Tin tứcBộ Tư pháp vừa công bố tài liệu thẩm định hồ sơ chính sách dự án Bộ luật Hình sự (sửa đổi), trong đó đáng chú ý là đề xuất tiếp tục thu hẹp phạm vi áp dụng hình phạt tử hình.
Theo báo cáo tổng kết thi hành Bộ luật Hình sự, hình phạt tử hình hiện chủ yếu được áp dụng với các tội phạm ma túy, tiếp đến là tội xâm phạm tính mạng, sức khỏe, nhân phẩm con người như tội giết người (14,6%), hiếp dâm người dưới 16 tuổi (0,01%) và một số tội phạm tham nhũng như tham ô tài sản (0,02%).
Báo cáo đánh giá, tình hình xét xử thời gian qua nhìn chung đảm bảo nghiêm minh, đúng người, đúng tội, đúng pháp luật; chưa phát hiện trường hợp kết án oan. Các vụ án, đặc biệt thuộc diện Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực theo dõi, đều được đưa ra xét xử đúng tiến độ, không có “vùng cấm”, không có ngoại lệ.
Dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi) định hướng chỉ giữ hình phạt tử hình đối với các tội danh có tính chất đặc biệt nghiêm trọng, xâm phạm khách thể đặc biệt quan trọng, gây hậu quả lớn về kinh tế, xã hội và an ninh con người.
Hiện nay, có 10 tội danh áp dụng hình phạt tử hình, gồm: phản bội Tổ quốc, bạo loạn, khủng bố nhằm chống chính quyền nhân dân, giết người, hiếp dâm người dưới 16 tuổi, sản xuất trái phép chất ma túy, mua bán trái phép chất ma túy, khủng bố, chống loài người và tội phạm chiến tranh.
Dự kiến, sau sửa đổi, Bộ luật Hình sự sẽ thu hẹp còn 2 tội danh vẫn áp dụng hình phạt tử hình là giết người và hiếp dâm người dưới 16 tuổi, nhằm phù hợp xu hướng quốc tế và các cam kết quốc tế của Việt Nam về quyền dân sự, chính trị.
Trong quá trình góp ý, Viện kiểm sát nhân dân tối cao đề nghị cân nhắc giữ hình phạt tử hình đối với một số tội danh như phản bội Tổ quốc và các tội phạm ma túy đặc biệt nghiêm trọng, do đây là nhóm tội gây ảnh hưởng lớn đến an ninh quốc gia và trật tự xã hội.
Bộ Quốc phòng đề nghị làm rõ hơn tác động của chính sách đối với quốc phòng, an ninh và trật tự an toàn xã hội, nhất là việc thu hẹp hình phạt tử hình. Văn phòng Chủ tịch nước cũng lưu ý cần đánh giá toàn diện cả lý luận và thực tiễn, đặc biệt đối với tội phạm ma túy trong bối cảnh diễn biến còn phức tạp.
Các cơ quan liên quan cho biết sẽ tiếp tục nghiên cứu, tiếp thu ý kiến để hoàn thiện dự thảo, bảo đảm cân bằng giữa yêu cầu nhân đạo hóa pháp luật và nhiệm vụ giữ vững an ninh, trật tự xã hội. Dự án Bộ luật Hình sự (sửa đổi) dự kiến trình Quốc hội cho ý kiến tại Kỳ họp thứ 3 và thông qua tại Kỳ họp thứ 4, Quốc hội khóa XVI.