300 hải trình góp phần kiến tạo siêu vùng đô thị và khát vọng thịnh vượng phương Nam

banner-longform
Từ những nhịp cầu nghĩa tình đến kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo và kinh tế xanh, 300 số phát sóng
300 hải trình góp phần kiến tạo siêu vùng đô thị và khát vọng thịnh vượng phương Nam - Ảnh 1.

18 giờ mỗi ngày, nhạc hiệu quen thuộc của "Vươn khơi" lại vang lên trên sóng HTV (kênh HTV1), như một lời hẹn với khán giả truyền hình. Từ số phát sóng đầu tiên lên sóng tháng 11/2025, đến số 300 (đầu tháng 9/2026), chương trình đã đi qua gần một năm, ghi lại biên niên sử sống động của một vùng đất đang chuyển mình mạnh mẽ.

300 hải trình góp phần kiến tạo siêu vùng đô thị và khát vọng thịnh vượng phương Nam - Ảnh 2.
“Vươn khơi” 2025 - 2026: Hành trình chuyển mình cùng nhịp phát triển của Thành phố

"Vươn khơi" không chỉ là một tạp chí tổng hợp cập nhật thời sự kinh tế - xã hội, mà giống một "người giải mã chính sách" hơn - đóng vai trò như một lăng kính tinh tế cho cuộc chuyển mình của siêu vùng đô thị (mega-region) TP. Hồ Chí Minh mở rộng, vùng lõi kinh tế chiếm tới 25% GDP cả nước và đóng góp ngân sách hàng đầu quốc gia. Từ việc tái cấu trúc không gian đô thị hướng biển, tích hợp các trục công nghệ thông minh, đến kiến tạo hệ sinh thái an sinh xã hội, chương trình bám sát từng nhịp đập thực tiễn, góp phần xây dựng nên một hệ thống luận điểm truyền thông có sức ảnh hưởng tích cực.

300 hải trình góp phần kiến tạo siêu vùng đô thị và khát vọng thịnh vượng phương Nam - Ảnh 3.
300 hải trình góp phần kiến tạo siêu vùng đô thị và khát vọng thịnh vượng phương Nam - Ảnh 4.

Nhìn lại giai đoạn khởi hành đầu tiên, từ số phát sóng đầu tiên đến số 100 (cuối năm 2025 đến tháng 2/2026), "Vươn khơi" ra đời vào giai đoạn TP. Hồ Chí Minh mới (sau khi sáp nhập địa giới hành chính vùng phía Đông và phía Bắc) triển khai chiến lược phát triển "Một không gian, ba vùng phát triển": Tài chính - Công nghệ cao - Dịch vụ; Kinh tế biển và Công nghiệp công nghệ cao. Lúc đó, điểm nghẽn lớn nhất chính là hạ tầng kết nối liên vùng.

Những số phát sóng đầu tiên của "Vươn khơi" đã ghi hình các đại công trường hạ tầng kết nối cứng. Nổi bật nhất là loạt phóng sự về cầu Phước An - cây cầu dài 4,38km, tổng vốn đầu tư khoảng 4.879 tỷ đồng, bắc qua sông Thị Vải để nối cụm cảng Cái Mép - Thị Vải với khu vực Nhơn Trạch (Đồng Nai) và cao tốc Bến Lức - Long Thành. Tĩnh không thông thuyền cao tới 55 mét, đủ đón tàu container tải trọng lên tới 250.000 DWT; nhịp chính dầm cáp hỗn hợp dài 250 mét của cầu cũng là nhịp cầu chính lớn nhất Việt Nam và Đông Nam Á tại thời điểm xây dựng. Chương trình bám theo từng bước tiến của liên danh nhà thầu trên bãi ngập mặn hoang sơ ngày nào, ghi nhận dự án vượt tiến độ 3 tháng vào đầu năm 2026, rồi tiến tới vượt 8 tháng để chuẩn bị hợp long, thông xe kỹ thuật trước hạn.

