Đại hội đại biểu toàn quốc MTTQ VN lần thứ VIII: Đoàn kết - Dân chủ - Đổi mới

(VOH) - Trong nhiệm kỳ mới, MTTQ Việt Nam đặt ra yêu cầu cao hơn với tinh thần quyết tâm đổi mới trong công tác Mặt trận, nâng cao vai trò có tính lịch sử của Mặt trận trong việc tập hợp lực lượng, giám sát - phản biện nhằm phát huy tốt nhất sức mạnh Đại đoàn kết toàn dân tộc. Đại hội sẽ khai mạc vào hôm nay (25/9) và diễn ra đến 27/9 tại Hà Nội.

Trước khi Đại hội khai mạc , Ủy viên Bộ Chính trị - Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam Nguyễn Thiện Nhân đã trả lời phỏng vấn Đài Tiếng nói Nhân dân TPHCM.

* Những thành tựu nổi bật của MTTQ Việt Nam nhiệm kỳ qua là gì, thưa chủ tịch?

Theo tờ trình về dự kiến nhân sự được đưa ra tại Hội nghị lần thứ 16 Đoàn Chủ tịch Ủy ban T.Ư MTTQ khóa 7 hôm qua (24.9), ông Nguyễn Thiện Nhân, Ủy viên Bộ Chính trị, Chủ tịch và ông Vũ Trọng Kim, Phó chủ tịch kiêm Tổng thư ký Ủy ban T.Ư MTTQ VN, được giới thiệu tiếp tục giữ các chức vụ này trong khóa 8.

- Chủ tịch Nguyễn Thiện Nhân: Với sự chỉ đạo cấp ủy các cấp và sáng kiến của Mặt trận cũng như các đoàn thể, tổ chức chính trị thành viên, có thể thấy, 5 năm qua, những kết quả của Mặt trận nổi bật trên 5 lĩnh vực.

Thứ nhất, Mặt trận các cấp ngày càng làm tốt hơn vai trò kết nối giữa người dân với Đảng và Chính quyền các cấp, vừa thông tin về tình hình phát triển đất nước, quốc tế, địa phương. đồng thời phản ánh mong muốn, kiến nghị của nhân dân. Qua đó, làm cho sự đồng thuận xã hội ngày càng tăng, góp phần củng cố khối đại đòan kết toàn dân tộc. Như cuộc vận động giúp nhau xóa đói giảm nghèo, mỗi huyện, xã, phường góp phần ứng dụng tiên bộ khoa học kỹ thuật, chuyển đổi kinh tế, nhất là trong nông nghiệp.

Thứ hai, vận động bà con tự chăm lo môi trường văn hóa ở địa bàn. Chăm lo đảm bảo trật tự trị an, giữ vững môi trường văn hóa, khuyến học, chăm sóc sức khỏe y tế cộng đồng.

Thứ ba, góp phần xây dựng cơ sở vững mạnh, bên cạnh góp ý xây dựng chính quyền phường, xã, hoạt động nhân dân giám sát thông qua Ban Thanh tra nhân dân, Ban Giám sát Đầu tư cộng đồng được đẩy mạnh. Trong 5 năm qua, cả nước đã tiến hành trên 170.000 giám sát cộng đồng và 236.000 thanh tra của nhân dân. Qua đó kiến nghị, giải quyết xử lý trên 100.000 vụ việc, góp phần đem lại niềm tin trong nhân dân, làm tăng hiệu quả đầu tư của chính quyền cơ sở.

Thứ tư, nhiệm kỳ qua, củng cố bộ máy chính quyền các cấp, qua đại hội gần đây, đội ngũ nhân sự trẻ hơn, tham gia cấp ủy nhiều hơn, đại diện tốt hơn cho các tầng lớp nhân dân.

Thứ năm, Mặt trận các địa phương, Trung ương đẩy mạnh hoạt động hữu nghị, đoàn kết với các nước láng giềng và nhân dân các nước khác.

* Thưa Chủ tịch, nhiệm kỳ qua, Mặt trận Tổ quốc các cấp đã có nhiều hoạt động ý nghĩa hướng về biển đảo… Chủ tịch nhận định thế nào về các hoạt động này?

- Chủ tịch Nguyễn Thiện Nhân: Người VN chúng ta có truyền thống yêu nước, giữ nước mấy ngàn năm. Vừa qua, có những việc xảy ra, đe dọa chủ quyền quốc gia. Nhân dân khắp nơi thuộc nhiều dân tộc, nhiều lứa tuổi, nghề nghiệp cả trong và ngoài nước đều hướng về biển đảo, có hoạt động thiết thực hỗ trợ tinh thần, vật chất đối với chiến sĩ, nhân dân địa phương đang hoạt động ở địa bàn khó khăn đó. Tôi cho rằng, điều này khẳng định truyền thống người VN chúng ta, là cơ sở để xây dựng nền quốc phòng toàn dân trong thời gian tới.

* Trong Dự thảo Văn kiện Đại hội Đại biểu toàn quốc Mặt trận Tổ quốc Việt Nam lần thứ VIII có nhìn nhận “vẫn còn nhiều khó khăn trong triển khai các nhiệm vụ về giám sát và phản biện xã hội của Mặt trận…”. Theo Chủ tịch, thời gian tới, làm sao để phát huy một cách hiệu quả chức năng này của Mặt trận?

