Mỹ và Iran đang trong giai đoạn cạnh tranh căng thẳng

Theo ông Rob Geist Pinfold, giảng viên an ninh quốc tế tại King's College London (Anh), Mỹ và Iran đã tạm vượt qua giai đoạn đối đầu trực tiếp, nhưng đang trong giai đoạn cạnh tranh căng thẳng.

Theo ông Pinfold, Iran đang tìm cách tạo cảm giác bình thường cả trong nước lẫn với bên ngoài thông qua việc mở lại các sân bay quốc tế. Trao đổi với Al Jazeera, ông Pinfold nói: "Ít nhất là tạm thời, Mỹ và Iran đã vượt qua giai đoạn chiến tranh trực tiếp… nhưng vẫn đang ở trong một giai đoạn cạnh tranh căng thẳng. Cả hai bên đều tìm cách phát tín hiệu rằng mình có sức bền lớn hơn và thời gian đứng về phía mình".

Theo ông, đề xuất của Tehran cho thấy nước này đang trì hoãn các vấn đề khó, đồng thời ưu tiên chấm dứt chiến sự và mở lại eo biển Hormuz.

Ông Pinfold nói thêm: "Nhưng điều này không phù hợp với phía Mỹ, vì họ lo rằng nếu từ bỏ đòn bẩy hiện có - tức là sức ép quân sự - thì giao tranh có thể bùng phát trở lại. Người Iran cũng hiểu rằng nếu từ bỏ điều đó, họ đang đánh mất quân bài tốt nhất của mình".

Trong khi đó, ngày 29/4, Tổng thống Donald Trump tuyên bố sẽ "không còn đóng vai người tốt" khi thúc giục Iran hành động "khôn ngoan" hơn trong đàm phán để đạt một thỏa thuận hạt nhân. Trên mạng xã hội vào sáng sớm 29/4 theo giờ Mỹ, ông viết: "Iran không thể tự giải quyết vấn đề. Họ không biết cách ký một thỏa thuận phi hạt nhân. Tốt hơn hết, họ nên sớm khôn ngoan". Ông cũng cảnh báo về hậu quả nếu Tehran không chấp nhận một thỏa thuận hạt nhân mới với Mỹ.

tong thong My
Bức ảnh do Tổng thống Donald Trump đăng tải trên tài khoản mạng xã hội Truth Social ngày 29/4 - Ảnh: Truth Social/Donald Trump

Bài đăng của ông Trump đi kèm hình ảnh dường như được tạo bằng trí tuệ nhân tạo, mô tả ông đeo kính đen, cầm súng và phía sau là các vụ nổ. Trên ảnh có dòng chữ "NO MORE MR. NICE GUY", theo ABC News.

Cũng trong ngày 29/4, báo Wall Street Journal dẫn lời các quan chức Mỹ cho biết Tổng thống Donald Trump đã yêu cầu trợ lý chuẩn bị cho khả năng kéo dài phong tỏa eo biển Hormuz nhằm tiếp tục gây sức ép lên năng lực xuất khẩu dầu của Tehran. Theo nguồn tin này, ông Trump xem đây là lựa chọn ít rủi ro hơn so với việc nối lại ném bom hoặc rút hoàn toàn Mỹ khỏi cuộc xung đột.

Tuy vậy, việc duy trì phong tỏa cũng đồng nghĩa xung đột bị kéo dài và giá xăng dầu có thể tăng cao, từ đó ảnh hưởng đến Đảng Cộng hòa trước cuộc bầu cử giữa kỳ vào tháng 11. Trước đó, Iran đã đưa ra đề xuất ba bước gồm mở cửa eo biển Hormuz, chấm dứt phong tỏa và đàm phán về chương trình hạt nhân ở giai đoạn sau.

Nhà lãnh đạo Mỹ dường như không chấp nhận đề xuất này và nói với các trợ lý rằng "đề xuất cho thấy Iran không thiện chí đàm phán". 

Liên quan diễn biến xung đột, hôm 28/4, Tổng thống Donald Trump chỉ trích Thủ tướng Đức Friedrich Merz sau khi ông Merz phát biểu tại một sự kiện hôm 27/4 rằng Mỹ "không có chiến lược" nào ở Iran.

Trên mạng xã hội Truth Social, Tổng thống Donald Trump viết: "Thủ tướng Friedrich Merz cho rằng việc Iran sở hữu vũ khí hạt nhân là điều có thể chấp nhận được. Ông ấy không biết mình đang nói gì". Chủ nhân Nhà Trắng còn nêu quan điểm: "Không có gì lạ khi Đức đang kém cỏi cả về kinh tế lẫn các lĩnh vực khác". 

Bình luận