Khi “lá chắn” phòng ngừa ma túy được xây dựng từ cộng đồng

Ma túy ngày càng tinh vi với vẻ ngoài "vô hại". Thay vì khẩu hiệu sáo rỗng, mô hình mới tại TPHCM đang tạo ra "lá chắn" cộng đồng để bảo vệ con em bạn.

Trong bối cảnh tệ nạn ma túy ngày càng có nhiều phương thức ngụy trang tinh vi, phường Tân Sơn Hòa, TPHCM đang đổi mới tuyên truyền, đưa kiến thức phòng, chống ma túy từ trường học lan tỏa ra khu dân cư, doanh nghiệp, từng bước hình thành “lá chắn” phòng ngừa từ cơ sở.

Thay cho những khẩu hiệu, tờ rơi đơn thuần, phường Tân Sơn Hòa sử dụng hình ảnh, mẫu vật minh họa và trao đổi trực tiếp, giúp người xem nhận diện nguy cơ, biết cách thông tin cho lực lượng chức năng khi phát hiện những dấu hiệu bất thường.

dsc05232_20260817142722
Cán bộ Công an phường Tân Sơn Hòa hướng dẫn học sinh tìm hiểu tài liệu tuyên truyền phòng, chống ma túy - Ảnh: Văn Phúc

Trường học được xác định là điểm khởi đầu của mô hình. Tại Trường Tiểu học Nguyễn Thanh Tuyền, hoạt động giáo dục phòng, chống ma túy được triển khai từ tháng 3/2026. Giáo viên được tập huấn để trở thành tuyên truyền viên, hướng dẫn học sinh và phụ huynh tìm hiểu các mẫu vật, phương thức ngụy trang và tác hại của ma túy.

Cô Nguyễn Thị Huỳnh Linh, giáo viên lớp 2, cho biết nhiều học sinh và phụ huynh chưa từng nhìn thấy các mẫu vật minh họa, cũng chưa hiểu đầy đủ về những dạng ma túy mới. Khi nội dung tuyên truyền được trực quan hóa, người xem dễ hiểu, dễ nhớ và có thêm kỹ năng tự bảo vệ. Kiến thức học sinh tiếp nhận tại trường còn được chia sẻ với cha mẹ, ông bà, từ đó đưa thông điệp phòng ngừa đến từng gia đình.

“Thông qua mô hình này, người dân hiểu rõ hơn, nâng cao nhận thức và ý thức để cùng chung tay nói không với ma túy, góp phần bảo đảm cuộc sống an toàn, lành mạnh”, cô Nguyễn Thị Huỳnh Linh chia sẻ.

Từ trường học, mô hình tiếp tục được đưa ra cộng đồng. Tại Lễ hội Trái cây Nhiệt đới Menas 2026, tổ chức sáng 17/8 tại Menas Mall, số 60A Trường Sơn, phường Tân Sơn Hòa, gian trưng bày phòng, chống ma túy đã thu hút nhiều người dân và học sinh.

Bên cạnh những gian hàng trái cây, ẩm thực, người tham quan được quan sát mẫu vật minh họa, tìm hiểu những dạng ma túy ngụy trang và trao đổi trực tiếp với công an. Việc lồng ghép nội dung tuyên truyền vào một sự kiện cộng đồng giúp người dân tiếp cận thông tin một cách tự nhiên, không tạo cảm giác nặng nề hay áp đặt.

dsc05261_20260817142610
Cán bộ Công an phường Tân Sơn Hòa giới thiệu các mẫu vật và hướng dẫn người dân nhận diện những dạng ma túy thường gặp - Ảnh: Văn Phúc

Tình cờ đi qua lễ hội, anh Kim Đức Anh, ngụ phường Thủ Đức, cho biết đây là lần đầu anh thấy nội dung phòng, chống ma túy được giới thiệu trong một sự kiện cộng đồng. Trước đây, anh chủ yếu biết đến các loại ma túy qua truyền hình, báo chí hoặc phim ảnh. Khi được quan sát trực tiếp, những thông tin vốn xa lạ trở nên cụ thể, dễ hiểu hơn.

“Mình cảm thấy khá bất ngờ bởi thông thường ở đây chỉ trưng bày những sản phẩm về trái cây, đồ ăn, nhưng không biết ở đây cũng có thể trưng bày những sản phẩm tuyên truyền về ma túy cho mọi người được biết đến nhiều hơn, để nhận dạng những sản phẩm đó dễ hơn và trực quan”, anh Kim Đức Anh nói.

ba-ngoc_20260817142908
Bà Trương Lê Mỹ Ngọc, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND, Trưởng Ban Chỉ đạo 26 phường Tân Sơn Hòa, phát biểu tại chương trình - Ảnh: Văn Phúc

Theo bà Trương Lê Mỹ Ngọc, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND, Trưởng Ban Chỉ đạo 26 phường Tân Sơn Hòa, các phương thức ngụy trang ma túy ngày càng tinh vi, tiềm ẩn nguy cơ tác động đến thanh thiếu niên và học sinh. Vì vậy, công tác phòng ngừa phải bắt đầu từ gia đình, nhà trường và khu dân cư.

dsc05265_20260817142949
Mẫu vật minh họa ma túy đá cùng thông tin nhận diện, tác hại được trưng bày tại điểm tuyên truyền - Ảnh: Văn Phúc

Việc bố trí điểm tuyên truyền ngay tại lễ hội giúp người dân trực tiếp quan sát mẫu vật, trao đổi với lực lượng chức năng, tìm hiểu kỹ năng nhận diện nguy cơ và các công cụ hỗ trợ. Cách làm này đưa kiến thức phòng, chống ma túy đến gần người dân trong những không gian sinh hoạt cộng đồng, giúp thông tin trở nên trực quan, dễ tiếp cận hơn.

“Phòng, chống ma túy không chỉ là trách nhiệm của các lực lượng đặc thù, lực lượng công an, lực lượng quân sự mà là của cả hệ thống chính trị. Cha mẹ quan tâm đến con, nhà trường chủ động giáo dục học sinh, doanh nghiệp xây dựng môi trường làm việc lành mạnh, công đoàn đồng hành với đoàn viên, công đoàn với người lao động. Mỗi người dân có kiến thức để tự bảo vệ mình, bảo vệ gia đình mình, con cháu mình. Chỉ vài phút tìm hiểu hôm nay có thể giúp chúng ta nhận diện một nguy cơ, bảo vệ người thân của mình từ sớm”, bà Trương Lê Mỹ Ngọc nhấn mạnh.

ong-hieu-cong-an_20260817142913
Thượng tá Trần Trung Hiếu, Trưởng Công an phường Tân Sơn Hòa, phát biểu tại chương trình - Ảnh: Văn Phúc

Cùng với việc mở rộng công tác tuyên truyền, Công an phường Tân Sơn Hòa kêu gọi người dân kịp thời phản ánh các hành vi mua bán, tàng trữ, vận chuyển, tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy và các địa điểm có dấu hiệu liên quan.

“Mỗi người dân hãy mạnh dạn, kịp thời tố giác các hành vi mua bán, tàng trữ, vận chuyển, tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy; phản ánh các đối tượng, địa điểm, tụ điểm có dấu hiệu liên quan tới ma túy để cơ quan chức năng xử lý kịp thời theo quy định. Sự thờ ơ, im lặng trước tội phạm ma túy vô tình tiếp tay cho cái xấu tồn tại. Ngược lại, mỗi thông tin do nhân dân cung cấp là một lá chắn bảo vệ gia đình, khu phố, cộng đồng khỏi hiểm họa này. Ban Chỉ đạo 26 phường Tân Sơn Hòa cam kết mọi thông tin do nhân dân cung cấp đều được tiếp nhận, xử lý kịp thời và bảo mật theo quy định”, Thượng tá Trần Trung Hiếu, Trưởng Công an phường Tân Sơn Hòa, kêu gọi.

ba-phuong_20260817142919
Bà Nguyễn Trường Nhật Phượng, Thành ủy viên, Phó Chủ tịch HĐND TPHCM, phát biểu tại chương trình - Ảnh: Văn Phúc

Đánh giá cao cách làm của địa phương, bà Nguyễn Trường Nhật Phượng, Thành ủy viên, Phó Chủ tịch HĐND TPHCM, cho rằng sự phối hợp giữa chính quyền, doanh nghiệp và người dân đã giúp công tác phòng, chống ma túy đi sâu hơn vào đời sống.

“Tôi đề nghị Ban Chỉ đạo 26 của phường Tân Sơn Hòa tiếp tục phát huy những cách làm hiệu quả, huy động sự tham gia của cộng đồng, doanh nghiệp và người dân; triển khai quyết liệt, đồng thời nhiều nhiệm vụ góp phần thực hiện mục tiêu Thành phố Hồ Chí Minh không ma túy vào 2030”, bà Nguyễn Trường Nhật Phượng nêu rõ.

dsc05175_20260817142900
Lãnh đạo TPHCM, phường Tân Sơn Hòa và lực lượng chức năng tại điểm tuyên truyền phòng, chống ma túy và tệ nạn xã hội - Ảnh: Văn Phúc
dsc05234_20260817142852
Cán bộ Công an phường Tân Sơn Hòa phát tài liệu, hướng dẫn người dân tìm hiểu kiến thức phòng, chống ma túy -  Ảnh: Văn Phúc

Từ lớp học đến gia đình, từ lễ hội đến khu dân cư, mô hình của phường Tân Sơn Hòa đang từng bước tạo nên một mạng lưới phòng ngừa rộng khắp. Khi giáo viên trở thành tuyên truyền viên, người dân biết nhận diện nguy cơ và chủ động cung cấp thông tin, quyết tâm xây dựng địa bàn không ma túy mới có thể chuyển thành những hành động thực chất.

dsc05240_20260817142933
Ông Nguyễn Ngọc Quý, Phó Tổng Giám đốc Công ty Menas, và bà Trương Lê Mỹ Ngọc, Trưởng Ban Chỉ đạo 26 phường Tân Sơn Hòa, tại lễ ký cam kết “Chung một quyết tâm xây dựng phường không ma túy”-  Ảnh: Văn Phúc
dsc05252_20260817142928
Lãnh đạo phường Tân Sơn Hòa và đại diện doanh nghiệp trao quà cho học sinh tại chương trình - Ảnh: Văn Phúc