Từ Thành phố này Bác đã ra đi

(VOH) - Việt Nam ta có rất nhiều dòng sông, bến nước, cảng biển cho tàu neo đậu. Mỗi địa danh đều có một quá khứ, lịch sử gắn liền với địa danh, tên gọi nhưng không phải ai cũng nhớ và biết đến. Có một bến nước đã đi vào lịch sử dân tộc, được tôn tạo, gìn giữ qua bao thế hệ và hễ nhắc đến, người ta vẫn không bao giờ quên. Đó là Bến nhà Rồng - nơi khởi đầu cho sự ra đi trong chuyến hành trình tìm đường cứu nước của Bác Hồ - một quyết định đã tạo ra sự thay đổi vận mệnh của đất nước, dân tộc.

Nghe ca khúc "Tiếng hát từ thành phố mang tên Người" (Nhạc: Cao Việt Bách, Thơ: Đăng Trung, Trình bày: Trọng Tấn)

Bến cảng Nhà Rồng, nay là Bảo tàng Hồ Chí Minh qua bao năm tháng được trùng tu, tôn tạo vẫn giữ nguyên được hình hài ngôi nhà xưa trong vóc dáng của cơ ngơi thương cảng. Chiều tháng 6 rực nắng, tiếng còi hụ rền vang, từng đợt sóng rì rào vỗ nhẹ vào mạn tàu, nghe như âm hưởng của thời đại hội tụ về đây. Ngày này, cách đây 103 năm về trước, người thanh niên Nguyễn Tất Thành đã ra đi trên bến sông này, mang theo khát vọng cháy bỏng về một đất nước độc lập - tự do, một dân tộc có cơm no, áo ấm. 30 năm bôn ba xứ người, đi qua nhiều quốc gia và châu lục, Người đã mang về hạt giống đỏ Cách mạng Mác - Lê Nin - lý tưởng về con đường giải phóng dân tộc. Theo Phó Giáo sư Tiến sĩ Bùi Đình Phong, hoài bão cứu nước cứu dân ở Bác hình thành từ rất sớm. “Tư liệu trả lời rất rõ, lần đầu tiên, 13 tuổi Nguyễn tất Thành học ở trường Pháp bản xứ, đã biết đến khẩu hiệu: tự do, bình đẳng, bác ái. Từ đó nảy ra ý định muốn sang Pháp, sang các nước phương Tây để xem họ làm thế nào để trở về giúp đồng bào mình. Hoài bão cứu nước cứu dân đã được hình thành trong Bác từ lúc 13 tuổi”.

Tại Bảo tàng Hồ Chí Minh, hằng ngày tiếp hàng trăm lượt khách trong và ngoài nước, trong đó, có những đoàn nguyên thủ quốc gia và đoàn cao cấp nước ngoài đến thǎm viếng tìm hiểu, nghiên cứu về Bác. Hàng năm, có hơn 100 chiếc tàu cập bến cảng Nhà Rồng - Khánh Hội với hàng ngàn thuyền viên và khách du lịch đến thăm Bảo tàng với lòng ngưỡng mộ, tôn kính Chủ tịch Hồ Chí Minh kính yêu. Trong màu áo xanh tình nguyện quen thuộc, em Nguyễn Thị Thu Hương, người con xứ Nghệ thăm lại những hiện vật, bức ảnh, tư liệu tái hiện cuộc đời hoạt động cách mạng lâu dài, bền bỉ, gian khổ và vĩ đại của Bác Hồ tại bảo tàng, Hương chia sẻ em rất xúc động và tự hào khi được sinh ra và lớn lên cùng mảnh đất, quê hương với Bác: “Những nỗi khó khăn, vất vả của Bác khi Bác tìm đường cứu nước, tìm ra chân lý, con đường độc lập cho dân tộc. Em cảm thấy rất tự hào khi có một vị lãnh tụ vĩ đại như vậy. Bản thân em cũng là một sinh viên Khoa Giáo dục - nơi ươm mầm những mầm non tương lai cho đất nước. Em nguyện cố gắng rèn luyện, nuôi dưỡng, dạy dỗ những mầm non tương lai của thế hệ sau học tập theo Bác”.

Lẫn trong dòng người tham quan Bảo tàng, chúng tôi lặng mình trước vô vàn những hình ảnh, tư liệu về cuộc đời của Bác Hồ với trên 18.000 tư liệu, hiện vật, hơn 4.000 cuốn sách do Bác viết và do các tác giả trong và ngoài nước viết về Người và như ngấm trong mình một cảm xúc lịch sử trọn vẹn. Đây là lối sảnh chính - nơi tưởng niệm Chủ tịch Hồ Chí Minh. Trên án thờ có tượng Bác Hồ bằng đồng, tay cầm tờ báo nhân dân. Hai bên là câu đối: “Đoàn kết, đoàn kết, đại đoàn kết/ Thành công, thành công, đại thành công”. Kia là nơi trưng bày những hình ảnh về Bác trong sự nghiệp hoạt động quốc tế, hoạt động ngoại giao; cùng rất nhiều những kỷ vật do bạn bè quốc tế khắp năm châu tặng. Những hình ảnh đơn sơ, giản dị thường ngày của Bác với chiếc mũ cối quen thuộc, cây gậy, và manh áo cũ sờn được giữ gìn một cách cẩn thận và trang trọng, nhưng sau làn vải ấy là một trái tim vĩ đại của Bác. Mô hình tàu Amiral Latouche Tréville - con tàu Bác Hồ đã bước lên từ Bến Nhà Rồng, bắt đầu hành trình cứu nước do em Nguyễn Vũ Phước làm tặng bảo tàng… Tất cả những công trình, tác phẩm độc đáo, mang giá trị thẩm mỹ và nghệ thuật cao hay những vật dụng thường ngày gắn liền với Bác Hồ được nhân dân trên khắp mọi miền đất nước phác họa, lưu giữ và dành tặng bảo tàng như tấm lòng tôn kính, mến yêu của nhân dân VN đối Bác.

