Tin tức |
| Phát thanh viên Đài Giải phóng: chị Tuyết Nga và chị Thanh Giang - Ảnh: T.L |
Trong những ngày đầu, các kỹ thuật viên đã mày mò tự lắp ráp máy phát công suất nhỏ, còn máy nổ là sử dụng một đầu máy xe tải quân sự. Việc thu âm được thực hiện bằng máy ghi âm băng tròn và dưới mái chòi lợp lá mật cật của vùng Mã Đà chiến khu Đ, Đài Phát thanh giải phóng (Đài PTGP) đã phát thử lần đầu tiên. Mới đầu tín hiệu phát đi còn khó nghe, nhưng sau đó lần lượt Bến tre, Cần Thơ rồi Biên Hòa cùng điện về chúc mừng, chia sẻ và sau đó là gần như toàn bộ TW Mặt Trận, rồi khu 5 và cả Hà nội đều bắt được sóng của Đài giải ph1ong, ông Nguyễn Vi Thiệu - Tổ trưởng tổ phát sóng lúc bấy giờ kể lại:
Tuy nhiên, ở Mã Đà không được bao lâu, toàn bộ cơ sở phải quay về căn cứ cũ tại đầu nguồn sông Vàm cỏ Đông thuộc Tỉnh Tây Ninh. Vậy là, trong vòng một tuần lễ, cả trăm tân binh được huy động từ khắp nơi tải hơn trăm tấn thiết bị nhanh chóng vượt 200km qua quốc lộ 13-14, qua sông Sài gòn và được lắp đặt ổn định. Ông Nguyễn Vi Thiệu nói thêm:
Hàng ngày Đài giải phóng được Ban tuyên huấn TW Cục chỉ đạo sát sao về nội dung, tổ chức giao ban hàng ngày vào 21 giờ để tổng hợp tin nóng các đ/c thường vụ TW Cục cũng được phân công viết bài để phát trên Đài. Với những bút hiệu đã đi vào lòng biết bao quân, dân lúc bấy giờ. Đó là đồng chí Nguyễn Chí Thanh với bút danh Trường Sơn; đồng chí Trần Độ bút danh Cửu Long, Hoàng Văn Thái bút danh Nam Hải, Trần Bạch Đằng bút danh Đại Nghĩa…. Đồng chí Phạm Hùng sau này thay đồng chí Nguyễn Chí Thanh làm Bí thư TW Cục đã từng nhận định: “Trong điều kiện khó khăn của kháng chiến, báo chí bị hạn chế, Đài có tác dụng rất lớn: một mặt nâng cao giác ngộ CM, phát huy lòng yêu nước, truyền thống anh hùng, bất khuất nhân nghĩa của tổ tiên ta, một mặt vạch trần các âm mưu gian xảo, tố cáo các hành động dã man của quân xâm lược, trò hề mỵ dân của đế quốc Mỹ và bọn tay sai, động viên toàn dân chung sức chung lòng, đóng góp mọi khả năng để cứu nước, cứu nhà và cứu mình"
Với yêu cầu phải tăng cường thêm về nội dung và các chương trình của Đài PTGP phải đi xa hơn, cho nên TW đã chỉ đạo cần phải có thêm Đài PTGP A để hỗ trợ và tăng cường cho Đài PTGP B khi ấy còn nhiều khó khăn và hoạt động trong sự uy hiếp, tìm diệt ngày đêm của kẻ thù. Và chỉ hơn 2 tháng sau khi Đài B cất tiếng tại Miền Nam, ngày 30/4/1962 Đài GP A chính thức phát sóng tại Hà Nội.
Sự phối hợp của 2 Đài nhịp nhàng và hiệu quả, thực sự là mũi tiến công sắc bén, hết sức quan trọng. Khi đó, tập thể cán bộ - phóng viên - biên tập viên Đài A cũng đã làm việc rất vất vả trong khi địch đánh phá ác liệt Miền Bắc. Đài cũng từng phải di chuyển hơn 10 lần và thay đổi mật danh 3 lần. Ban đầu là V 12, rồi C 55 và cuối cùng là CP 90. Hơn 400 anh chị em công tác tại Đài A hồi đó chủ yếu là người Miền Nam tập kết, ngày đêm làm việc theo tiếng gọi thiêng liêng của Đảng “Vì miền nam ruột thịt thân yêu, mỗi người làm việc bằng hai” và “Tiền tuyến lớn kêu gọi hậu phương lớn sẵn sàng”. Ông Đặng Trung Hiếu - Phó ban B Đài TNVN, nguyên Cục phó Cục Phát Thanh nhớ lại:
Khi mặt trận đấu tranh chính trị, ngoại giao chuyển sang giai đoạn mới, đòi hỏi yêu cầu và nhiệm vụ mới. Khi ấy Ban Bí thư TW Đảng quyết định thành lập CP 90 cơ quan đặc biệt trực thuộc Ban Bí Thư thay C 55 làm nhiệm vụ của Đài B trên Đài A. Lúc này Đài GP A đã phát triển thành 14 phòng ban và sau năm 1972 thời lượng phát sóng đã là 10 tiếng một ngày, mãi cho tới ngày đất nước được hoàn toàn giải phóng.
Những năm tháng hoạt động của Đài PTGP - bằng sự nỗ lực và phối hợp của Đài A và B, tiếng nói chính nghĩa của MTDTGPMNVN và Chính phủ lâm thời CHMNVN đã cất cao. Có biết bao câu chuyện cảm động được truyền tụng qua nhiều thế hệ: như đồng bào vùng giải phóng thường phải đội bom để nghe Đài và bà con vùng tạm chiếm thì tổ chức nghe lén các chương trình Đài PTGP, mà hễ địch phát hiện là bị bỏ tù và thậm chí là phải trả giá bằng xương bằng máu. Đã có nhiều thanh thiếu niên vì nghe Đài GP mà đi theo CM và bao chiến sỹ ta bị cầm tù nơi tăm tối, nhờ lén nghe làn sóng Đài PTGP mà có đủ nghị lực vượt qua bao đớn đau về tâm hồn và thể xác. Lớn lên trong chiến khu và là kỹ thuật viên trẻ tuổi nhất của Đài PTGP khi ấy mới 15 tuổi, chị Đoàn Thanh Thủy - hiện là Phó Phòng SXCT Đài TNND TP kể:
Đã có 24 cán bộ, công nhân viên, Biên tập viên của Đài ngã xuống trong khi làm nhiệm vụ và trong những lần chiến đấu trực diện với quân thù. Đài PTGP đã sản sinh ra các dũng sỹ diệt Mỹ, diệt xe tăng và máy bay địch. Ông Phan Thanh Dũng - kỹ thuật viên phát sóng một trong những dũng sĩ diệt xe tăng bồi hồi khi nói về chiến công của mình:
Trong suốt 14 năm 7 tháng trong hoàn cảnh hết sức khó khăn và cho dù địch điên cuồng chống phá và tìm cách hủy diệt, Đài PTGP vẫn liên tục giữ vững làn sóng. Vì những thành tích và hoạt động dũng cảm trong kháng chiến, Đài PTGP đã được tặng thưởng Huân chương Thành đồng cao quý của Chính phủ cách mạng lâm thời CHMNVN và nhiều phần thưởng cao quý khác của Đảng và Nhà nước. Đến nay, mọi thứ đều đã đi vào dĩ vãng, nhưng cái hồn để làm nên tiếng nói đại nghĩa vẫn mang lại sức sống mãnh liệt cho thế hệ mai sau.