Tin tứcTuy nhiên, việc truy thu vẫn được thực hiện nếu có căn cứ chứng minh người nộp thuế đã khai sai, che giấu doanh thu.
Không lấy doanh thu của năm 2026 làm cơ sở để truy thu thuế những năm trước của hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh. Trong ảnh: mua bán tại chợ Tân Định - Ảnh: Quang Định/TT
Nhiều hộ kinh doanh lo ngại việc áp dụng hóa đơn điện tử từ máy tính tiền từ ngày 1/1/2026 khiến doanh thu ghi nhận tăng cao sẽ dẫn đến nguy cơ bị truy thu thuế cho các năm trước. Tuy nhiên, theo quy định mới, điều này không diễn ra theo cách suy diễn đơn giản.
Khoản 5 Điều 17 Nghị định 68/2026 quy định rõ: đối với hộ, cá nhân kinh doanh đã nộp thuế theo phương pháp khoán trước năm 2026, khi chuyển sang kê khai thuế, cơ quan thuế không sử dụng doanh thu năm 2026 để xác định lại nghĩa vụ thuế của các năm trước, đồng thời không xử phạt vi phạm hành chính đối với các nghĩa vụ đã thực hiện theo phương pháp khoán.
Quy định này nhằm đảm bảo nguyên tắc mỗi giai đoạn kinh doanh có đặc thù riêng, doanh thu không bắt buộc phải có tính kế thừa qua các năm.
Việc doanh thu năm 2026 tăng cao hơn so với trước đó có thể đến từ nhiều yếu tố như mở rộng hoạt động, thay đổi phương thức bán hàng hoặc điều kiện thị trường thuận lợi hơn.
Từ năm 2026, theo chủ trương tại Nghị quyết 198/2025 của Quốc hội, phương pháp thuế khoán được bãi bỏ, thay bằng cơ chế quản lý dựa trên kê khai và dữ liệu thực tế, trong đó hóa đơn điện tử đóng vai trò trung tâm.
Cơ quan thuế sẽ quản lý dựa trên hệ thống dữ liệu, bao gồm hóa đơn, giao dịch và các nguồn thông tin liên quan, thay vì chỉ dựa vào ấn định.
Tuy nhiên, quy định cũng nêu rõ ngoại lệ: nếu cơ quan thuế hoặc cơ quan có thẩm quyền có căn cứ độc lập chứng minh người kinh doanh đã che giấu doanh thu, dẫn đến thiếu số thuế phải nộp trong các năm trước, thì vẫn tiến hành truy thu theo quy định.
Thực tế, dữ liệu từ các sàn thương mại điện tử là một trong những nguồn thông tin quan trọng.
Các sàn có trách nhiệm cung cấp định kỳ cho cơ quan thuế thông tin người bán và doanh thu phát sinh. Đồng thời, một số trường hợp còn thực hiện khấu trừ và nộp thuế thay cho người bán.
Nếu phát hiện doanh thu do người kinh doanh tự khai trước đây chênh lệch lớn so với dữ liệu từ sàn hoặc các nguồn khác, cơ quan thuế sẽ tiến hành rà soát và xử lý hành vi khai sai, che giấu doanh thu.
Như vậy, việc không sử dụng doanh thu năm 2026 để “hồi tố” không đồng nghĩa với việc miễn truy thu trong mọi trường hợp.
Mấu chốt là tính trung thực trong kê khai: chỉ khi có hành vi vi phạm được chứng minh, nghĩa vụ thuế các năm trước mới bị xem xét lại.