300 hải trình góp phần kiến tạo siêu vùng đô thị và khát vọng thịnh vượng phương Nam - Ảnh 5.
Hạ tầng liên vùng từng bước hoàn thiện, tạo động lực kết nối và phát triển đô thị

Song song cầu Phước An, chương trình còn dựng nên bức tranh đồng bộ của cả mạng lưới giao thông liên hoàn: tuyến ven biển Vũng Tàu - Bình Thuận ĐT994 dài 77km, quy mô 6 - 8 làn xe, tổng đầu tư hơn 6.500 tỷ đồng; dự án đường 991B dài 9,73km nối Quốc lộ 51 đến hạ lưu cảng Cái Mép; đường Long Sơn - Cái Mép nối khu dầu khí Long Sơn với trục 991B, đã đạt hơn 63% khối lượng thi công. Cộng thêm trục cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu, Vành đai 3, Vành đai 4, các tuyến này tạo thành một "đường tránh" chiến lược - rút thời gian di chuyển hàng hóa từ 2 - 3 giờ xuyên tâm thành phố xuống chỉ còn 45 - 60 phút, kéo chi phí logistics giảm 10 - 15%, giúp doanh nghiệp xuất nhập khẩu trong vùng cạnh tranh tốt hơn.

300 hải trình góp phần kiến tạo siêu vùng đô thị và khát vọng thịnh vượng phương Nam - Ảnh 6.

100 số phát sóng đầu của chương trình "Vươn khơi" khẳng định vị thế kết nối hạ tầng vật lý. Bước sang giai đoạn số 101 đến số 200 (tháng 2 đến tháng 5/2026), "Vươn khơi" chuyển sang nội dung: Chuyển đổi số và tích hợp trí tuệ nhân tạo vào đời sống kinh tế và quản trị đô thị.

300 hải trình góp phần kiến tạo siêu vùng đô thị và khát vọng thịnh vượng phương Nam - Ảnh 7.
“Vươn khơi” trong kỷ nguyên số: Chuyển đổi số và tích hợp A.I. vào đời sống kinh tế, quản trị đô thị

Với đội ngũ phóng viên HTV Bình Dương, cách mạng công nghiệp 4.0 không còn là khẩu hiệu mang tính lý thuyết vĩ mô. Số phát sóng 110 (tháng 3/2026) đi sâu vào bài toán thực tế của doanh nghiệp tại các khu công nghiệp VSIP IIA, VSIP III và Mỹ Phước khi ứng dụng mô hình "nhà máy thông minh". Robot tự hành, dây chuyền cơ khí hóa chính xác, hệ thống quản trị dữ liệu thời gian thực giúp năng suất lao động tăng 15 - 30%; một nhà máy dệt may lớn giảm nhân sự từ 1.500 xuống còn 800 lao động, trong khi giá trị sản xuất tăng gần gấp đôi.

Số phát sóng 141 (tháng 4/2026) ghi nhận việc TP. Hồ Chí Minh lắp thêm 300 camera đo đếm lưu lượng và 200 camera tích hợp A.I. để điều tiết giao thông tại các nút giao cửa ngõ trọng điểm. Đó là một giải pháp kỹ thuật, nhưng nhìn xa hơn, nó cho thấy một đô thị đang "suy nghĩ" và "phản ứng" theo thời gian thực, để tối ưu chi phí logistics.

Kỷ nguyên số cũng chạm tới cấp cơ sở qua những phong trào dân sinh riêng có. "Vươn khơi" ghi nhận mô hình "bình dân học vụ số" ở các xã, phường thuộc khu vực Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu trước đây: 25 Tổ công nghệ số cộng đồng ra đời tại phường Tam Thắng để "xóa mù công nghệ" cho người dân; hội nghị tập huấn cấp bản quyền trợ lý ảo A.I. (Gemini, NotebookLM, Canva, ChatGPT,…) cho cán bộ công chức của 36 xã, phường để hiện đại hóa nền hành chính công. Tại Trung tâm Phục vụ hành chính công phường Vũng Tàu, robot lễ tân ứng dụng A.I. tự động chào hỏi, nhận diện khuôn mặt và giải quyết tới 80% câu hỏi thủ tục lặp đi lặp lại - hình ảnh cụ thể nhất cho một chính quyền số minh bạch, phục vụ Nhân dân.

300 hải trình góp phần kiến tạo siêu vùng đô thị và khát vọng thịnh vượng phương Nam - Ảnh 8.

"Vươn khơi" có giai đoạn tập trung mới về nội trong các số phát sóng từ 201 đến số 300 (tháng 6 đến tháng 9/2026), trùng với thời điểm Nghị quyết số 09-NQ/TW của Bộ Chính trị về xây dựng và phát triển TP. Hồ Chí Minh trong kỷ nguyên mới ra đời, xác định tầm nhìn đến năm 2075: Trở thành đô thị toàn cầu, trung tâm kinh tế, tài chính và dịch vụ hàng hải tầm cỡ châu lục.

