TPHCM đối mặt với nguy cơ tái nghiện cao
(VOH) - Sau năm năm thực hiện thí điểm đề án “Tổ chức quản lý, dạy nghề và giải quyết việc làm cho người sau cai nghiện ma túy” với tổng kinh phí đầu tư 1.222 tỉ đồng, TP.HCM đã đưa được 30.000 người nghiện vào các trung tâm cai nghiện, các cơ sở giải quyết việc làm, từ năm 2005 đến nay, có khoảng 13.000 người tái hòa nhập cộng đồng. Thống kê cho thấy, tỉ lệ tái nghiện khoảng trên dưới 10%. Tuy nhiên, trong năm 2007 và chín tháng đầu năm nay, tỉ lệ tái nghiện lên đến gần 20% trong tổng số người được đưa vào các cơ sở chữa bệnh.
Trường đào tạo và giải quyết việc làm số 1 nằm trên địa bàn xã Kiến Thành, huyện Đakr’lap, tỉnh Đak Nông thuộc lực lượng thanh niên xung phong là một trong những nơi tiếp nhận, chữa trị cai nghiện, kết hợp với lao động sản xuất, giải quyết việc làm cho người nghiện. Vào thời điểm đông nhất, ở trường có đến vài ngàn học viên, nhưng thời điểm này, trường chỉ quản lý khoảng 300 học viên và người sau cai. Ngày 1/1/2009 Luật sửa đổi bổ sung một số điều của Luật phòng chống ma túy có hiệu lực, trong luật quy định chính quyền phường, xã có trách nhiệm tổ chức cai nghiện ma túy tại gia đình và cộng đồng, đồng thời tổ chức quản lý người sau cai nghiện tại nơi cư trú, như vậy hầu hết các học viên đang học tập tại trường sẽ trở về địa phương. Đây là một trong những băn khoăn rất lớn của ông Trần Văn Thành, giám đốc trường đào tạo và giải quyết việc làm số 1 nói:
Như ông Thành đã thông tin, một số học viên đang học tập tại trường thường xuyên vi phạm kỷ luật học tập tại trường, trốn trại, không tuân thủ kỷ luật lao động, đây là một mối lo ngại rất lớn khi tái hòa nhập cộng đồng. Để vào trường đào tạo giải quyết việc làm số 1 chỉ có một con đường độc đạo từ quốc lộ 14 vào tuy nhiên theo ông Nguyễn Nam Phong, phó giám đốc trường đào tạo và giải quyết việc làm số 1 gần như năm nào cũng có học viên trốn trường trở về thành phố, hoặc xin về phép rồi sau đó không trở lên nữa. Tuy không thể cung cấp thông tin về số học viên tái nghiện, trốn trường nhưng ông Nguyễn Nam Phong cũng nhìn nhận:
Anh Sa Hồng Thủy là một trong những học viên đã học tập và cải tạo lâu năm tại trường, chỉ ít ngày nữa thôi anh sẽ tái hòa nhập cộng đồng. Khi được hỏi về nguy cơ có thể bị bạn bè lôi kéo rủ kê, anh Sa Hồng Thủy khẳng định:
Có thể những lời nói này xuất phát từ chính trái tim và quá trình học tập, lao động tại trường đã giúp anh Sa Hồng Thủy nhìn ra những tái hại của nàng tiên nâu đối với cuộc sống của chính anh. Tuy nhiên, anh Thủy cũng ậm ừ cho qua khi được đặt vấn đề có chắc chắn sẽ không bao giờ bị bạn bè rủ rê lôi kéo.
Ông Nguyễn Thành Tài, phó chủ tịch UBND TPHCM là người rất tâm huyết với nghị quyết 16 của quốc hội. Bản thân ông là người khởi xướng và trực tiếp giám sát việc thực hiện đề án giải quyết việc làm theo người sau cai nghiện nên ông hiểu rất rõ ý nghĩa của việc tập trung người cai nghiện và tổ chức việc làm cho họ sau cai, sau đó là tiến trình tái hòa nhập cộng đồng. Trao đổi cùng chúng tôi về tỉ lệ tái nghiện hiện nay đang có xu hướng gia tăng trở lại khi đề án đã hết hiệu lực, ông Nguyễn Thành Tài bày tỏ sự lo lắng:
Có thể nói đây là giai đọan giao thời giữa đề án giải quyết việc làm cho người sau cai nghịên của TPHCM đã kết thúc và Luật sửa đổi một số điều của Luật phòng chống ma tuý chưa có hiệu lực. Điều này giải thích lý do tại sao thời gian gần đây, người dân cảm thấy bất an vì tình trạng hút chích, mua bán ma túy, cướp giật trên đường phố xuất hiện ngày càng nhiều hơn trước. Số liệu mà ủy ban nhân dân thành phố cung cấp trong năm 2007 và 9 tháng đầu năm nay tỉ lệ tái nghiện đã xấp xỉ khoảng 20% là rất đáng báo động. Nhất là khi địa phương vẫn chưa sẵn sàng cho việc quản lý người sau cai do thiếu nhân lực.
Theo tiến sĩ Lê Trường Giang, phó giám đốc Sở Y tế TPHCM, chưa thể thống kê một cách chính xác tỉ lệ tái nghiện hiện nay. Tuy nhiên, hiện nay tỉ lệ tái nghiện đang có xu hướng tăng cao và để có thể kềm hãm được tỉ lệ này không ai khác chính gia đình của người nghiện, sẽ phải có những thay đổi từ trong nhận thức của mình nhằm giúp cho người sau cai tái hòa nhập cộng đồng theo đúng tinh thần hòa nhập. Ông Giang nói:
TPHCM đang kết hợp với các tổ chức quốc tế để thực hiện việc thống kê, nghiên cứu về tỉ lệ người sau cai bị tái nghiện. Sở lao động thương binh và xã hội cũng đang tổ chức tập trung đào tạo nghề cho các học viên đã cai nghiện được 18 tháng. Về lâu về dài, thông qua việc phân loại học viên sẽ bố trí quản lý theo từng nhóm đối tượng, dạy văn hóa và dạy nghề. Thật ra những giải pháp này đã được thực hiện trong đề án tổ chức quản lý dạy nghề và giải quyết việc làm cho người sau cai nghiện. Tuy nhiên, điều quan trọng nhất vẫn là gia đình, nếu không mở rộng cửa đối với con, cháu của mình thì sớm muộn người đã cai sẽ lại tái nghiện./.
Thanh Xuân
