SMEs trước bài toán xanh hóa: Cần thêm những “người đồng hành”

Xu hướng tiêu dùng bền vững đang buộc doanh nghiệp vừa và nhỏ phải thay đổi để đáp ứng các tiêu chuẩn xanh ngày càng khắt khe.

Trong bối cảnh Việt Nam thúc đẩy tăng trưởng xanh và phát triển kinh tế tuần hoàn, ngành bán lẻ đang đóng vai trò quan trọng trong việc định hình xu hướng tiêu dùng bền vững. Không chỉ nâng cao các tiêu chuẩn đầu vào, nhiều nhà bán lẻ lớn, trong đó có các doanh nghiệp FDI, còn đang đồng hành cùng doanh nghiệp Việt Nam, đặc biệt là các doanh nghiệp vừa và nhỏ (SMEs), trên hành trình chuyển đổi xanh.

1
Các mặt hàng rau củ sạch được bày bán trong hệ thống các siêu thị tại Việt Nam - Ảnh: VnEconomy.

Hiện nay, các SMEs cung cấp hàng hóa cho hệ thống siêu thị trong nước đang chịu áp lực ngày càng lớn từ những yêu cầu mới của các nhà bán lẻ như WinMart, Co.opmart, AEON hay Lotte Mart. Các tiêu chí về chứng nhận xanh, bao bì thân thiện môi trường, quy trình sản xuất sạch và khả năng truy xuất nguồn gốc đang trở thành điều kiện quan trọng để sản phẩm có thể tiếp cận hệ thống phân phối hiện đại.

Theo ông Shin JuBack, Tổng Giám đốc Lotte Mart, phát triển bền vững không phải là một hoạt động riêng lẻ mà cần được tích hợp xuyên suốt trong toàn bộ chuỗi giá trị bán lẻ. Một chuỗi cung ứng bền vững không chỉ xanh hơn mà còn phải linh hoạt hơn, minh bạch hơn và tạo ra giá trị lâu dài cho khách hàng, nhà cung cấp cũng như cộng đồng.

Tuy nhiên, với nhiều SMEs, quá trình xanh hóa vẫn là bài toán không dễ giải. Việc đầu tư dây chuyền sản xuất hiện đại, tìm kiếm nguồn nguyên liệu xanh ổn định đòi hỏi nguồn vốn lớn trong khi khả năng tài chính còn hạn chế. Bên cạnh đó, nhiều doanh nghiệp thiếu nhân sự chuyên trách về môi trường và phát triển bền vững. Trong khi đó, thị trường vẫn khá nhạy cảm với giá cả, khiến doanh nghiệp gặp khó khăn khi phải tăng chi phí sản xuất để đáp ứng các tiêu chuẩn xanh.

Các chuyên gia cho rằng để chuyển đổi xanh thành công, SMEs cần được tích hợp sâu hơn vào chuỗi giá trị của các doanh nghiệp lớn. Việc tiếp cận các gói tín dụng xanh, quỹ hỗ trợ doanh nghiệp vừa và nhỏ từ Nhà nước, các tổ chức quốc tế và nguồn vốn FDI sẽ giúp doanh nghiệp có thêm nguồn lực để đầu tư đổi mới công nghệ.

Không chỉ mang lại nguồn vốn, các doanh nghiệp FDI còn có thể đóng vai trò cầu nối về công nghệ, kinh nghiệm quản trị, tiêu chuẩn vận hành và cơ hội tiếp cận thị trường quốc tế. Vì vậy, cần có sự kết nối thực chất hơn giữa doanh nghiệp trong nước và doanh nghiệp FDI trong chuỗi giá trị. Các doanh nghiệp FDI cần chủ động chia sẻ tiêu chuẩn, hỗ trợ nâng cao năng lực và mở rộng cơ hội cho nhà cung cấp nội địa. Ngược lại, doanh nghiệp Việt Nam cũng cần cải thiện năng lực quản trị, nâng cao chất lượng sản phẩm, tăng tính minh bạch và khả năng đáp ứng các tiêu chuẩn phát triển bền vững.

Chuyển đổi xanh là một hành trình dài và đòi hỏi sự chung tay của nhiều bên. Với sự hỗ trợ từ các nhà bán lẻ, doanh nghiệp FDI cùng các chính sách phù hợp, SMEs Việt Nam hoàn toàn có thể biến áp lực xanh hóa thành lợi thế cạnh tranh mới. Sự hợp tác trên nền tảng minh bạch, bổ trợ lẫn nhau không chỉ giúp từng doanh nghiệp phát triển bền vững mà còn góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế Việt Nam trong dài hạn.

Bình luận