Tin tứcSáng ngày 21/8/1945, Hội nghị Xứ ủy Tiền Phong (Nam Bộ) quyết định khởi nghĩa ở tỉnh Tân An, nay là Long An, vào đêm 22 rạng sáng 23/8/1945 và tiếp tục giải quyết những vấn đề sẽ tổ chức khởi nghĩa ở Sài Gòn sau đó, như ngày giờ, cách thức sẽ khởi nghĩa, việc huy động lực lượng nông dân ra làm các “vành đai đỏ”, dự định cho những người tham gia vào Lâm ủy Hành chánh Nam bộ khi ra mắt nhân dân Sài Gòn.
Đầu tháng 8/1945, Thanh niên Tiền phong trở thành một mặt trận dân tộc thống nhất lôi cuốn hầu hết các tầng lớp nhân dân, các tôn giáo, lợi dụng thế hợp pháp để trở thành cao trào cách mạng toàn dân. Các công, tư sở, các xí nghiệp, các nhà máy điện, nước, bưu điện, các bót cảnh sát…đều có cơ sở của Thanh niên Tiền phong nắm. Ngày 16/8/1945, Thanh niên Tiền phong tuyên bố gia nhập Mặt trận Việt Minh. Ở Sài Gòn và các tỉnh Nam bộ, không khí tổng khởi nghĩa rất sôi nổi. Thanh niên các giới phần lớn đứng trong hàng ngũ Thanh niên Tiền phong đã sẵn sàng tham gia các tổ chức khởi nghĩa.
Sau khi ra đời, giữa năm 1945, tổ chức Thanh niên Tiền phong Sài Gòn-Chợ Lớn-Gia Định đã có hai cuộc tuyên thệ lớn tại vườn Ông Thượng (nay là Công viên văn hóa Tao Đàn, quận I). Cuộc tuyên thệ lần thứ nhất diễn ra vào ngày 15/7/1945, tập hợp được 20.000 người. Các nhà lãnh đạo Thanh niên Tiền phong đọc lời kêu gọi: “Thanh niên hãy nhận thức rằng: Thời của đất nước đang đến, Thanh niên Việt Nam phải sẵn sàng phải hiệp lực để cứu nước, để phụng sự dân tộc, phụng sự nhân dân”. Sau lời tuyên thệ, Thanh niên cùng nhau hát vang hai bài “Lên Đàng” và “Tiếng gọi Thanh niên”.
Khi Nhật tuyên bố đầu hàng Đồng minh vô điều kiện, Mặt trận Việt Minh ra mắt công khai tại rạp Nguyễn Văn Hảo; cờ đỏ búa liềm treo đầu tiên trước nhà của bác sĩ Phạm Ngọc Thạch. Sau khởi nghĩa thí điểm Tân An thành công, Ủy ban Khởi nghĩa chỉ thị các cơ quan, nhà máy phải giành chính quyền ngày 25/8/1945. Thực tế những công sở trong thành phố đều do ta làm chủ ngày 24/8. Đặc biệt dinh Khâm sai (nay là Bảo tàng Thành phố) là nơi đầu tiên ở Sài Gòn, cờ quẻ ly bị hạ xuống, cờ đỏ sao vàng được kéo lên, tung bay trong niềm tin thắng lợi.Chiều 2/9/1945, hàng vạn đồng bào từ nhiều tỉnh và tại Sài Gòn đã tuần hành kéo về quảng trường Norodom (trước nhà thờ Đức Bà) chờ nghe Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc Bản tuyên ngôn Độc lập từ quảng trường Ba Đình (Hà Nội). Nhưng do thời tiết xấu và trình độ kỹ thuật lúc đó có hạn, những lời tuyên bố trịnh trọng của Hồ Chủ Tịch trước quốc dân và dư luận thế giới chưa đến được với đồng bào Sài Gòn dự mít tinh. Đồng chí Trần Văn Giàu, Chủ tịch Lâm ủy Hành chính Nam bộ đã bước lên khán đài kêu gọi nhân dân đoàn kết chung quanh chính phủ Hồ Chí Minh, nâng cao cảnh giác, sẵn sàng đập tan mưu đồ của thực dân, đế quốc trở lại xâm lược nước ta lần nữa.
Cách mạng Tháng 8 thắng lợi, lần đầu tiên trong lịch sử Chính quyền của nhân dân đã ra mắt nhân dân Sài Gòn và Nam bộ trong niềm hân hoan của cuộc Tổng khởi nghĩa giành chính quyền trong cả nước thành công. Thời cơ và chớp thời cơ trong tổng khởi nghĩa Cách mạng Tháng Tám, là bài học ngàn đời vẫn còn nguyên giá trị cho Đảng ta và nhân dân Sài Gòn - Chợ lớn anh hùng./.