Tái cơ cấu kinh tế là động lực phát triển bền vững

(VOH) - Việt Nam đang đứng trước bước ngoặt quan trọng trong việc chuyển đổi mô hình tăng trưởng và tái cấu trúc nền kinh tế. Chưa có lúc nào mà cụm từ “tái cơ cấu nền kinh tế” được nhắc đến nhiều như trong năm 2011. Đây cũng là năm mà các chuyên gia kinh tế liên tục đưa ra nhiều dự báo về kinh tế với nhiều thách thức cho các doanh nghiệp

Lâu nay, mô hình tăng trưởng của nước ta dựa trên lợi thế lao động giá rẻ, nguồn tài nguyên dồi dào, phụ thuộc xuất khẩu, dựa trên vốn đầu tư. Mô hình tăng trưởng theo chiều rộng này đã bộc lộ những bất cập. Chúng ta định hướng là một nước xuất khẩu mạnh nhưng rồi lại rơi vào cảnh nhập siêu triền miên, thu hút FDI với lượng vốn khổng lồ nhưng khả năng hấp thụ lại quá hạn chế.
Ngoài thành tựu lớn nhất là trở thành nước có thu nhập trung bình, sau 20 năm đổi mới, nước ta vẫn chưa vượt qua giai đoạn gia công, lắp ráp trong quá trình công nghiệp hóa. Do đó, đổi mới lần hai chú trọng đến chất lượng hơn là danh nghĩa. Áp lực cho nền kinh tế Việt Nam phải tái cơ cấu, đổi mới chiều sâu để có nội lực mạnh, sức cạnh tranh cao đang rất cấp bách.
Các chuyên gia cho rằng, tái cơ cấu nền kinh tế là thay đổi mô hình tăng trưởng... đã thành một yêu cầu khách quan, một mệnh lệnh không thể thoái thác, xuất phát từ thực tế phát triển kinh tế Việt Nam. Bởi nếu không tái cơ cấu nền kinh tế, Việt Nam sẽ khó có thể phát triển bền vững. Và việc cần thiết đổi mới, tái cơ cấu nền kinh tế được ví như là đổi mới kinh tế lần 2. Chuyên gia kinh tế Phạm Chi Lan cho rằng:

Thẳng thắn nhận định, Tiến sĩ Trần Du Lịch cho rằng, mọi mục tiêu của các kế hoạch 5 năm trước dường như chỉ chú trọng vào tốc độ tăng GDP, mà không chú trọng vào chất lượng tăng trưởng. Các kế hoạch này đều có nội dung đẩy mạnh chuyển dịch cơ cấu kinh tế nhưng trên thực tế không có chính sách để thúc đẩy sự chuyển dịch, như qua hệ thống luật pháp và các công cụ điều tiết vĩ mô. Vì lẽ đó, nhiều chuyên gia kinh tế cũng cho rằng, tái cấu trúc phải như câu chuyện đổi mới kinh tế 20 năm trước của Việt Nam. Chính phủ cần tạo ra những chính sách mà ở đó, các thành phần kinh tế phải tìm được động lực đổi mới cho mình, các địa phương không ham thành tích tăng trưởng bất chấp mọi giá như hiện nay. Tiến sĩ Trần Du Lịch nói:

Mục tiêu kinh tế của Nhà nước phải thể hiện qua chính sách cụ thể nhằm tác động vào thị trường, chính thị trường sẽ tác động vào định hướng đầu tư hoạt động của doanh nghiệp. Khi đó, tái cơ cấu không phải là chính sách hô hào, kêu gọi hoặc là mệnh lệnh hành chính, hiển nhiên là động lực của sự phát triển trong môi trường cạnh tranh toàn cầu và trở thành động lực phát triển bền vững.