Tokyo và Manila đều là đồng minh của Mỹ tại châu Á. Thỏa thuận này có thể thiết lập một khuôn khổ chia sẻ và thúc đẩy hợp tác chặt chẽ hơn với Washington. Nếu được ký, đây là thỏa thuận đầu tiên của Nhật Bản với 1 quốc gia ASEAN.
Tổng thống Marcos Junior sẽ thăm Nhật Bản vào cuối tháng 5, dự kiến gặp Thủ tướng Sanae Takaichi để khởi động đàm phán thỏa thuận chung về thông tin quân sự (GSOMIA). Thỏa thuận này sẽ thiết lập quy tắc đảm bảo thông tin quốc phòng mật được chia sẻ giữa 2 chính phủ được bảo vệ và không tiết lộ cho bên thứ 3. GSOMIA cung cấp khuôn khổ pháp lý cho việc trao đổi thông tin tình báo nhạy cảm.
Mỹ có hiệp định tương tự với Philippines và Nhật. Một hiệp định nữa giữa Philippines với Nhật sẽ thiết lập khuôn khổ hợp tác 3 bên.
Nhật Bản đã ký thỏa thuận tương tự với khoảng 10 quốc gia và tổ chức, như Anh, Ấn Độ và Hàn Quốc.
Philippines đang có tranh chấp và đối đầu với Trung Quốc, liên quan đến chủ quyền lãnh hải trên biển Đông. Nước này cũng nằm gần Đài Loan, luôn lo ngại một cuộc xung đột nổ ra giữa 2 bờ eo biển.
Nhật Bản đã xuất khẩu radar giám sát sang Philippines, giúp hợp tác an ninh sâu rộng hơn giữa 2 nước thông qua dữ liệu những radar này thu được.
Xuất khẩu thiết bị quốc phòng có thể là chủ đề quan trọng trong cuộc gặp sắp tới, giữa bối cảnh Nhật Bản dỡ bỏ lệnh cấm xuất khẩu vũ khí sát thương. Hai bên dự kiến thành lập một nhóm làm việc chung, tiến tới thỏa thuận cung cấp cho Philippines tàu khu trục hộ tống Abukuma hoặc máy bay huấn luyện TC-90.
Mục tiêu cuối cùng nhằm tăng cường sức mạnh cho hải quân Philippines, giúp bảo vệ tốt hơn lãnh hải trên biển Đông. Với Nhật Bản, điều này tạo điều kiện cho lực lượng phòng vệ hàng hải có thể tiếp cận một căn cứ bảo dưỡng ở Đông Nam Á, cũng như bảo vệ tuyến đường hàng hải sống còn với quốc gia Đông Bắc Á.
Về kinh tế, 2 bên dự kiến ký hiệp định thuế song phương, nhằm làm rõ phạm vi áp thuế cũng như ngăn chặn việc áp thuế 2 lần. Biện pháp này giúp các công ty Nhật tại Philippines dễ làm ăn kinh doanh hơn. Ngoài ra, 2 bên dự kiến thông qua POWERR ASIA - khuôn khổ hợp tác năng lượng giữa Nhật Bản với Đông Nam Á, được Tokyo giới thiệu vào tháng 4.
Theo khuôn khổ này, Nhật Bản sẽ hỗ trợ các nước Đông Nam Á trong đó có Philippines lưu trữ nhiên liệu, thông qua việc xây dựng cơ sở vật chất.
Hai nước khả năng cao sẽ nâng cấp lên “Quan hệ đối tác chiến lược toàn diện” trong cuộc gặp sắp tới, để khẳng định xu hướng gắn kết trong nhiều lĩnh vực nhất là an ninh quốc phòng.




