Nghị quyết 10 mở hướng hút FDI xanh, công nghệ cao

Nghị quyết 10 của Bộ Chính trị đang tạo định hướng mới trong thu hút đầu tư nước ngoài, với trọng tâm là các dự án xanh, công nghệ cao, có giá trị gia tăng, chuyển giao công nghệ và tạo sức lan tỏa cho doanh nghiệp Việt Nam.

Dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) vào Việt Nam tiếp tục duy trì đà tăng tích cực.

Trong 7 tháng năm 2026, tổng vốn FDI đăng ký đạt 38,06 tỷ USD, tăng 58% so với cùng kỳ năm 2025. Vốn FDI thực hiện đạt 15 tỷ USD, tăng 11,8%, mức cao nhất trong cùng kỳ 7 tháng của 5 năm trở lại đây.

Nghị quyết 10 mở hướng hút FDI xanh, công nghệ cao - Ảnh 1

Hoạt động sản xuất tại các doanh nghiệp FDI trên địa bàn tỉnh Tây Ninh góp phần mở rộng năng lực công nghiệp, thúc đẩy xuất khẩu, tạo việc làm và nâng cao vai trò của địa phương trong chuỗi cung ứng khu vực - Ảnh minh họa: Bùi Giang/TTXVN

Sau gần 40 năm mở cửa và hội nhập, khu vực FDI đã trở thành một bộ phận quan trọng của nền kinh tế Việt Nam.

Giai đoạn 2021-2025, tổng vốn FDI đăng ký đạt 184,2 tỷ USD, tăng 8,4% so với giai đoạn 2016-2020.

Tuy nhiên, trong bối cảnh Việt Nam hướng tới mục tiêu tăng trưởng hai con số và bước vào giai đoạn phát triển mới, yêu cầu đặt ra không chỉ là thu hút thêm vốn mà còn phải nâng cao chất lượng dòng vốn FDI.

Theo ông Nguyễn Hoa Cương, Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu Chính sách và Chiến lược (Ban Chính sách, Chiến lược Trung ương), tăng trưởng kinh tế giai đoạn 2026-2030 cần dựa trên đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực.

Đây cũng là yêu cầu đối với doanh nghiệp trong nước. Việc nâng cao năng lực công nghệ, quản trị và tiêu chuẩn sản xuất sẽ giúp doanh nghiệp Việt Nam tăng khả năng tham gia chuỗi cung ứng của khu vực FDI, qua đó nâng cao hiệu ứng lan tỏa của dòng vốn đầu tư nước ngoài.

Chuyển từ thu hút FDI theo lượng sang chất

Nghị quyết 10 ngày 8/6/2026 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài xác định rõ định hướng nâng cao chất lượng và hiệu quả thu hút FDI.

Nghị quyết chú trọng thu hút đầu tư vào kinh tế xanh, kinh tế số; thúc đẩy chuyển giao công nghệ và tăng cường liên kết giữa doanh nghiệp FDI với khu vực kinh tế trong nước.

Đáng chú ý, ưu đãi đầu tư được định hướng gắn với kết quả thực hiện các cam kết của doanh nghiệp FDI về công nghệ, nghiên cứu và phát triển, chuyển giao công nghệ, đào tạo người Việt Nam, tỷ lệ giá trị gia tăng trong nước, phát triển nhà cung ứng nội địa, chuyển đổi xanh và chuyển đổi số.

Ông Nguyễn Quang Vinh, Phó Chủ tịch VCCI, Chủ tịch VBCSD, đánh giá Nghị quyết 10 cho thấy sự thay đổi đáng chú ý trong tư duy thu hút FDI: từ thu hút theo địa giới hành chính sang thu hút theo cụm ngành, chuỗi giá trị và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo.

Theo ông, chất lượng, hiệu quả, chuyển giao công nghệ, khả năng tham gia chuỗi cung ứng và giá trị gia tăng sẽ ngày càng trở thành những tiêu chí quan trọng.

Dẫn Báo cáo FDI Qualities Review of Viet Nam – Powering the Next Growth Phase của OECD công bố tháng 6/2026, ông Nguyễn Quang Vinh cho rằng giai đoạn tăng trưởng tiếp theo của Việt Nam sẽ phụ thuộc nhiều hơn vào chất lượng đầu tư, thay vì chỉ chú trọng số lượng.

Những dự án tạo năng suất, chuyển giao tri thức, hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam và mang lại lợi ích cho người lao động sẽ có ý nghĩa lớn hơn đối với nền kinh tế.

Từ định hướng này, Việt Nam có thể ưu tiên thu hút FDI vào các lĩnh vực công nghệ cao, năng lượng sạch, kinh tế tuần hoàn, sản xuất tiết kiệm năng lượng, hạ tầng số và những ngành tạo giá trị gia tăng lớn.

Cần hạ tầng và tài chính xanh

Nghị quyết 10 cũng khuyến khích các tổ chức tín dụng hỗ trợ lãi suất, cấp tín dụng ưu đãi cho các dự án FDI xanh, kinh tế tuần hoàn, tiết kiệm năng lượng, sử dụng tài nguyên bền vững và áp dụng các tiêu chuẩn môi trường, xã hội và quản trị (ESG).

Đây là cơ sở để mở rộng khả năng tiếp cận nguồn tài chính xanh, hỗ trợ doanh nghiệp thực hiện quá trình chuyển đổi.

Tuy nhiên, để thu hút hiệu quả dòng vốn FDI xanh, Việt Nam vẫn cần hoàn thiện hệ sinh thái đầu tư.

Theo thông tin tại Diễn đàn xây dựng khu công nghiệp sinh thái, thông minh, cả nước hiện có 425 khu công nghiệp, trong đó 299 khu đã đi vào hoạt động với diện tích hơn 92.000 ha.

Song, mới khoảng 1-2% số khu công nghiệp đang chuyển đổi sang mô hình khu công nghiệp sinh thái.

Chi phí đầu tư ban đầu cao, khó tiếp cận tài chính xanh, thiếu liên kết và chia sẻ tài nguyên, tốc độ đổi mới công nghệ còn chậm và thiếu nhân lực chuyên môn về phát triển bền vững là những điểm nghẽn cần được tháo gỡ.

Do đó, bên cạnh cải thiện thể chế và thủ tục đầu tư, các địa phương cần đẩy nhanh phát triển hạ tầng khu công nghiệp xanh, năng lượng, logistics và hạ tầng số; đồng thời chuẩn bị nguồn nhân lực phù hợp với các ngành công nghệ mới.

Phát triển mạng lưới doanh nghiệp Việt Nam đủ năng lực trở thành nhà cung ứng cho khu vực FDI cũng cần được xem là nhiệm vụ trọng tâm.

Khi doanh nghiệp trong nước tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng, dòng vốn FDI sẽ có điều kiện tạo sức lan tỏa lớn hơn về công nghệ, quản trị, năng suất và giá trị gia tăng.

Với đà thu hút FDI tích cực và định hướng mới từ Nghị quyết 10, Việt Nam có thêm cơ hội chuyển mạnh từ thu hút FDI theo số lượng sang lựa chọn các dự án xanh, công nghệ cao, chất lượng và có khả năng tạo động lực tăng trưởng mới.