Tin tứcCòn tính đến năm 2020, nhu cầu tái canh cà phê của các tỉnh Tây Nguyên gồm: Đắk Lắk, Đắk Nông, Lâm Đồng, Gia Lai, Kon Tum và Bình Phước lên đến khoảng 200.000 hécta. Hiện nay, tại Tây Nguyên chỉ có tỉnh Lâm Đồng là thực hiện khá hiệu quả chương trình tái canh và sản xuất cà phê bền vững với gần 26.000 hécta. Các tỉnh còn lại thì việc trồng lại vẫn diễn ra chậm và kết quả không được như mong muốn. Tuy nhiên, việc tái canh sẽ gặp khó khăn nếu không có sự thống nhất cao từ các bên liên quan. Ông Nguyễn Văn Hòa, Phó Cục trưởng Cục Trồng trọt, Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn lưu ý: "Thứ nhất là về quy hoạch, trên cơ sở định hướng của cả nước, các địa phương lập quy hoạch chi tiết của vùng trồng cà phê trên địa bàn, chỉ đạo thực hiện và quản lý quy hoạch chặt chẽ; Thứ hai là rà soát và phân loại, xác định diện tích cà phê cần tái canh, xây dựng lộ trình, giải pháp cũng như huy động các nguồn lực để thực hiện tái canh hiệu quả. Về khoa học công nghệ, đầu tư nghiên cứu lai tạo các giống thích ứng với biến đổi khí hậu, có năng suất và chất lượng cao và yêu cầu cơ giới hóa trong thời gian tới".
Tổng diện tích cà phê già cỗi cần phải trồng thay thế và chuyển đổi trong 5 đến 10 năm tới khoảng 140.000 đến 160.000 hécta. Ảnh: chinhphu
Ông Đinh Văn Khiết, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đắk Lắk cho hay, cây cà phê không ngừng phát triển trên vùng đất này và là nguồn thu nhập chính của nông dân tỉnh nhà. Với hơn 205.000 hécta cà phê hiện có, Đắk Lắk được xem là địa phương có diện tích cà phê nhiều nhất nước. Thế nhưng, địa phương này cũng gặp không ít khó khăn và rất cần có sự hỗ trợ đắc lực của các bộ ngành, các nhà khoa học và sự đồng thuận của nhà vườn trong việc tái canh cà phê.
"Có thể nói chúng ta tự hào cây cà phê du nhập trở thành cây bản địa có diện tích tăng mạnh. Cần có giải pháp để cây cà phê phát triển bền vững và có công nghệ chế biến tốt để giới thiệu với thế giới về chất lượng cà phê VN nhiều hơn, góp phần nâng cao giá trị cà phê trong nước ra thị trường thế giới", ông Khiết cho biết.
Với mong muốn góp phần xây dựng thương hiệu cho cà phê Việt Nam trên thị trường nội địa và quốc tế, nâng cao thu nhập của người nông dân; Viện Khoa học Kỹ thuật Nông Lâm nghiệp Tây Nguyên và Công ty Cổ phần Bảo vệ Thực vật An Giang cũng đã tiến hành ký kết thỏa thuận hợp tác chiến lược với các nội dung quan trọng liên quan đến việc tập trung phát triển các giải pháp khoa học kỹ thuật, xây dựng mô hình tái canh cà phê theo hướng hữu cơ, sinh học cho chuỗi giá trị cà phê bền vững.
Theo đánh giá của Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Cao Đức Phát thì việc hợp tác này đã góp phần xây dựng một hình mẫu về tái canh cây cà phê vối ở Tây Nguyên với quy mô lớn, đáp ứng yêu cầu nghiên cứu, thực nghiệm. Hy vọng việc hợp tác này sẽ tìm ra những cách làm mới, đẩy mạnh chuyển giao tiến bộ khoa học kỹ thuật trong canh tác, sản xuất cà phê ở Tây Nguyên cho bà con nông dân.
Là công ty dẫn đầu trong lĩnh vực nông nghiệp của Việt Nam, Công ty Cổ phần BVTV An Giang hiện đang đi tiên phong trong việc xây dựng chuỗi giá trị sản xuất nông nghiệp bền vững. Thành công quan trọng của chiến lược này phải kể đến là mô hình cánh đồng mẫu lớn với hơn 80.000 hécta trồng lúa chất lượng cao, với 5 nhà máy chế biến gạo hiện đại rải khắp vùng Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL). Hơn 25.000 hộ nông dân hiện đang gắn bó với mô hình cùng sự đồng hành kỹ thuật của trên 1.300 kỹ sư nông nghiệp 3 Cùng (cùng ăn, cùng ở, cùng làm). Áp dụng triệt để khoa học kỹ thuật và nâng cao hàm lượng chất xám trong việc tạo ra sản phẩm, công ty đã thành công trong việc đưa thương hiệu lúa gạo Việt Nam đến 32 quốc gia, trong đó có những thị trường khó tính hàng đầu trên thế giới như Nhật Bản...
Thành công trong việc xây dựng chuỗi giá trị lúa gạo và những kinh nghiệm gắn bó với người nông dân Việt Nam giúp công ty tự tin trong việc xây dựng chiến lược chuỗi giá trị trên cây cà phê, hỗ trợ người nông dân gỡ cái khó bức thiết nhất hiện nay là vấn đề trồng lại cà phê.
"Việc tái canh cà phê trở thành vấn đề bức xúc với vườn cà phê già cỗi, chất lượng cà phê và đặc biệt là sâu bệnh mà rất khó khăn về nguyên lý và giải pháp thực hiện. Với 5 hécta này, chúng ta muốn làm thí điểm để qui mô đủ sức thuyết phục; thứ 2 về thông tin tích hợp tất cả các quy trình khoa học công nghệ, tính toán cơ cấu, tổ chức sản xuất để đảm bảo về tái canh, về thời gian, về kỹ thuật, chất lượng về kinh tế cho bà con. Với mô hình này, chúng ta có thể đẩy mạnh và tiến trình giúp tổ chức được chuỗi giá trị đảm bảo khâu tái canh, hiệu quả kinh tế, tiết kiệm về mặt môi trường và giá thành giảm, đồng thời đảm bảo yêu cầu người tiêu thụ", ông Huỳnh Văn Thòn, Chủ tịch Hội đồng Quản trị, Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần BVTV An Giang cho hay.
Có thể nói, với mục tiêu chung của chúng ta hiện nay là chiến lược phát triển nông nghiệp bền vững đó cũng là góp phần xây dựng thương hiệu cho nông sản Việt Nam, đặc biệt là cây cà phê trên thương trường nội địa và quốc tế, góp phần nâng cao thu nhập của người nông dân. Việc tái canh và phát triển cà phê bền vững luôn gắn liền với nhau. Bởi có thực hiện việc tái canh hiệu quả thì mới phát triển ngành cà phê bền vững. Muốn phát triển cà phê bền vững cần phải tăng giá trị của hạt cà phê từ chọn giống, trồng, chăm sóc đến việc giảm tổn thất sau thu hoạch và chế biến sau thu hoạch…