Các chuyên gia y tế và nhà nghiên cứu dịch tễ cảnh báo nguy cơ xuất hiện một đại dịch mới trong tương lai là rất cao, trong bối cảnh nhiều bệnh truyền nhiễm nguy hiểm đang có dấu hiệu gia tăng tại nhiều khu vực trên thế giới như bạch hầu, Ebola và cúm gia cầm H5N1.
Theo ghi nhận, số ca mắc bạch hầu tại Úc đang tăng trở lại, được đánh giá là một trong những đợt bùng phát đáng chú ý trong nhiều năm gần đây. Tại CHDC Congo và Uganda, hàng trăm ca nhiễm virus Ebola đã được xác nhận, trong đó có nhiều trường hợp tử vong, đặt ra thách thức lớn cho hệ thống y tế và an ninh khu vực. Trong khi đó, virus H5N1 tiếp tục lây lan rộng trong quần thể động vật toàn cầu và đã xuất hiện một số ca lây sang người, dù chưa ghi nhận lây truyền từ người sang người.
Một số mô hình dịch tễ ước tính nguy cơ xảy ra đại dịch tương tự COVID-19 trong bất kỳ năm nào vào khoảng 2%, và xác suất này tăng dần theo thời gian. Các chuyên gia cho rằng điều khó dự đoán nhất không phải là có hay không, mà là thời điểm và tác nhân gây bệnh.
Các nhà khoa học nhận định nhiều quốc gia, trong đó có Úc, đã tăng cường năng lực ứng phó sau COVID-19 như nâng cấp hệ thống giám sát dịch bệnh, cơ sở cách ly, dự trữ vật tư y tế và năng lực sản xuất vắc xin. Tuy nhiên, giới chuyên môn cũng cảnh báo nguy cơ suy giảm cảnh giác theo thời gian, cùng với tình trạng giảm tỷ lệ tiêm chủng và tin giả về y tế, có thể làm gia tăng rủi ro bùng phát dịch.
Các chuyên gia nhấn mạnh, chuẩn bị hệ thống y tế vững mạnh, duy trì tiêm chủng và nâng cao nhận thức cộng đồng là yếu tố then chốt để giảm thiểu tác động nếu một đại dịch mới xảy ra trong tương lai.