- Chủ tịch Nguyễn Thiện Nhân: Đối với hoạt động phản biện, tức là góp ý vào dự thảo, chủ trương, chính sách mới của Đảng, Nhà nước, chính quyền địa phương, MTTQ Việt Nam làm khá tốt. Đối với giám sát, vừa qua, chúng ta chủ yếu giám sát cơ sở, thông qua Ban Thanh tra nhân dân, giám sát đầu tư cộng đồng hoặc giám sát một số vụ việc kéo dài. Tuy nhiên, vẫn còn hạn chế về giám sát diện rộng những vấn đề nhân dân quan tâm, không phải một lần mà kéo dài một thời gian nhất định.

Một trong những nguyên nhân làm cho giám sát còn khó khăn, đó là mới đây, quy định trong Hiến Pháp, Mặt trận được làm chức năng giám sát - phản biện xã hội, nhưng chưa có Luật giám sát cũng như chưa Pháp lệnh và Nghị định giám sát. Tuy nhiên, vừa qua, Bộ Chính trị đã ban hành Quyết định số 217, 218 về hoạt động giám sát, phản biện xã hội của MTTQ Việt Nam. Với Hiến Pháp và 2 văn bản của Đảng thì đây là điều kiện rất tốt để tạo cơ chế, đẩy mạnh giám sát ở cấp quốc gia.

Cụ thể, chúng tôi đã kiến nghị với Thủ Tướng Chính Phủ nhân dịp năm nay 70 năm thành lập Quân đội Nhân dân VN và năm sau là 40 năm giải phóng Miền Nam thống nhất đất nước, nên có một đợt giám sát thực hiện chính sách người có công trong cả nước. Đây là điều mong mỏi của nhân dân. Thủ tướng đã chấp thuận và có chỉ thị thực hiện tổng rà soát chính sách người có công. Hiện nay đang tiến hành ở 63 tỉnh thành và dự kiến tháng 12 sẽ kết thúc tổng rà soát. Có thể nói, từ năm 1954 đến giờ, chúng ta mới có một đợt tổng rà soát để khẳng định những mặt làm được về công tác người có công, đồng thời bổ sung kịp thời đối với trường hợp còn thiếu sót.

*Với tinh thần “Đoàn kết - Dân chủ - Đổi mới - Phát triển” của Đại hội lần này, đồng thời để thực hiện tốt chức năng đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của nhân dân, trong chương trình hành động của Mặt trận, những điểm mới nào sẽ được thể hiện trong Văn kiện Đại hội, thưa Chủ tịch?

- Chủ tịch Nguyễn Thiện Nhân: Trong nhiệm kỳ tới, trong vận động truyền thông với nhân dân, chúng tôi đặt ra yêu cầu cao hơn. Đó là Mặt trận phải thực sự lắng nghe nhân dân nói, nắm bắt được tâm tư nguyện vọng của nhân dân, góp phần lý giải vì sao nhân dân có tâm tư, nguyện vọng như vậy để báo cáo với Đảng, chính quyền các cấp. Chúng tôi tự cam kết, cứ 3 tháng 1 lần, MTTQ các cấp sẽ báo cáo về tình hình nhân dân với cấp ủy và chính quyền để cùng nhau quan tâm, chia sẻ và thực hiện những biện pháp cần thiết trên cơ sở lắng nghe những kiến nghị của nhân dân. Đó là nội dung mới trong công tác tuyên tuyền vận động nhân dân.

Nội dung thứ hai, chúng ta tổ chức các cuộc vận động, phong trào nhưng phải xác định hiệu quả những việc làm đó đến đâu. Trong đó, xác định việc nhân dân có hài lòng không, hài lòng như thế nào về hoạt động của chính quyền cơ sở. Chúng tôi sẽ chủ động báo cáo và Thủ tướng thống nhất : bên cạnh việc Bộ Nội vụ làm trực tiếp, Mặt trận sẽ tham gia giám sát việc lấy ý kiến người dân, đánh giá chỉ số hài lòng người dân về bộ máy công quyền. Mặt trận cũng tiến hành một số đánh giá song song, độc lập với đánh giá của hệ thống chính quyền để đảm bảo tính khách quan trong đánh giá sự hài lòng người dân về chính quyền các cấp.

Nội dung khác là trong các hoạt động của Mặt trận sắp tới, phát huy mạnh mẽ các đóng góp của các tổ chức thành viên, ví dụ như trong giảm nghèo bền vững, sẽ có Hiệp thương trên địa bàn xã. Mặt trận sẽ đứng ra phối hợp với Hội Nông dân, với Đoàn Thanh niên, Hội cựu Chiến binh, Hội Liên hiệp Phụ nữ VN… để làm sao mỗi đòan thể nhận hỗ trợ một hộ nghèo cụ thể. Mặt trận cũng sẽ phối hợp, chủ trì Hiệp thương với các tổ chức thành viên để mỗi một địa bàn khu dân cư, đảm bảo trật tự trị an đều có một tổ chức đứng ra huy động được sự tự chủ của nhân dân.

Cuối cùng, trong công tác hữu nghị nhân dân, Mặt trận sẽ phối hợp, thông qua vai trò nòng cốt của Liên hiệp các tổ chức hữu nghị, qua đó, các tổ chức thành viên khác đóng góp, hình thành nên một chương trình công tác hữu nghị nhân dân, chăm lo kiều bào của MTTQ Việt Nam./.

* Cảm ơn Chủ tịch!