<font size="2">Phát triển nghề cá tra - bảo đảm lợi ích lẫn nhau </font></p> Bài 1: Bất ổn thị trường cá tra nguyên liệu

(VOH) - Từ cuối tháng 5 năm 2011, cá tra nguyên liệu trên thị trường thủy sản, tại các tỉnh đồng bằng sông Cửu Long như thành phố Cần Thơ, Đồng Tháp, An Giang, Tiền Giang… đã giảm giá. Tuy nhiên, từ cuối tháng 8 cho đến nay, giá cá tra nguyên liệu đang có xu hướng tăng trở lại. Mặc dù vậy, lượng cá tra nguyên liệu đạt yêu cầu kích cỡ của các doanh nghiệp thủy sản vẫn thiếu hụt. Còn cá tra cỡ lớn vẫn giá thấp và tiêu thụ kém.

Ảnh: TTO

Tại tỉnh Đồng Tháp một trong các tỉnh có diện tích nuôi cá tra nguyên liệu lớn nhất của đồng bằng sông Cửu Long, diện tích nuôi cá tra năm 2011 khoảng 1.350 hecta. Theo ông Thái An Lai, phó chủ tịch hiệp hội thủy sản tỉnh Đồng Tháp, giá cá tra nguyên liệu đủ tiêu chuẩn xuất khẩu thịt trắng, phẩm chất thịt ngon, từ cuối tháng 5 cho đến cuối tháng 8 chỉ còn 24.000 đến 24.500 đồng/kg, nhưng hiện giá cá nguyên liệu nơi đây tăng thêm hơn 1.000 đồng, cụ thể giá cá tra nguyên liệu là 25.000 đến 26.000 đồng/kg. Giải thích tại sao giá cá nguyên liệu tăng lên từ đầu tháng 9 cho đến thời điểm này, ông Thái An Lai nói:

Ngoài nguyên nhân trên, giá cá tra nguyên liệu tăng trở lại, một phần do thị trường nhập khẩu cá tra là các nước EU, Mỹ… đang chuẩn bị bước vào các ngày lễ lớn như giáng sinh và năm mới, nên nhu cầu nhập khẩu cá tra tăng lên. Không chỉ tại tỉnh Đồng Tháp, thị trường cá tra nguyên liệu ở tỉnh Tiền Giang, giá cá tra đủ tiêu chuẩn xuất khẩu cũng đang ở mức khá cao so với trước đây, cụ thể giá cá tra trước đó, khoảng 23.000 đồng/kg thì hiện nay đã tăng lên, hiện ở mức 24.000 đến 24.500 đồng/kg. Ông Phan Hữu Hội, Phó chi cục trưởng Chi cục thủy sản Tiền Giang cho biết thêm về tình hình thu mua cá tra nguyên liệu tại đây.

Nhưng việc đáng lưu ý nữa là ngay cả cá tra nguyên liệu không đủ tiêu chuẩn xuất khẩu, cá quá lứa có trọng lượng trên 1 kg/con hay cá có phẩm chất thịt vàng, thịt hồng cũng được các nhà máy chế biến tại thị trường An Giang thu mua với giá 22.000 đến 23.000 đồng/kg. Tuy vậy, lượng tiêu thụ không nhiều.

Mặc dù giá cá tra nguyên liệu hiện nay có xu hướng nhích lên nhưng đến nay nguồn cá tra nguyên liệu vẫn không đủ đáp ứng nhu cầu của các doanh nghiệp hay nhà máy chế biến xuất khẩu, do không ít nguyên nhân đã và đang dẫn đến tình trạng khan hiếm nguồn cá tra nguyên liệu như hiện nay. Cụ thể do một phần chất lượng con giống cá tra đang bị suy thoái khiến tỉ lệ nuôi sống giảm, giá thức ăn công nghiệp  ngày một tăng cao khiến vốn đầu tư nuôi cá tra tăng lên, cùng với việc không ít bộ phận người dân trước đây sống bằng nghề nuôi cá tra đã quay lưng với con cá tra, một bộ phận đã chuyển đổi sang các mô hình sản xuất nông nghiệp khác hoặc do vụ trước không lãi, không đủ vốn, hết khả năng tái sản xuất dẫn đến tình trạng treo ao hàng loạt. Hiện ở Đồng Tháp diện tích treo ao gần 100 hecta. Tuy vậy, một bộ phận nông dân muốn quay lại nuôi cá tra khi biết giá cá tăng trở lại. Nhưng phần lớn họ gặp không ít khó khăn. Chủ yếu là cạn kiệt nguồn vốn đầu tư, hay việc ngân hàng không “mặn mà” với đối tượng vay phục vụ cho sản xuất ở lĩnh vực nông nghiệp, đặc biệt đối với nuôi cá tra, nghề nuôi tiềm ẩn rất nhiều rủi ro. Mặc khác, một số doanh nghiệp xuất khẩu vì lợi ích của mình, có lúc đã ép giá người nuôi cá tra khi nhu cầu thị trường giảm dẫn đến tình trạng thiếu nguyên liệu và treo ao như hiện nay.

Với tình hình sản xuất cá tra hiện nay, giá cá tra nguyên liệu đang tăng lên nhưng việc thiếu nguồn cá tra nguyên liệu và không đáp đủ nhu cầu sản xuất của các doanh nghiệp sẽ vẫn còn căng thẳng. Đây là một thực trạng đáng buồn cho ngành xuất khẩu cá tra nước ta, khi mà các doanh nghiệp xuất khẩu chưa mạnh dạn ký hợp đồng bao tiêu sản phẩm nuôi cá tra cho người chăn nuôi nên điệp khúc mất mùa được giá và được mùa mất giá sẽ còn xảy ra dài dài./.