anh Tuấn - Phó Giám đốc Trung tâm dự báo nhu cầu nhân lực và thông tin thị trường lao động TPHCM mang đến một thông tin đáng lo ngại, đó là hiện nay chúng ta đang hụt hẫng nguồn nhân lực ở các ngành chủ lực. Bên cạnh đó, có ý kiến cho rằng doanh nghiệp cần có thống kê kế hoạch tuyển dụng hàng năm để từ đó, các trường ĐH có cơ sở đào tạo đáp ứng nhu cầu doanh nghiệp theo kiểu “đơn đặt hàng”. Tuy nhiên, ông Phí Anh Tuấn - Phó chủ tịch Hội Tin học TP không đồng tình vì cho rằng đó không phải là giải pháp ở tầm vĩ mô, mà các trường nên dựa vào tình hình phát triển, từ đó nghiên cứu xu hướng phát triển các ngành nghề để đào tạo.

Về phía nhà trường, ông Trương Minh Kiệt - Giám đốc Trung tâm quan hệ doanh nghiệp Trường ĐH Kinh Tế TP đặt vấn đề ngược lại, doanh nghiệp đã làm được gì cho nhà trường để góp phần nâng cao chất lượng nguồn nhân lực? Đó mới là sự hợp tác để giúp cho cả nhà trường và doanh nghiệp sử dụng hiệu quả nguồn nhân lực trình độ ĐH. Ths Phạm Thanh Minh - Phó Tổng Giám đốc Tổng Công ty Tư vấn Thiết kế Dầu Khí cho hay, trên thực tế, hàng năm các đơn vị doanh nghiệp đều có kế hoạch về đào tạo và sử dụng nhân lực, việc của các trường là phải thu thập thông tin trên để có kế hoạch tuyển sinh phù hợp. Theo ông, phải có sự gắn kết và hợp tác giữa nhà trường và các doanh nghiệp, cụ thể qua việc cấp học bổng, tạo điều kiện cho sinh viên thực tập và nhận sinh viên đạt kết quả tốt, đặc biệt là tận dụng những lợi thế của nhau:

Ông Phạm Minh Tuấn - Giám đốc tuyển dụng và phát triển nhân sự Tập đoàn Tân Hiệp Phát cũng cho hay, doanh nghiệp này thường làm việc sâu sát với các trường đại học khi có nhu cầu tuyển dụng (đơn cử như trường ĐH Bách Khoa) và gần như những sinh viên ra trường đều đáp ứng được nhu cầu của doanh nghiệp “đặt hàng” trước đó. Ngoài kết quả học tập thì những kiến thức về kỹ năng sống được hầu hết các doanh nghiệp chú trọng.

Tiến sĩ Lê Thị Thanh Mai - Trưởng ban công tác sinh viên ĐHQG TPHCM cho hay hiện nay có 4 đơn vị thành viên của ĐHQG TPHCM triển khai và đào tạo kỹ năng mềm cho sinh viên. Những kỹ năng mềm thông dụng và được sử dụng trong doanh nghiệp như: kỹ năng học và tự học, lãnh đạo bản thân, thuyết trình, giao tiếp và ứng xử, kỹ năng giải quyết vấn đề, làm việc nhóm, tìm việc theo các nhóm chuyên đề, sử dụng web, bán hàng, biên dịch… Tuy nhiên, Tiến sĩ Lê Thị Thanh Mai đề xuất, cần có quy chuẩn khung về chuẩn kỹ năng để có một sự công nhận cho sinh viên:

Ngoài ra, để các trường đại học đào tạo kỹ năng mềm cho sinh viên một hiệu quả, cần có sự  tham gia tích cực  từ phía doanh nghiệp trong việc chia sẻ thông tin, nhu cầu các kỹ năng mà doanh nghiệp cần. Đó là giải pháp giúp cho khoảng cách giữa nguồn cung và nguồn sử dụng lao động trình độ đại học xích lại gần hơn.