300 hải trình góp phần kiến tạo siêu vùng đô thị và khát vọng thịnh vượng phương Nam - Ảnh 9.
Thành phố định hướng phát triển đô thị hướng biển, kiến tạo đô thị toàn cầu

Ở tầm vĩ mô này, chương trình trở thành diễn đàn chính sách về logistics xanh và thể chế xanh. Các phóng sự của chương trình đã chỉ rõ: chuyển đổi xanh không còn là lựa chọn tự nguyện vì trách nhiệm môi trường, mà đã trở thành mệnh lệnh cuộc sống - điều kiện sống còn để giữ thị phần, khi các thị trường lớn như EU và Mỹ bắt đầu áp cơ chế định giá carbon, siết chặt tiêu chuẩn ESG (Môi trường - Xã hội - Quản trị) toàn cầu từ sau năm 2028.

Cụm cảng nước sâu Cái Mép - Thị Vải một lần nữa là "chủ thể cốt lõi" của chuỗi phóng sự xanh hóa hàng hải, với những bước đi đáng ghi nhận:

Dự án sà lan điện do Tập đoàn Gemadept phối hợp cùng hãng tàu CMA CGM nghiên cứu triển khai, dùng pin năng lượng mặt trời áp mái tại cảng để chở container không phát thải, không tiếng ồn, từ các khu công nghiệp Bình Dương, Đồng Nai về Cái Mép và ngược lại - giảm phát thải khí nhà kính từ 3 đến 6 lần so với đường bộ truyền thống.

Chuyển đổi thiết bị tại cảng: các cảng SSIT, TCIT, TCTT đồng loạt đưa cẩu bờ (STS) và cẩu bãi (RTG/eRTG) từ chạy dầu diesel sang chạy điện 100%, ứng dụng phần mềm quản lý thông minh (SmartPort/TOS) để rút ngắn thời gian chờ của tàu mẹ và giảm phát thải ròng.

Hệ sinh thái hậu cần và khu mậu dịch tự do: đề án Khu thương mại tự do Cái Mép Hạ, quy mô gần 3.800 ha gắn với cảng nước sâu, tích hợp không gian xanh và dự trữ tín chỉ carbon rừng theo Nghị định 180/NĐ-CP, đang trở thành lực hút với các nhà đầu tư FDI chất lượng cao.

Mô hình khu công nghiệp sinh thái kiểu mẫu đầu tiên của cả nước, tại khu công nghiệp chuyên sâu Phú Mỹ 3, đã vận hành thực tế với sự hỗ trợ kỹ thuật của JICA (Nhật Bản). Ở đây, doanh nghiệp chia sẻ hạ tầng, tối ưu năng lượng qua khảo sát điện gió ngoài khơi (tiềm năng vùng lên tới 14.000 MW), dùng lò hơi sinh khối và tái sử dụng chất thải tuần hoàn. Những dự án FDI quy mô lớn như nhà máy sản xuất tháp điện gió ngoài khơi của CS Wind Việt Nam (hợp đồng 3,4 tỷ USD với Siemens Gamesa), hay nhà máy sản xuất bo mạch điện tử A.I. trị giá 450 triệu USD của Tripod Electronic tại khu công nghiệp Châu Đức, là bằng chứng cho thấy "bộ lọc" FDI thế hệ mới dựa trên công nghệ xanh của Thành phố đang phát huy hiệu quả.

300 hải trình góp phần kiến tạo siêu vùng đô thị và khát vọng thịnh vượng phương Nam - Ảnh 10.

Đi qua 300 hải trình phát sóng, điều giữ chân khán giả lâu bền nhất chính là tính nhân văn. Chương trình theo đuổi một triết lý xuyên suốt: kinh tế và công nghệ chỉ thực sự có ý nghĩa khi lấy con người làm trung tâm, không để ai bị bỏ lại phía sau.

Các biên tập viên của chương trình đã đi sâu vào cuộc sống của những người lao động nghèo nhập cư để ghi lại những mô hình an sinh ấm áp.

