Tai nạn lao động: Những cái chết không báo trước <br> Bài 2: Người lao động hãy tự bảo vệ mình

Theo số liệu từ Liên đoàn Lao động TPHCM, chỉ trong năm 2009 đã xảy ra 102 vụ, số người chết lên đến 104 người. Còn theo số liệu của ngành LĐTBXH, trong 9 tháng đầu năm 2010, trên địa bàn TPHCM đã xảy ra hơn 100 vụ TNLĐ, làm chết hơn 80 người. Tuy nhiên con số này mới dựa trên báo cáo thống kê của hơn 50% số doanh nghiệp có gửi báo cáo. Đó là chưa kể có thể có những trường hợp TNLĐ chết người nhưng chủ sử dụng lao động bắt tay với gia đình nạn nhân để ém thông tin.

Làm gì để giảm tai nạn lao động ở các công trình xây dựng?

Bên cạnh trách nhiệm của các cơ quan chức năng, của người sử dụng lao động, chúng ta cũng cần phải nói đến trách nhiệm của chính người lao động. Họ phải bảo vệ mình trước khi được người khác bảo vệ, điều này rất quan trọng bởi TP.HCM được xem là một đại công trường, nhưng lực lượng thanh tra thì quá mỏng, đợi người khác bảo vệ, có khi đã quá muộn đối với người lao động.
Bạn đọc thử đi một vòng quanh các công trình đang xây dựng tại TP. HCM và chú ý quan sát, chắc hẳn cũng như chúng tôi, sẽ giật mình vì sự “bất ổn” tại đây, ở nhiều công trình, nhất là các công trình xây dựng nhà ở, nhiều công nhân làm việc trong tình trạng, trên đầu thì cần cẩu nặng hàng chục tấn, nhưng không có nón bảo hộ lao động mà chỉ là mấy chiếc nón lá, thậm chí, có người còn phơi đầu trần, chân đất. Ông Trương Lâm Danh - Phó Chủ tịch LĐLĐ TP.HCM nói:
 

Khi trực tiếp nói chuyện với một số công nhân, chủ yếu làm trong ngành xây dựng, chúng tôi nhận thấy có một điều đáng buồn là không ít trong số họ chưa chú trọng lắm đến việc bảo vệ bản thân khi tham gia lao động, miễn sao hoàn thành công việc là được. Ông Trần Hùng Kiệt-Giám đốc Công ty TNHH Xây dựng Tân Hoàng Kiệt cũng cho biết:
  Một thực tế khác cho thấy, cũng có không ít chủ thầu với quan niệm: “Càng giảm chi phí bảo hộ lao động càng tốt” nên không trang bị các phương tiện bảo hộ lao động cho công nhân, người nào cẩn thận thì tự trang bị, còn không thì thôi. Một công nhân tiết lộ với chúng tôi:
  Là một trong những đơn vị được cơ quan giám sát của Mỹ trao tặng giấy khen “hai triệu giờ lao động không có tai nạn”, đại diện Công ty Hyundai - đơn vị thi công tòa nhà Bitexco Financial Tower cao nhất TP với 68 tầng - cũng đã từng chia sẻ một số kinh nghiệm về an toàn khi thi công xây dựng. Đó là phải trang bị lưới che từng tầng và cứ 3 tầng thì có một lưới chắn rơi người. Tất cả công nhân đều phải qua các khóa tập huấn kiến thức, chuyên môn về kỹ thuật an toàn lao động và có giấy phép làm việc mới được ra vào công trường. Công nhân làm việc trong công trình sẽ bị phạt tiền khi vi phạm an toàn lao động, sai đến lần thứ 3 sẽ cho nghỉ việc. Giải thích cho việc tại sao công ty lại đầu tư cho chi phí cho an toàn lao động rất cao, đại diện Công ty Hyundai cho rằng chi phí an toàn lao động là một, chi phí để sửa chữa khắc phục là mười, và chi phí để khôi phục được như ban đầu tới 100. Do đó, họ chọn chi phí một.
Thế nhưng, không phải công trình xây dựng cao ốc nào cũng đáp ứng 100% các yêu cầu về an toàn lao động như vậy. Trong 9 tháng đầu năm 2010, thanh tra Sở LĐ-TB-XH TP Hồ Chí Minh đã tiến hành thanh tra tại gần 500 doanh nghiệp, công trình xây dựng và đã ban hành nhiều quyết định xử phạt về hành vi vi phạm pháp luật lao động. Theo ông Nguyễn Quốc Việt- Phó Chánh Thanh Tra Lao động-Sở LĐ TB XH TP. HCM thì, hầu như có thanh tra là có phát hiện sai phạm trong việc thực thi các quy định về an toàn lao động. Để giảm thiểu những vi phạm và tai nạn lao động, theo ông Việt, người lao động trước tiên hãy ý thức tự bảo vệ tính mạng của mình, và phải biết đấu tranh cho những quyền lợi của mình. Ông nói thêm:
  TP.HCM được xem là một đại công trình xây dựng với hàng ngàn công nhân đủ mọi lứa tuổi, quê quán, trình độ…Họ nuôi ước mơ thay đổi cuộc sống của gia đình bằng đủ ngành nghề khác nhau. Đôi khi vì miếng cơm, manh áo, nhiều người quần quật lao vào làm việc mà quên mất việc bảo vệ tính mạng của chính mình. Song bảo vệ như thế nào thì không phải ai cũng biết. Thiết nghĩ để bảo toàn tính mạng họ cần được người sử dụng lao động quan tâm bằng những biện pháp bảo hộ an toàn. Còn về phía mình, người lao động rất cần sự tỉnh táo và cẩn trọng mọi lúc mọi nơi khi làm việc./.
Tai nạn lao động: Những cái chết không báo trước
Bài 1: Nỗi đau dành cho người ở lại