Tin tứcNgành khí tượng thủy văn cũng đã có những cảnh báo sớm về tình hình khô hạn, thiếu nước và xâm nhập mặn khu vực Trung Bộ, Tây Nguyên và Nam Bộ để người dân ở các khu vực này có sự chủ động đối phó... Đề cập đến vấn đề thời tiết khô hạn và xâm nhập mặn hiện nay, Phóng viên Đài TNND TPHCM đã phỏng vấn KS Bùi Thị Hạnh Phúc.
Nắng nóng ở Trung Bộ, Tây Nguyên và Nam Bộ sẽ diễn ra trong nhiều đợt hơn nhưng ít gay gắt và kéo dài như năm 2014. Ảnh minh họa: EVN
* Thưa kỹ sư, tết Nguyên đán vừa đi qua không bao lâu thì trong những ngày qua, thời tiết đã khá nóng, kỹ sư có thể điểm qua sơ nét diễn biến tình hình thời tiết, thủy văn trong 2 tháng đầu năm 2015?
KS Bùi Thị Hạnh Phúc: Về khí tượng, nền nhiệt độ trong tháng 1 ở khu vực Trung Bộ, Tây Nguyên và Nam Bộ ở mức thấp hơn so với trung bình nhiều năm (TBNN) từ 0,5 đến 1,0 độ C, còn trong tháng 2 ở mức xấp xỉ TBNN. Tổng lượng mưa tháng 1 và tháng 2, ở khu vực Trung Bộ, Tây Nguyên và Nam Bộ phổ biến thiếu từ 20 đến 70%; khu vực thiếu hụt nhiều nhất là các tỉnh Nam Trung Bộ, thậm chí một số nơi không có mưa. Về thủy văn: Khu vực Trung Bộ và Tây Nguyên, trong 2 tháng đầu năm 2015, mực nước trên các sông ở khu vực Trung Bộ và Tây Nguyên tiếp tục xuống dần. Lượng dòng chảy trên phần lớn các sông đều thiếu hụt so với TBNN cùng kỳ từ 30 đến 70%, riêng sông Cái, Nha Trang hụt trên 80%, gần đạt mức thấp nhất lịch sử.
Đến đầu tháng 3, dung tích trữ của các hồ chứa thủy lợi đạt trung bình khoảng 50-85% so với dung tích thiết kế; riêng khu vực Khánh Hòa, Ninh Thuận đạt từ 10-30%. Mực nước các hồ thủy điện hầu hết ở mức thấp hơn mực nước dâng bình thường từ 0,5 đến 4,5m; mực nước một số hồ thấp hơn rất nhiều so mực nước dâng bình thường như hồ Đại Ninh: 8,31m, hồ Vĩnh Sơn C: 8,73m, hồ KaNăk: 9,58m. Khu vực Nam Bộ, Trong 2 tháng đầu năm 2015, lượng dòng chảy sông Mê Kông về đầu nguồn sông Cửu Long thiếu hụt so với TBNN cùng thời kỳ từ 20 đến 30%. Mực nước đầu nguồn sông Cửu Long chịu ảnh hưởng mạnh của thủy triều và có xu thế giảm dần. Mực nước cao nhất tháng tại các trạm đầu nguồn sông Cửu Long luôn ở mức cao hơn TBNN từ 0,15 đến 0,25m; mực nước thấp nhất tháng thấp hơn TBNN cùng kỳ từ 0,4 đến 0,6m. Độ mặn 4g/l đã xâm nhập theo dọc sông sâu vào nội đồng từ 20 đến 30km và cao hơn cùng kỳ năm 2014.
* Theo kỹ sư, nhận định của ngành khí tượng về tình hình thời tiết trong thời gian sắp tới sẽ như thế nào?
KS Bùi Thị Hạnh Phúc: Khí tượng hiện nay, hiện tượng ENSO (để chỉ sự xuất hiện đồng thời của hai hiện tượng là El Nino, La Nina và dao động Nam (Southern Osillation - SO)) đang ở trạng thái pha nóng và có khả năng xuất hiện El Nino trong các tháng tiếp theo năm 2015, nếu xuất hiện sẽ có cường độ yếu hoặc trung bình. Dự báo, từ tháng 3 đến tháng 9/2015, nền nhiệt độ trên phạm vi toàn quốc phổ biến cao hơn TBNN cùng thời kỳ, ở Nam Bộ và Tây Nguyên ít biến động. Nắng nóng ở Trung Bộ, Tây Nguyên và Nam Bộ sẽ diễn ra trong nhiều đợt hơn nhưng ít gay gắt và kéo dài như năm 2014. Lượng mưa tháng 3 đến tháng 9/2015 ở các tỉnh ven biển Trung Bộ phổ biến thấp hơn TBNN cùng thời kỳ. Lượng mưa từ tháng 3 đến tháng 5/2015 ở khu vực Tây Nguyên và Nam Bộ thấp hơn TBNN cùng thời kỳ. Mùa mưa ở Tây Nguyên, Nam Bộ và Bình Thuận có khả năng đến muộn hơn so với bình thường.
* Còn tình hình thủy văn sẽ diễn biến ra sao thưa kỹ sư?
KS Bùi Thị Hạnh Phúc: Khu vực Trung Bộ và Tây Nguyên, dự báo, dòng chảy trên các sông trong khu vực tiếp tục giảm mạnh, ở Thanh Hóa đến Hà Tĩnh có khả năng thấp hơn TBNN từ 30 đến 80%; các sông từ Quảng Bình đến Bình Thuận thấp hơn từ 60 đến 80%, có nơi thấp hơn 60%, riêng các tỉnh Khánh Hòa và Ninh Thuận thấp hơn; khu vực Tây Nguyên đầu mùa thấp hơn từ 30 đến 40%, cuối mùa thấp hơn khoảng 20%. Nhiều khả năng ở hạ lưu các sông sẽ xuất hiện mực nước thấp nhất trong chuỗi số liệu quan trắc cùng thời kỳ. Tình trạng khô hạn, thiếu nước sẽ xảy ra trên diện rộng ở khu vực từ Hà Tĩnh đến Bình Thuận và có khả năng kéo dài tới tháng 9/2015; ở khu vực Tây Nguyên kéo dài đến đầu tháng 5. Độ mặn sẽ xâm nhập sâu vào vùng cửa sông, ven biển khu vực Trung Bộ.
Khu vực Nam Bộ: Từ tháng 3 đến tháng 4/2015, dòng chảy trên sông Mê Kông tiếp tục giảm mạnh; mực nước đầu nguồn sông Cửu Long chịu ảnh hưởng mạnh của thủy triều, có khả năng thấp hơn TBNN cùng kỳ từ 0,1 đến 0,2m và từ tháng 5 đến tháng 6/2015 ở mức xấp xỉ TBNN.
Độ mặn 4g/l vùng cửa sông Cửu Long và Đồng Nai tiếp tục lấn sâu vào nội đồng và có khả năng cao hơn cùng kỳ năm 2014, cao hơn TBNN và tương đương với đầu năm 2013 là năm có độ mặn độ mặn 4g/l xâm nhập sớm và sâu. Trên sông Tiền, sông Hậu độ mặn 4g/l có thể xâm nhập sâu khoảng 40-50km tính từ cửa sông, có thời kỳ sâu tới 60-70km. Độ mặn sẽ tăng cao và kéo dài từ tháng 3 đến hết tháng 5/2015.