Theo Bộ Nông nghiệp và môi trường: lúa gạo là ngành sản xuất truyền thống và quan trọng của Việt Nam, tạo sinh kế cho hàng chục triệu nông dân trên cả nước. Những năm qua, Việt Nam đã đạt được nhiều thành tựu to lớn trong sản xuất lúa gạo, góp phần quan trọng bảo đảm an ninh lương thực quốc gia và hiện vẫn giữ vững vị trí là một trong những nước xuất khẩu gạo hàng đầu thế giới với kim ngạch xuất khẩu không ngừng tăng cao…
Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và môi trường Hoàng Trung cho biết: trong những năm qua, Việt Nam đã tập trung nghiên cứu phát triển giống lúa, tỷ trọng sử dụng giống lúa xác nhận không ngừng tăng. Các quy trình canh tác bền vững, tiên tiến được tăng cường áp dụng, thêm vào đó là chế biến gạo ngày càng phát triển, nhiều công nghệ hiện đại đã được đầu tư để nâng cao giá trị sản phẩm, giảm thất thoát sau thu hoạch. Nhờ đó, mặc dù diện tích trồng lúa giảm nhưng sản lượng và chất lượng lúa gạo Việt Nam ngày càng khẳng định được vị thế trên thị trường. Gạo Việt Nam đã được cộng đồng quốc tế công nhận là một trong những loại gạo ngon nhất thế giới, đáp ứng được các điều kiện an toàn thực phẩm.
"Thời gian qua, trong sản xuất lúa gạo đã hình thành một số các mô hình liên kết theo chuỗi giá trị, khắc phục được tình trạng sản xuất nhỏ lẻ, thực hiện tập trung nguồn nguyên liệu, thu hút các doanh nghiệp đầu tư và kết nối sản xuất giữa nông dân và thị trường. Nghiên cứu khoa học và chuyển giao công nghệ cũng được thực hiện một cách có hiệu quả và bài bản hơn", Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và môi trường Hoàng Trung chia sẻ.
Hạt gạo Việt Nam từ ăn no đến ăn ngon và ăn chất lượng. Hiện nay, gạo Việt Nam đã có mặt ở hơn 150 nước và vùng lãnh thổ. Với lượng gạo xuất khẩu từ 8 - 9 triệu tấn/năm, Việt Nam là một trong số 3 quốc gia xuất khẩu gạo nhiều nhất thế giới. Hơn 90% gạo xuất khẩu hiện nay là hàng chất lượng cao, khẳng định vị thế gạo Việt trên thị trường thế giới. Gạo Việt Nam được đánh giá là gạo ngon nhất thế giới.
Để có được gạo ngon thì công tác nghiên cứu, lai tạo giống lúa đóng vai trò quan trọng. Hiện nay, Viện Lúa Đồng bằng sông Cửu Long đang lưu trữ và bảo tồn nhiều mẫu giống lúa mùa địa phương và giống lúa nhập nội hoặc lai tạo tại địa phương. Công tác lai tạo và phát triển giống lúa chất lượng cao vẫn đang được viện lúa Đồng bằng sông Cửu Long nghiên cứu và thực hiện.
Ông Trần Ngọc Thạch - Viện trưởng Viện Lúa Đồng bằng sông Cửu Long cho biết: "Chúng tôi vẫn lưu trữ, bảo tồn trên 3.500 mẫu giống lúa mùa địa phương, trên 1.500 mẫu giống lúa nhập nội hoặc lai tạo tại địa phương, tại viện và trên 100 mẫu giống lúa hoang mà chúng tôi thu thập ở các tỉnh đồng bằng sông Cửu Long. Đối với công tác bảo tồn thì viện chúng tôi hằng năm vẫn gieo trồng trên 200 giống lúa để trẻ hóa nguồn giống mà lưu trữ một thời gian dài trong các ngân hàng lạnh thì để duy trì độ nẩy mầm và sẽ tiếp tục đánh giá để phân loại những đặc tính quý của các giống lúa mùa này để tạo ra những giống lúa mới."
Gạo Việt Nam từ sản xuất thô sơ đến ứng dụng công nghệ cao, thiết bị, máy móc hiện đại vào sản xuất. Để sản xuất gạo ngon, chất lượng và năng suất vượt trội thì việc ứng dụng công nghệ là một vấn đề đáng được quan tâm. Nhiều thiết bị bay không người lái, drone đã được ứng dụng trên nhiều cánh đồng lúa lớn của Việt Nam. Ngoài gieo trồng hay phun thuốc, bón phân, drone còn được sử dụng để thu thập dữ liệu về chất lượng không khí từ các hoạt động nông nghiệp.
Theo ông Nguyễn Thái Việt Huy - Chủ tịch Hội đồng quản trị công ty cổ phần thông minh Mismart: Drone là một dụng cụ không thể thiếu cho người nông dân trong việc giảm thời gian và chi phí sản xuất. Ông Nguyễn Thái Việt Huy cho biết ứng dụng drone đang được phát huy rất là hay. Drone sẽ làm được những việc: có thể sạ lúa, bón phân, phun thuốc và phun phân bón lá. "Đầu vụ thì chỉ có máy cày. Cuối vụ là máy gặt đập liên hợp, ở giữa là hầu như những việc liên quan đó là drone đều làm được hết. Dùng drone hiệu quả về thời gian, nhân lực, chi phí, sức khỏe và môi trường".
Nông dân Nguyễn Như Thử - tỉnh An Giang cho biết, hiện nay việc áp dụng công nghệ, máy bay không người lái được nông dân sử dụng phổ biến trong trong việc phun thuốc bảo vệ thực vật, rải phân, sạ lúa, giúp tiết kiệm công sức và thời gian lao động, chủ động thực hiện trong nhiều thời điểm khác nhau trong ngày. Với việc áp dụng sản xuất lúa thông minh đã giúp giảm chi phí, tăng lợi nhuận cho người nông dân.
Hòa chung vào công cuộc đổi mới, bước vào kỷ nguyên mới của đất nước, nhiều doanh nghiệp đã chủ động, mạnh dạng đầu tư công nghệ, cùng nông dân thay đổi từ khâu sản xuất đến bàn ăn, chuyển từ tư duy sản xuất nông nghiệp sang tư duy kinh tế nông nghiệp, chuyển đổi tư duy tăng sản lượng sang tăng giá trị, dần biến hạt gạo Việt Nam vươn tầm cao mới.
Muốn vươn ra biển lớn, muốn cho hạt gạo Việt Nam tiếp tục vươn mình trong kỷ nguyên mới. Hy vọng với sự đồng tâm, hiệp lực của các cấp, các ngành, cả hệ thống chính trị thì ngành hàng lúa gạo Việt Nam sẽ tiếp tục vươn mình, góp phần cùng đất nước bước vào kỷ nguyên mới, kỷ nguyên vươn mình, giàu mạnh, văn minh và thịnh vượng.
