Nhà trường và những quy định phản giáo dục

Chị Minh, PHHS trường tiểu học Hạnh Thông ( Q.Gò Vấp) ta thán: “Làm kế hoạch nhỏ, cô giáo thông báo mỗi bạn nộp 4 thùng lon bia và 20 kí giấy vụn sẽ đạt danh hiệu “dũng sĩ cần kiệm nhỏ”. Thấy con ham đạt… dũng sĩ kế hoạch nhỏ, chị cũng ráng chiều theo nhưng nhà trường nào có biết đằng sau đó có lắm chuyện oái ăm. Trong vòng một - hai tháng hội thu, cả nhà “vắt chân lên cổ” cùng vào cuộc kế hoạch nhỏ. Đi đâu có vỏ lon, chị cũng tranh thủ xin, đập dập bỏ vào bao mang về nhà, bạn bè nhìn vào chỉ biết bấm bụng cười. Còn chồng chị ra quán khuyên bạn bè uống bia lon để tận dụng vỏ giúp con hoàn thành kế hoạch… gom lon. Cố gắng gom nhưng đếm mãi vẫn chưa đủ, anh chị bàn nhau đến vựa ve chai hỏi mua. Một vỏ lon ở vựa ve chai có giá 200 đồng, một kí báo giấy có giá khoảng 2.000 đồng. Chuyện thật như đùa của kế hoạch nhỏ là lon và giấy từ vựa ve chai chuyển đến nhà trường sau đó lại từ nhà trường chuyển đến vựa ve chai. Hết kế hoạch nhỏ rồi đến quyên góp cho bạn nghèo ăn tết, HS nào đóng nhiều tiền mới được nhà trường tặng giấy khen:

Chị Huyền, PHHS trường tiểu học Kì Đồng (Q.3) nêu thắc mắc: “Tại sao kế hoạch nhỏ là việc làm dựa trên tinh thần tự nguyện nhưng học sinh phải nộp theo chỉ tiêu nhất định là 3kg giấy/học sinh. Con tôi xé giấy trắng nộp kế hoạch nhỏ trong khi giấy vụn vất bừa bãi sau giờ học. Làm sao một học sinh hiểu được ý nghĩa của tiết kiệm trong khi không quý những tờ giấy trắng và cũng không biết thu gom những tờ giấy vụn. Rồi còn các khoản quyên góp khi có thiên tai... cũng đều bố mẹ đóng góp. Cuối cùng chỉ ba mẹ các em tham gia làm công tác xã hội, còn trẻ con thì chẳng biết gì:
Trong khi đó, một số trường tiểu học khác trên địa bàn thành phố làm kế hoạch nhỏ bằng cách thu tiền như Trường tiểu học Khai Minh, Trường tiểu học Võ Văn Tần… Mức thu tùy theo từng trường, khoảng 30.000 - 40.000 đồng/HS. Chỉ cần phụ huynh lo nộp đủ các khoản tiền theo danh mục nhà trường công bố, trong đó có cả tiền kế hoạch nhỏ, thì HS cũng được coi là… hoàn thành kế hoạch nhỏ.
Tạo điều kiện cho con thực hiện kế hoạch nhỏ của trường, mỗi năm hai đợt, anh Quyết, PHHS trường Khai Minh cũng cho con tiền đóng góp. Những lần cho con đóng góp ít hơn chỉ tiêu chung, dù con không nói ra nhưng anh nhận thấy nét mặt con mình buồn thiu khi ngầm so sánh số tiền ba mẹ cho với số tiền của các bạn cùng lớp. Theo anh Quyết, đóng góp bằng tiền hay bằng hiện vật nên tùy hoàn cảnh, không nhất thiết quy định theo một cung cách nào. Còn với cách làm như hiện nay, các em không hiểu được ý nghĩa của phong trào kế hoạch nhỏ mà con em những gia đình khó khăn sẽ cảm thấy tự ti vì mình đóng ít tiền hơn bạn bè:
Em Mai Trâm, HS trường THPT Nguyễn Trãi chia sẻ: hàng năm đều có các chiến dịch quyên góp cho học sinh vượt khó, đồng bào lũ lụt, vì người nghèo... Nhà trường không nên tạo cho HS thói quen dùng tiền để mua thành tích, cái chính là nêu gương sống và làm thật để đạt kết quả thực tế. Trâm cũng đề xuất nhà trường tổ chức các buổi lao động tập thể lấy tiền gây quĩ. Ngoài việc biết quí trọng giá trị sức lao động và nâng cao trách nhiệm của HS với cộng đồng, mà HS sẽ biết đoàn kết, dễ dàng hòa nhập với nhau hơn, đó cũng là những giờ học ngoại khóa mang lại nhiều điều lý thú và bổ ích:.
Và còn một số quy định trời ơi khác của nhà trường, HS không dám phản ứng mà làm theo thì ấm ức. Hùng Minh, trường THPT Phan Đăng Lưu kể về nỗi ám ảnh mang tên… chép phạt: “Không thuộc bài phải chép lại bài học y chang trong sách nhiều lần lần với chi chít hàng nghìn con chữ, mất ăn mất ngủ chép phạt xong cánh tay như muốn rã rời, không còn thời gian học bài môn khác. Hàng tiếng gò lưng chép phạt cũng chẳng vô đầu được mấy chữ, những lần sau em… nhờ bạn chép phạt giùm”:
Còn Mỹ Hà, HS trường THPT Cần Thạnh ( huyện Cần Giờ) bức xúc: “Quy định cấm HS mang thức ăn nước uống vào trường, chỉ được mua ở căn tin. Nhưng thường thì một chai nước sting giá bên ngoài chỉ 8.000 đồng nhưng khi đã vào đến căn tin thì đội lên 12.000 đồng/ chai. Trong căn tin bán giá “trên trời” thì HS, nhất là các bạn nghèo không kiếm ra tiền mà mua cho nổi, nhiều lúc khát và đói cũng đành nhịn.” HS Quỳnh Như, Trường PTTH Lê quí Đôn than: “Trường không cho phép HS mặc quần dù tập thể dục, trong khi quần thun trường bán cùng với áo đồng phục thể dục thì dễ rách, hư một lần chẳng lẽ mua lại cả bộ đồng phục. Khi tụi em hỏi vỉ sao có quy định này, cô giám thị cũng không trả lời”
Thưa quý vị! Hầu hết các trường học trên địa bàn thành phố đều thực hiện phong trào quyên góp nhằm giúp các em HS rèn luyện ý thức tiết kiệm, tương thân tương ái “lá lành đùm lá rách”. Song cách đóng góp không phù hợp đã làm biến tướng ý nghĩa ban đầu thành dùng tiền để mua thành tích… Từ những hệ lụy không đáng có của những quy định phản giáo dục do chính các trường đề ra, thiết nghĩ khi đưa ra quy định liên quan đến HS, nhà trường cần lắng nghe HS bày tỏ suy nghĩ hơn là áp đặt từ trên xuống. Có như vậy, việc giáo dục nhân cách học sinh sẽ thuận lợi hơn và đạt được kết quả tốt hơn!