Chuyển đổi số phải lấy sự thuận tiện của nhà trường, giáo viên và sự phát triển của trẻ làm trung tâm. Đó là quan điểm được bà Lê Thụy Mỵ Châu, Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo TPHCM nhấn mạnh tại Hội thảo đánh giá chuyển đổi số cấp học mầm non năm học 2025 - 2026 và phương hướng, nhiệm vụ năm học 2026 - 2027, tổ chức vào sáng 24/6.
Thực hiện nguyên tắc quản trị dữ liệu ngành theo yêu cầu “Đúng, Đủ, Sạch, Sống”, Sở Giáo dục và Đào tạo đã chỉ đạo triển khai tập trung các giải pháp xây dựng, hoàn thiện và khai thác hiệu quả cơ sở dữ liệu ngành theo định hướng chuyển đổi số của Thành phố và ngành Giáo dục. Đến nay đã có trên 97% cơ sở giáo dục mầm non hoàn thành nhập đầy đủ dữ liệu, với hơn 524.000 hồ sơ học sinh được cập nhật thông tin cá nhân (tỉ lệ 99.9%), số trẻ được định danh đạt tỉ lệ 94.6%.
Bên cạnh đó, việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong giáo dục mầm non đã được các cơ sở giáo dục quan tâm triển khai và bước đầu mang lại những hiệu quả tích cực. Sở đã tổ chức Hội thi giáo viên mầm non dạy giỏi cấp Thành phố các trường mầm non và giáo viên tài năng cơ sở giáo dục mầm non độc lập năm học 2025-2026 với chủ đề ứng dụng công nghệ thông tin, trí tuệ nhân tạo trong tổ chức các hoạt động giáo dục; thu hút 329 giáo viên tiêu biểu dự thi, với nhiều clip hoạt động minh chứng cho việc giáo viên đã vận dụng hiệu quả các phần mềm, công cụ AI được tập huấn để thiết kế hoạt động giáo dục.
Cô Trần Thị Bích Trâm, giáo viên trường mầm non Hoa Mai, phường Bình Dương, giải Nhất hội thi giáo viên dạy giỏi cấp Thành phố, chia sẻ: “Từ những ý tưởng về giáo dục an toàn giao thông của bản thân, tôi đã sử dụng ChatGPT, Gemini mở rộng nội dung và tìm kiếm các hình thức tổ chức phù hợp. AI đã giúp tôi gợi mở được nhiều ý tưởng như câu chuyện nhân cách hóa đồ vật hoặc mô hình thành phố giao thông thu nhỏ từ nguyên vật liệu, hoặc làm trò chơi nhập vai kết hợp với video sa bàn, màn hình tương tác. Tuy nhiên, tôi vẫn khẳng định lại, AI chỉ là công cụ hỗ trợ, còn bản thân tôi là người lựa chọn, điều chỉnh và hoàn thiện nội dung cho phù hợp với mục tiêu giáo dục ban đầu.”
Cấp học cũng đã khuyến khích các cơ sở giáo dục mầm non nghiên cứu, thử nghiệm và phát triển các mô hình ứng dụng AI trong quản trị nhà trường, từng bước hình thành trợ lý AI hỗ trợ cán bộ quản lý trong công tác điều hành và trợ lý AI hỗ trợ giáo viên trong thực hiện nhiệm vụ chuyên môn. Việc thúc đẩy ứng dụng AI không chỉ góp phần nâng cao hiệu quả công việc, giảm áp lực hành chính cho đội ngũ cán bộ quản lý giáo viên, mà còn tạo nền tảng quan trọng cho việc xây dựng mô hình trường học số, quản trị dựa trên dữ liệu và phát triển giáo dục mầm non theo hướng hiện đại, thông minh trong giai đoạn tiếp theo.
Ông Trần Thanh Lập, đại diện Công ty cổ phần đầu tư phần mềm Bão Công Nghệ, đơn vị đã có 16 năm đồng hành cùng giáo dục mầm non TPHCM, nói thêm: “Khi thực hiện trên phần mềm thì chắc chắn các thầy cô sẽ tiết kiệm rất nhiều thời gian vì phần mềm sẽ cung cấp cho các thầy cô các biểu mẫu để chúng ta kiểm tra, giám sát xuyên suốt quá trình thực hiện xây dựng kế hoạch giáo dục. Công tác quản lý cũng dễ dàng hơn khi mà phần mềm cung cấp nhiều bảng biểu thống kê một cách trực quan. Hệ thống cũng hỗ trợ một thư viện học liệu đa dạng, giúp cho các thầy cô có thể tìm kiếm học liệu từ thư viện giáo án, hình ảnh cho đến video, bài hát. Đặc biệt, phần mềm có thể được sử dụng mọi lúc mọi nơi, chỉ cần có kết nối internet là tất cả các thầy cô có thể đều thực hiện được, khác với các phương pháp thủ công truyền thống trước đây.”
Mục tiêu trong năm học 2026 - 2027 của TPHCM không chỉ dừng lại ở việc số hóa hồ sơ, sổ sách, mà phải tiến tới quản trị dựa trên dữ liệu và cá nhân hóa quá trình phát triển của trẻ em thông qua công nghệ. Do đó, Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo TPHCM Lê Thụy Mỵ Châu kiến nghị các phường, xã, đặc khu tham khảo và nhân rộng các mô hình quản trị hiệu quả như tại phường Bến Thành, nơi chính quyền đã hỗ trợ tối đa việc kết nối cơ sở dữ liệu dân cư với dữ liệu giáo dục để phục vụ tốt nhất cho công tác phổ cập và huy động trẻ ra lớp.
Đối với các cơ sở Giáo dục Mầm non trên toàn Thành phố, bà Lê Thụy Mỵ Châu, Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo TPHCM yêu cầu: “Khẩn trương rà soát lại hạ tầng công nghệ. Chuyển đổi số không phải là mua thật nhiều máy tính, mà là biết cách vận dụng những gì đang có một cách hiệu quả nhất. Phải coi đào tạo kỹ năng số cho giáo viên là nhiệm vụ thường xuyên. Chúng ta cần những người giáo viên không chỉ biết soạn bài giảng điện tử, mà phải có tư duy về dữ liệu, biết sử dụng các công cụ AI hỗ trợ để theo dõi và đánh giá sự phát triển của trẻ một cách khoa học. Đồng thời, phải đẩy mạnh truyền thông và xây dựng các kênh truyền thông số giữa nhà trường và gia đình. Cha mẹ trẻ cần được biết con mình hôm nay học gì, ăn gì, phát triển ra sao thông qua các ứng dụng tiện ích, từ đó tạo sự đồng thuận và tin tưởng vào nhà trường.”
Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo cũng đề nghị phải rà soát và tinh giản các loại báo cáo, hồ sơ sổ sách không cần thiết, chuyển hẳn sang quản lý bằng hồ sơ điện tử, nhằm giảm áp lực cho giáo viên, nhân viên tại cơ sở, giúp thầy cô chuyên tâm vào công tác nuôi dưỡng, chăm sóc và giáo dục trẻ.