Với những người làm công tác cập nhật, lưu trữ, bảo quản những thông tin, tư liệu quý về Bác như Tiến sĩ Nguyễn Thị Hoa Xinh - Giám đốc bảo tàng Hồ Chí Minh, chi nhánh TP.HCM, thì luôn cảm thấy tự hào. Bà luôn trăn trở làm sao đưa những tài liệu, hiện vật, những giá trị di sản về Bác đến công chúng, khách tham quan trong và ngoài nước, truyền được lý tưởng sống, tình yêu nước, thương dân của Chủ tịch Hồ Chí Minh đến với lớp lớp thế hệ. Tiến sĩ Nguyễn Thị Hoa Xinh tâm sự: “Với lý tưởng và tình yêu nước nồng nàn, Bác vẫn luôn thể hiện trong suốt chặng đường hoạt động Cách mạng của mình. Và với trách nhiệm của chúng tôi, là những người làm cầu nối giữa hiện vật bảo tàng với công chúng, chúng tôi cũng mong muốn qua những tài liệu, hiện vật đó sẽ giới thiệu với mọi người về lý tưởng, lòng yêu nước của Người”.

Qua nhiều thời kỳ, bảo tàng Hồ Chí Minh vẫn duy trì việc sưu tầm, vận động hiến tặng hiện vật liên quan đến “Tình cảm của bác Hồ với Miền Nam, và tình cảm Miền Nam đối với Bác Hồ” và đây là hoạt động rất đặc thù của bảo tàng Hồ Chí Minh - Chi nhánh TP.HCM.

Ngoài việc trưng bày về các hiện vật, bảo tàng còn nghiện cứu xây dựng các chuyên đề riêng cho từng giới, giới thiệu rõ nét về vai trò của Bác Hồ đối với các lớp thế hệ như: “Bác Hồ với Thanh niên”, “Bác Hồ với thiếu nhi”, “Chủ tịch Hồ Chí Minh với giai cấp công nhân VN”, Chủ tịch Hồ Chí Minh với sự nghiệp giáo dục”… Bảo tàng còn giới thiệu bằng những bộ phim tư liệu về cuộc Cách mạng giải phóng dân tộc, về tình cảm của Bác Hồ với nhân dân, về cuộc đời và sự nghiệp của Bác. Với nhân dân vùng sâu vùng xa, chưa có điều kiện đến với Bảo tàng Hồ Chí Minh, thì những người làm công tác tại đây cũng đưa những bộ trưng bày linh động đến để tuyên truyền sâu rộng hơn về tư tưởng của Người.

Hơn 10 năm nay, Bảo tàng Hồ Chí Minh còn phối hợp với các Trường Đại học, Cao đẳng,và các cấp học duy trì hoạt động thuyết giảng thực tế, đầu tư thiết kế mỹ thuật, hiệu ứng ánh sáng, màn hình để tăng tính sinh động cho buổi thuyết giảng, tái hiện lại một giai đoạn lịch sử, những sự kiện liên quan đến cuộc đời và sự nghiệp của Bác từ những tài liệu hiện vật hiện có tại Bảo tàng. Nghĩ về trọng trách của thế hệ thanh niên hôm nay, em Lê Thanh Lan bày tỏ: “Bản thân tôi luôn cố gắng giữ vững tình đoàn kết, tạo điều kiện giúp đỡ đồng nghiệp để hoàn thành tốt mọi công việc được giao. Và tôi cũng luôn cố gắng trau dồi kiến thức, đạo đức để xây dựng mẫu thanh niên trẻ vừa hồng vừa chuyên”.

Lý tưởng thực hiện sứ mệnh lịch sử cứu nước cứu dân luôn canh cánh trong lòng người thanh niên Nguyễn Tất Thành, và hành trình ra đi tìm đường cứu nước của Người khi tuổi đời mới vừa tròn 21. Điều này cho thấy tuổi trẻ luôn giàu mơ ước, đầy khát vọng vươn lên và luôn luôn muốn tự khẳng định mình, coi thường khó khăn gian khổ.Tin rằng, tinh thần của người thanh niên trẻ Nguyễn Tất Thành sẽ được tiếp nối trong thế hệ thanh niên hôm nay, như lời Bác từng nhắn nhủ: "Đoàn viên và thanh niên ta nói chung là tốt, mọi việc đều hăng hái xung phong, không ngại khó khăn, có chí tiến thủ. Giáo dục lý tưởng cho thanh niên, phải biết giúp đỡ họ nuôi dưỡng những ước mơ đẹp đẽ, đáp ứng những khát vọng chính đáng của họ bằng cách tạo nên những môi trường hoạt động phong phú, tập hợp họ lại trong một tổ chức chặt chẽ, đặt mỗi người vào một vị trí nhất định trong sự nghiệp cách mạng chung của toàn xã hội, tạo những điều kiện vật chất và tinh thần cần thiết để họ có thể đứng vững trên vị trí ấy mà xây dựng, củng cố và thực hiện lý tưởng…”./.