Tin tứcChiến dịch tiêm chủng này sẽ góp phần làm giảm tỷ lệ mắc bệnh, giảm gánh nặng bệnh Sởi, Rubella và Hội chứng Rubella bẩm sinh trong cộng đồng. Phóng viên Đài TNND TPHCM phỏng vấn GS Nguyễn Trần Hiển -Viện trưởng Viện Vệ sinh dịch tễ Trung ương, Chủ nhiệm Chương trình tiêm chủng mở rộng quốc gia.
- Thưa ông, ông đánh giá thế nào về tỷ lệ phản ứng với vắcxin Sởi - Rubella sau khi tiêm thí điểm tại 15 tỉnh thành ? Bộ Y tế chuẩn bị như thế nào cho đợt tiêm chủng mở rộng toàn quốc ?
Giáo sư Nguyễn Trần Hiển: Qua báo cáo triển khai chiến dịch tiêm Sởi - Rubella ở một số huyện của 15 tỉnh, TP, có hơn 450.000 trẻ được tiêm vắcxin Sởi - Rubella, với tỷ lệ khoảng 90% từng khu vực. Tuy việc thí điểm đã kết thúc, chúng tôi theo dõi tích cực các báo cáo về phản ứng sau tiêm. Trong báo cáo hàng ngày, khoảng 200 trẻ có biểu hiện sốt nhẹ và tự khỏi sau hai, ba ngày. Không có trường hợp nào phản ứng nặng phải nhập viện. Như vậy, chứng tỏ vắcxin an toàn. Việc tiêm chủng vẫn được duy trì để đảm bảo đạt mục tiêu. Hiện Bộ Y tế chuẩn bị kỹ lưỡng và đã ban hành kế hoạch từ tháng 5/2014, đồng thời chúng tôi tổ chức họp liên ngành với Bộ Giáo dục, Mặt trận tổ quốc, với Hội Phụ nữ, Đoàn Thanh niên, với Quân y bộ đội biên phòng để chuẩn bị phương án an toàn. Đặc biệt, các cơ quan truyền thông hợp tác tuyên truyền với chúng tôi để đạt mục tiêu cũng như an toàn tiêm chủng trong đợt này.
- Để đạt được chất lượng tiêm chủng, việc thông tin tình trạng sức khỏe của trẻ trước cũng như việc theo dõi sau tiêm quan trọng như thế nào thưa ông?
Giáo sư Nguyễn Trần Hiển: Một bước quan trọng bảo đảm chất lượng tiêm chủng, giảm thiểu tối đa phản ứng sau tiêm là việc khám sàng lọc, phát hiện sớm và sự hợp tác của các bậc phụ huynh với cán bộ tiêm chủng. Chúng tôi đã phát giấy mời đến từng phụ huynh học sinh có trẻ được tiêm trong đợt này. Trong giấy mời nêu rõ tầm quan trọng trong việc bảo vệ cho trẻ khỏi mắc hai bệnh này. Chúng tôi đề nghị các bậc phụ huynh cung cấp về tiền sử sức khỏe, tiền sử tiêm chủng trước đó, đặc biệt là tiền sử dị ứng với các loại vắcxin trước đó, rồi tiền sử bệnh tật, để làm cơ sở cho cán bộ y tế khám sàng lọc và có thêm thông tin để đưa ra những chỉ định đúng. Bên cạnh đó, chúng tôi cũng tập huấn cho cán bộ y tế việc cấp cứu tại chỗ khi có trường hợp sốc phản vệ, thành lập đội cấp cứu lưu động sẵn sàng cấp cứu và chuyển đến cơ sở y tế cao hơn nếu có trường hợp phản ứng nặng xảy ra.
- Trước đây khi bùng phát dịch sởi, các địa phương có tổ chức tiêm vét lại cho trẻ, đặc biệt là trẻ từ 2 đến 10 tuổi. Những trường hợp đã tiêm rồi thì đợt này có chỉ định tiêm lại hay không thưa ông ?
Giáo sư Nguyễn Trần Hiển: Về lý thuyết, nếu trẻ tiêm đủ hai mũi vắcxin đúng lịch (9 tháng mũi đầu tiên, 18 tháng mũi thứ 2) thì 95% trẻ miễn dịch bảo vệ đến vài chục năm. Nhưng có thể sót 5% trẻ còn lại có thể vẫn chưa tạo được miễn dịch đầy đủ để phòng bệnh. Chủ trương của chiến dịch đợt này là triển khai cho tất cả trẻ em từ 1 đến 14 tuổi, không kể đến tỉ lệ tiêm chủng trước đó. Trẻ có thể tiêm lại mũi Sởi mà không ảnh hưởng sức khỏe. Cái lợi ở đây là có thể trẻ đã tiêm rồi nhưng không có miễn dịch đầy đủ, đợt này trẻ có cơ hội tốt hơn để tiếp xúc được với kháng nguyên. Điểm lợi thứ hai là trẻ được tiêm vắcxin Rubella mới đưa vào chương trình mà trước đó trẻ chưa được tiêm.
- Với những trường hợp mà trẻ hoãn tiêm trong giai đoạn này thì phải liên hệ với đơn vị nào để được tiêm vét ?
Giáo sư Nguyễn Trần Hiển: Trách nhiệm của cán bộ y tế cơ sở là phải thống kê trẻ hoãn tiêm đợt này và chủ động liên hệ với bậc phụ huynh thông báo ngày, địa điểm tiêm vét ở đợt sau nhằm đảm bảo thuận lợi cho cha mẹ cũng như tổ chức hậu cần cho tốt. Bảo đảm tập trung nhiều trẻ tiêm một ngày nhất định, phải làm sao thuận lợi cho cha mẹ học sinh và thời gian không quá xa chiến dịch này. Cứ kết thúc mỗi đợt thì phải tổ chức tiêm vét ngay và hết tất cả các chiến dịch sẽ tiêm vét tiếp tục.
- Vì sao chúng ta chọn vắcxin 2 trong 1 mà không phải, 5 trong 1 hay 6 trong 1 ? Và chất lượng vắcxin này chúng ta đã kiểm định như thế nào thưa ông ?
Giáo sư Nguyễn Trần Hiển: Chọn vắcxin 2 trong 1 do chúng ta đang ưu tiên ngừa Sởi và Rubella, các vắcxin này hiện đáp ứng được nhu cầu về sức khỏe. Đây là vắcxin đã được Tổ chức Y tế Thế giới tiền thẩm định chất lượng từ năm 2000. Đã có 14 năm để các vắcxin này được dùng trên thế giới với số lượng là 600 triệu liều trên 39 nước. Vắcxin này khi vào Việt Nam đã được thử nghiệm lâm sàng, tính an toàn trên trẻ tình nguyện từ 1 đến 14 tuổi và đã được Hội đồng Y đức của Bộ Y tế thông qua, sau đó cấp phép được dùng ở Việt Nam.
- Ở TPHCM, số trẻ được tiêm chủng có thể cao hơn so với dự kiến do sự di dân và nhiều trẻ em không đăng ký hộ khẩu. Vậy liệu chúng ta có đảm bảo được nguồn cung ứng vắcxin cho TPHCM không ?
Giáo sư Nguyễn Trần Hiển: Tôi khẳng định là không thiếu vắcxin. Số liệu 23 triệu trẻ là số liệu tương đối vì thực tế có thể thấp hơn. Lượng vắcxin hiện nay cung cấp đủ, bảo đảm đạt tỷ lệ cao, trên 95% cho trẻ em Việt Nam.
- Xin cám ơn ông!