Tin tứcSớm tháo gở bất hợp lý trong đền bù giải tỏa
(VOH) - Lãnh đạo Bộ tài nguyên môi trường cho biết, dự kiến đến tháng 6/2009 sẽ tiến hành sửa đổi một số điều của 7 nghị định có liên quan đến đất đai và đền bù giải tỏa. UBND TP cũng đã có văn bản kiến nghị Trung ương nghiên cứu lại một số vấn đề liên quan đến vấn đề này.
Khi Luật đất đai năm 2003 và nghị định 181 ra đời, việc đền bù được chia thành hai trường hợp, Nhà nước thu hồi đất đối với các dự án sử dụng vào mục đích quốc phòng, an ninh, lợi ích quốc gia, lợi ích công cộng. Đối với dự án kinh doanh của các doanh nghiệp tư nhân thì nhà đầu tư tự chuyển nhượng với dân, Nhà nước không thu hồi đất. Tương ứng là hai cơ chế giá, đối với dự án Nhà nước thu hồi đất thì đền bù theo sát giá thị trường trong điều kiện bình thường còn các dự án kinh doanh thì doanh nghiệp tự thỏa thuận giá đền bù với dân, đền bù xong mới được Nhà nước giao đất.
Các chuyên gia cho rằng hình thức thỏa thuận đền bù có thành công trong thời gian đầu nhưng hiện nay cách làm này phát sinh một số bất cập. Cùng một khu vực, chủ đầu tư là Nhà nước và chủ đầu tư là tư nhân sẽ có hai mức giá đền bù khác nhau. Điều này khiến người dân so bì. Gần đây, doanh nghiệp được tự thỏa thuận đền bù lại kêu khổ: người dân đòi giá "trên trời" khiến dự án chậm triển khai. Ngày 24/3, quy định về bồi thường hỗ trợ tái định cư khi nhà nước thu hồi được UBND TP.HCM ban hành bắt đầu có hiệu lực. Quy định có nhiều điểm mới cập nhật một số vướng mắc trong công tác giải phóng mặt bằng tại TP.HCM trong thời gian qua đã khiến tiến độ của các dự án xây dựng cở sở hạ tầng chậm. Tuy nhiên, tình hình vẫn không cải thiện được là bao.
Theo quy định hiện hành, việc định giá đất phải sát với giá thị trường trong điều kiện bình thường. Không riêng gi TPHCM, lãnh đạo các địa phương khác đều cho rằng, điều này là rất khó bởi giá đất trên thị trường luôn biến động. Thực tế không có cách nào xác định chính xác giá đất thị trường để đền bù theo mức giá này. Đây chính là nguyên nhân dẫn đến tình trạng người dân khiếu kiện. Thậm chí đến khi xảy ra khiếu kiện cũng không có cơ quan nào xác định thế nào là giá thị trường để giải quyết. Mặt khác, cách tính của luật, để xác định giá từng thửa đất cũng chỉ phù hợp với các giao dịch mua bán đơn lẻ của các cá nhân. Rất khó định giá từng thửa đất của từng khu phố. Nên luật thực hiện đền bù theo giá thị trường là không khả thi. Phương án đền bù sát giá thị trường được áp dụng phổ biến hiện nay là dựa trên phương án giá của Trung tâm Thẩm định giá. Đây là điểm mới được tiếp thu trong quá trình thực hiện công tác giải phóng mặt bằng. Nhưng tại Tp hiện nay các trung tâm này cũng chỉ đếm trên đầu ngón tay, chưa nói đến chất lượng của nó. Có trường hợp 2 đơn vị cùng thẩm định giá cùng một khu đất trên địa bàn huyện Bình Chánh lại có mức chênh lệch vài chục phần trăm.
Do đó nhiều ý kiến cho rằng, liệu giá của đơn vị tư vấn đưa ra có được xem là kết quả cuối cùng? Nếu UBND TP.HCM quyết định mức giá có lợi cho người dân, mọi chuyện sẽ “thuận buồm xuôi gió”. Thế nhưng trong trường hợp, mức giá mà UBND TP.HCM quyết định thấp hơn mức giá mà đơn vị tư vấn đề xuất liệu người dân có dễ dàng chấp nhận?
Chính vì những bất hợp lý trong công tác đề bù giải tỏa, sắp tới nhiều nghị định liên quan đến vấn đề này sẽ được nghiên cứu điều chỉnh. Ông Trần Thế Ngọc, thứ trưởng Bộ Tài Nguyên Môi trường nói:
Tại mấy cuộc họp bàn về vấn đề này, nhiều ý kiến phản ánh một nghịch lý nữa, đó là những người dân chấp hành tốt lại được đền bù giá thấp. Công tác đền bù giải tỏa thường kéo dài. Giá đất mỗi năm lại một khác nên thực tế là những người gương mẫu nhận đền bù trước lại bị thiệt thòi. Những người “chây ì” không chịu giao đất thì lại được đền bù với giá cao hơn. Điều này vô hình trung khuyến khích người dân thắc mắc khiếu kiện. do vậy sửa đổi chính sách này là việc cần phải được tháo gỡ.
Đình Sang