300 hải trình góp phần kiến tạo siêu vùng đô thị và khát vọng thịnh vượng phương Nam - Ảnh 11.
“Vươn khơi” đồng hành cùng người lao động, lan tỏa những giá trị nhân văn trong đời sống

Chiến lược nhà ở xã hội: Nghị định 261 năm 2025 tháo gỡ điểm nghẽn thủ tục - nâng mức thu nhập xét duyệt lên 20-40 triệu đồng/tháng, giảm lãi suất vay xuống 5,4%/năm, xác thực thu nhập qua cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư. Các dự án lớn của Becamex như khu nhà ở xã hội Định Hòa (hơn 3.600 căn hộ), Việt Sing đi theo triết lý "góp tiền thuê trọ thành nhà", hỗ trợ trả chậm 05 - 07 năm, giúp hàng ngàn gia đình công nhân thu nhập thấp có được một chỗ ở kiên cố, khang trang ngay giữa đô thị công nghiệp.

Những cư xá nghĩa tình của doanh nghiệp: tại Công ty TNHH Posco Việt Nam, hơn 115 tỷ đồng được đầu tư xây khu cư xá khép kín rộng 12.400 m2, hơn 100 phòng, có nhà ăn, thư viện, phòng thể thao - công nhân ở miễn phí hoàn toàn. Công ty Nitori Furniture cũng thuê trọn một khu cư xá 70 phòng để bố trí chỗ ở miễn phí cho 400 lao động xa quê.

Làng Việt Nam thép Posco: dự án tại phường Tân Hải, xây từ Quỹ chia sẻ 1% do cán bộ công nhân viên Posco đóng góp, bàn giao 104 căn nhà kiên cố trị giá 11 tỷ đồng, giúp những hộ dân từng sống bấp bênh ven sông, ven đê có nơi an cư lạc nghiệp.

Dòng chảy nhân ái đời thường: bếp ăn sáng 0 đồng phường Phú Lợi; "Bữa sáng cộng đồng" 300 suất mỗi sáng Chủ Nhật ở khu phố Phú Mỹ 6 (phường Bình Dương); quán cơm xã hội "Nụ Cười Bình Dương" 2.000 đồng đã duy trì suốt 5 năm; quán mì 2K Long Hải; và mô hình "Ngôi nhà 200 đồng" thu gom phế liệu gây quỹ an sinh của Hội Phụ nữ xã Hòa Hiệp.

Chương trình cũng dành nhiều số, nhiều thời lượng để kể về những con người lặng lẽ phía sau công trình: Đội ngũ công nhân dịch vụ công ích áo cam ngành điện treo mình trên cao giữa giông bão; những người thợ cầu bám trụ trên nhịp chính cao 55 mét của cầu Phước An; và những "chị nuôi" dậy sớm từ 5 giờ sáng để lo từng bữa ăn hợp khẩu vị cho hàng trăm kỹ sư, công nhân xa quê. Những mảnh ghép bình dị ấy dựng nên một bức tranh xã hội đô thị giàu chiều sâu - bản sắc hào sảng, bao dung, nghĩa tình của vùng đất phương Nam nắng gió.

300 hải trình góp phần kiến tạo siêu vùng đô thị và khát vọng thịnh vượng phương Nam - Ảnh 12.
300 hải trình góp phần kiến tạo siêu vùng đô thị và khát vọng thịnh vượng phương Nam - Ảnh 13.

Nhìn lại chặng đường từ số đầu tiên đến số phát sóng 300, "Vươn khơi" đã làm tốt vai trò của một chương trình truyền hình mang tính chiến lược - truyền thông chính sách. Nhờ sự phối hợp nhịp nhàng giữa hai trung tâm HTV Bình Dương và HTV Bà Rịa, chương trình đã vẽ nên một bức tranh toàn cảnh nối liền hạ tầng kết nối cứng với các cơ chế hạ tầng mềm thông minh và thể chế xanh bền vững.

Con số 300 chỉ là một cột mốc trên hải trình còn dài. Khi kinh tế TP. Hồ Chí Minh tiếp tục rẽ sóng dưới ánh sáng của Nghị quyết 09-NQ/TW, "Vươn khơi" sẽ còn tiếp tục đồng hành, ghi lại từng chặng trên con đường đưa siêu đô thị phương Nam vươn ra thế giới.

>>> Xin mời quý vị đón xem Thời sự HTV lúc 20 giờ và Chương trình Thế giới 24G lúc 20 giờ 30 phút mỗi ngày trên kênh HTV9