Gỡ nút thắt ngân hàng - doanh nghiệp

Các ngân hàng thương mại ứ vốn, không có đầu ra để tiêu vốn, trong khi cộng đồng doanh nghiệp vẫn đói vốn và thờ ơ với lãi suất thấp (ảnh: phunuinfo)

Nợ trở thành gánh nặng với những doanh nghiệp mất cân đối tài chính nghiêm trọng khi hệ số nợ gấp 4-5 lần vốn chủ sở hữu. Như số liệu 2011, không chỉ riêng các doanh nghiệp nhà nước đang phải vất vả xoay sở với nghĩa vụ nợ lên tới 16,9% tổng dư nợ tín dụng mà các doanh nghiệp tư nhân cũng vậy. Vì thế, cơ cấu và bán lại nợ, chuyển nợ thành vốn góp hiện đang không còn là chuyện của riêng ai nữa.

Điển hình nhất cho hình thức này là câu chuyện của công ty cổ phần Thủy sản Bình An (Bianfishco). Theo thông cáo mới nhất của Tổng giám đốc Bianfishco, tổng dư nợ các tổ chức tín dụng của doanh nghiệp này là 988 tỷ đồng, nợ các doanh nghiệp là 78 tỷ đồng và nợ các hộ dân nuôi cá là 235 tỷ đồng. Tài sản phục vụ cho việc thanh toán nợ của Bianfishco nằm ở tài sản cố định (nhà xưởng, máy móc) và hàng tồn kho. Do vậy, để tái cơ cấu nợ vay và tạo nguồn vốn lưu động, công ty không còn lựa chọn nào khác ngoài việc phải chuyển đổi nợ vay thành vốn chủ sở hữu. Hướng giải quyết này tỏ ra khá tích cực đối với doanh nghiệp, ở chỗ doanh nghiệp không bị siết nợ đến mức phải tuyên bố phá sản; giảm bớt nghĩa vụ trả nợ và tái cấu trúc tài chính một cách tổng thể. Chuyên gia tài chính ngân hàng, Tiến sĩ Nguyễn Trí Hiếu, cho biết:

Bên cạnh đó, nhằm đẩy nhanh xử lý nợ xấu, Ngân hàng Nhà nước dự kiến sẽ thành lập công ty mua bán nợ trong hệ thống ngân hàng với số nợ mua khoảng 100.000 tỷ đồng. Trên thực tế, để gỡ nút thắt lưu chuyển vốn giữa ngân hàng và doanh nghiệp buộc Ngân hàng Nhà nước phải cân nhắc cơ chế linh hoạt và giải pháp cho vay đối với các doanh nghiệp có tiềm năng nhưng đang phát sinh nợ quá hạn do chịu tác động của bất ổn định kinh tế vĩ mô. Theo ông Phạm Ngọc Hưng - Phó chủ tịch Hiệp hội doanh nghiệp thành phố Hồ Chí Minh, thì:

Nợ xấu tăng mạnh trong thời gian qua xuất phát từ nguyên nhân chính là lãi suất các khoản vay cũ mà các doanh nghiệp phải chịu quá cao. Vì vậy để thể hiện chia sẻ khó khăn của ngành ngân hàng bằng hành động cụ thể, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Nguyễn Văn Bình yêu cầu các ngân hàng điều chỉnh lãi suất cho vay với khách hàng cũ xuống không quá 15%/năm, kể từ ngày 15/7. Ông Nguyễn Phước Thanh - Tổng giám đốc Vietcombank, chia sẻ:

Thông tin này được cộng đồng doanh nghiệp đánh giá cao, đây là một nỗ lực rất lớn của Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước. Tuy nhiên, vẫn còn một số băn khoăn về quá trình triển khai thực hiện chủ trương này. Song song đó, cái khó hiện nay không phải chỉ lãi suất mà là ở sức khỏe doanh nghiệp có đáp ứng được điều kiện vay hay không. Ông Trần Quốc Mạnh - Tổng giám đốc Sadaco, bày tỏ: