Tin tứcQuy hoạch tổng thể TPHCM với tầm nhìn 100 năm không chỉ là yêu cầu cấp thiết mà còn là cơ hội lịch sử để định hình tương lai phát triển bền vững cho đầu tàu kinh tế của đất nước. Đó là nội dung trọng tâm được các chuyên gia, nhà quản lý và giới khoa học trao đổi tại hội thảo “Quy hoạch tổng thể TPHCM tầm nhìn 100 năm” do Hội đồng nhân dân TPHCM tổ chức sáng ngày 2/6/2026.
TPHCM bước vào một giai đoạn phát triển hoàn toàn mới với quy mô hơn 6.700 km² và dân số trên 14 triệu người, là đô thị lớn hàng đầu khu vực Đông Nam Á. Thành phố giữ vai trò đầu tàu kinh tế của cả nước khi đóng góp hơn 23% GDP quốc gia, hơn 30% tổng thu ngân sách nhà nước và hơn 20% kim ngạch xuất nhập khẩu.
Cùng với những cơ hội phát triển là hàng loạt thách thức mới về quản trị, hạ tầng, phân bố dân cư, môi trường và biến đổi khí hậu trong thời gian tới. Chính vì vậy, quy hoạch tổng thể không đơn thuần là việc sắp xếp không gian đô thị mà phải trở thành công cụ chiến lược để kiến tạo phát triển bền vững cho tương lai.
Theo ông Sầm Anh Tuấn - Đơn vị tư vấn quy hoạch cho biết: “Quy hoạch thành phố lần này phải được giải quyết trong định hướng tổng thể 100 năm. Nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế TPHCM, định hình lại cái cấu trúc không gian phù hợp, tăng cường khả năng kết nối trong và ngoài thành phố cũng như nâng cao chất lượng đô thị”.
Theo Tiến sĩ Trần Du Lịch, với quy mô hiện nay thành phố không còn là một đô thị đơn lẻ mà đang tiệm cận mô hình vùng đại đô thị tương tự như Thượng Hải của Trung Quốc, Tokyo của Nhật Bản, Seoul của Hàn Quốc hay vùng đô thị New York của Mỹ. Do đó, tư duy hình thành quy hoạch của thành phố hiện nay phải trả lời những câu hỏi lớn hơn với những tầm nhìn đột phá dài hạn. Theo ông “Cần chuyển từ tư duy quy hoạch mở rộng đô thị theo ba địa phương nhập lại thành tư duy xây dựng một trung tâm kinh tế đổi mới sáng tạo có sức cạnh tranh toàn cầu, chuyển tư duy từ quy hoạch đất sang quy hoạch hệ sinh thái kinh tế”.
Theo các chuyên gia, nếu muốn trở thành một đô thị có khả năng cạnh tranh toàn cầu, TPHCM cần đặt trọng tâm vào đổi mới sáng tạo, kinh tế số, tài chính quốc tế, logistics, kinh tế biển và công nghệ cao. Đây sẽ là những lĩnh vực tạo ra giá trị gia tăng lớn, đồng thời giúp thành phố khẳng định vị thế trong mạng lưới các đô thị toàn cầu.
Với vị trí đặc biệt của 1 siêu đô thị, Tiến sĩ, Kiến trúc sư Trần Ngọc Chính, nguyên Thứ trưởng Bộ Xây dựng đề xuất: "Quy hoạch lần này cần chú trong tính liên kết vùng TPHCM. Vì TPHCM bây giờ đã thành siêu đô thị và quốc tế cũng nhìn thấy vai trò, vị thế của TPHCM đối với vùng Đông Nam Á và cả thế giới ”.
Quy hoạch lần này phải quan tâm hiều đến mô hình phát triển đô thị theo định hướng giao thông công cộng TOD. Đồng thời, thành phố cũng cần tận dụng lợi thế sông nước và biển để hình thành không gian phát triển hướng sông, hướng biển, một đặc trưng riêng có của TPHCM. Bên cạnh đó, quy hoạch cũng phải bảo đảm sự hài hòa giữa phát triển kinh tế với bảo tồn các giá trị văn hóa, lịch sử giữa hiện đại hóa với gìn giữ bản sắc đô thị và thích ứng với biến đổi khí hậu.
Chủ tịch Hội đồng nhân dân TPHCM Võ Văn Minh khẳng định: Quy hoạch tổng thể TPHCM tầm nhìn 100 năm có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Do đó cần xác định các chiến lược phát triển đột phá, tái cấu trúc không gian phát triển và phân bố chức năng nhằm tối ưu hóa nguồn lực, tránh mâu thuẫn, xung đột nội vùng. Theo đó Quy hoạch cần tập trung vào 5 định hướng quan trọng: “Quy hoạch thành phố là thành phố công nghiệp công nghệ cao; Thành phố logistics gắn với cảng biển, hàng không, khu mậu dịch tự do; Thành phố là trung tâm tài chính quốc tế; Thành phố du lịch và công nghiệp văn hóa và Thành phố giáo dục, y tế, khoa học công nghệ”.
Các chuyên gia cũng đề nghị, quy hoạch TPHCM tầm nhìn 100 năm cần dựa trên tư duy đa cực, đa trung tâm. Thay vì phát triển tập trung như trước đây, thành phố sẽ hình thành nhiều cực tăng trưởng liên kết chặt chẽ với nhau bằng hệ thống hạ tầng hiện đại. Mô hình này không chỉ giúp giảm áp lực cho khu vực trung tâm mà còn tạo điều kiện để các vùng động lực mới phát triển đồng đều hơn.