Tin tứcChỉ khoảng 6 tuần, gần 5.000 hồ sơ xin cấp giấy chứng nhận xuất xứ hàng hóa (C/O) vẫn đang trong quá trình thẩm định tại Sở Công thương TPHCM – Chậm giải quyết thủ tục cấp C/O đã làm cho doanh nghiệp gặp nhiều khó khăn trong hoạt động xuất nhập khẩu hàng hóa.
Cụ thể, mỗi bộ hồ sơ gồm hàng chục chứng từ, trong đó nhiều tài liệu hiện phải khai báo, ký riêng từng tờ thay vì xử lý theo lô như trước. Điều này làm gia tăng đáng kể khối lượng thao tác, kéo dài thời gian hoàn thiện hồ sơ và gây áp lực cho bộ phận xuất nhập khẩu. Với doanh nghiệp xuất khẩu, việc chậm cấp C/O kéo theo việc không kịp hoàn thiện bộ chứng từ để khách hàng làm thủ tục nhập khẩu, hưởng ưu đãi thuế quan theo các FTA, phát sinh chi phí lưu kho, lưu bãi, chậm thanh toán... Nếu kéo dài, tình trạng này không chỉ gây thiệt hại trực tiếp cho doanh nghiệp mà còn ảnh hưởng đến uy tín giao hàng và khả năng duy trì đơn hàng tại các thị trường xuất khẩu.
Đại diện công ty Việt Nam Samho chia sẻ, “Theo Thông tư số 26/2026/TT-BCT, từ ngày 01/8/3026 việc đổi cơ quan cấp C/O chuyển sang Sở Công thương đã làm cho thời gian giải quyết thủ tục kéo dài từ 2 ngày lên 1 tuần. Với các đối tác của doanh nghiệp ở khu vực Châu Á, việc chậm cấp C/O như thế làm cho doanh nghiệp gặp nhiều khó khăn trong giao dịch thương mại”.
Việc cấp C/O bị ách tắc nguyên nhân chính đến từ giai đoạn chuyển giao cơ quan cấp C/O từ Cục Xuất nhập khẩu về Sở Công thương địa phương. Ông Nguyễn Ngọc Thạch, Phó trưởng phòng Kinh tế quốc tế, Sở Công thương TPHCM cho biết, “Phòng Quản lý xuất nhập khẩu khu vực TPHCM trực thuộc Cục Xuất nhập khẩu, Bộ Công thương hiện tại còn giải quyết 12 form khai báo. Sở Công thương phụ trách toàn bộ 32 form C/O. Đáng chú ý, đơn vị không chỉ giải quyết nhu cầu cho doanh nghiệp trên địa bàn mà gần 50% hồ sơ đến từ doanh nghiệp ngoài TPHCM. Từ 01/8 đến ngày 07/9 Sở Công thương đã tiếp nhận khoảng 25.000 hồ sơ xin cấp C/O và đã xử lý được 20.000 hồ sơ, hiện còn khoảng 5.000 hồ sơ đang thẩm định”.
Cùng với đó là đội ngũ nhân lực chưa theo kịp công việc. Ông Nguyễn Ngọc Thạch, Phó trưởng phòng Kinh tế quốc tế, Sở Công thương TPHCM cho biết thêm, “Khi thành lập bộ phận tiếp nhận, xử lý việc cấp C/o cho doanh nghiệp, nguồn nhân lực rất hạn chế. Lãnh đạo Sở Công thương cũng đã tăng thêm biên chế của phòng khác qua. Những nhân lực mới này phải tra quan các đợt tập huấn ngắn ngày. Chúng tôi đã phải làm ngày làm đêm, làm luôn cả ngày lễ và thứ bảy, chủ nhật mới có thể giải quyết được số lượng lớn như thế. Giai đoạn này, rất mong doanh nghiệp chia sẻ với khó khăn này”.
Để tháo gỡ khó khăn, Sở Công thương TPHCM cho biết, từ tháng 9/2026 trở đi, với những hồ sơ đầy đủ và hợp lệ, Sở cam kết sẽ thẩm định và cấp C/O trong vòng 1 ngày, với hồ sơ chưa hợp lệ, cán bộ tiếp nhận sẽ cố gắng phản hồi cụ thể hơn. Đồng thời, kiến nghị sớm điện tử hóa toàn bộ quy trình cấp C/O, tránh làm phát sinh thêm thời gian, tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp.
Ông Nguyễn Anh Sơn, Cục trưởng Cục Xuất nhập khẩu cho biết thêm, “Đối với các tỉnh - thành phía nam, Cục Xuất nhập khẩu sẽ có tập huấn bổ sung thêm cho cán bộ cũng như thương nhân cần nắm bắt thêm kiến thức. Trong trường hợp cần hướng dẫn thêm kiến thức các đơn vị có thể có văn bản đề xuất, Cục Xuất nhập khẩu sẽ bố trí cán bộ giúp cho những đơn vị có số lượng hồ sơ nhiều như tỉnh Đồng Nai hay TPHCM”.
Doanh nghiệp cũng cần lưu ý cập nhật, thực hiện đúng quy tắc xuất xứ của từng hiệp định thương mại tự do mà Việt Nam tham gia; chủ động rà soát, đối chiếu hồ sơ, chứng từ, chữ ký số trước khi nộp lên hệ thống, tránh những sai sót không đáng có khiến hồ sơ bị từ chối và phải thực hiện lại từ đầu.
