Tin tứcHội thảo khoa học “Vai trò của Hội Doanh nhân trong việc phát huy bản sắc văn hóa dân tộc Việt Nam của cộng đồng doanh nhân – Kỷ niệm 50 năm Thành phố Hồ Chí Minh” đã tạo không gian kết nối giữa giới nghiên cứu, chuyên gia, nhà quản lý và cộng đồng doanh nghiệp. Từ đổi mới sáng tạo, văn hóa giao tiếp đến trách nhiệm của thế hệ doanh nhân trẻ, chương trình gợi mở nhiều giải pháp để bản sắc Việt Nam trở thành nguồn lực cho sự phát triển bền vững và hội nhập quốc tế.
Ngày 22/7, tại Hội trường Văn Khoa, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn – Đại học Quốc gia TPHCM, Hội thảo khoa học “Vai trò của Hội Doanh nhân trong việc phát huy bản sắc văn hóa dân tộc Việt Nam của cộng đồng doanh nhân – Kỷ niệm 50 năm Thành phố Hồ Chí Minh” đã được tổ chức. Chương trình do Hội Doanh nhân Sài Gòn, Hội Dân tộc học và Nhân học TPHCM cùng Câu lạc bộ Doanh nhân Cựu sinh viên Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn – Đại học Quốc gia TPHCM phối hợp thực hiện, với sự tham gia của các nhà khoa học, chuyên gia, nhà quản lý, đại diện các hội, tổ chức xã hội và cộng đồng doanh nhân.
Trong hành trình phát triển của TPHCM suốt nửa thế kỷ, cộng đồng doanh nhân không chỉ góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế mà còn lan tỏa những giá trị về đạo đức, trách nhiệm xã hội và tinh thần nghĩa tình. Bước vào giai đoạn phát triển mới, việc gìn giữ bản sắc dân tộc trong cộng đồng doanh nhân được đặt ra như một yêu cầu quan trọng để xây dựng môi trường kinh doanh nhân văn, bền vững và có khả năng hội nhập sâu rộng.
Phát biểu khai mạc hội thảo, TS. Phú Văn Hẳn, Phó Chủ tịch, Tổng Thư ký Hội Dân tộc học và Nhân học TPHCM, nguyên Phó Viện trưởng Viện Khoa học xã hội vùng Nam Bộ, nhấn mạnh ý nghĩa của việc kết nối tri thức khoa học với kinh nghiệm thực tiễn của cộng đồng doanh nghiệp. Hội thảo không chỉ là nơi công bố và trao đổi các kết quả nghiên cứu mà còn góp phần định hướng cách thức đưa văn hóa trở thành nguồn lực trong hoạt động sản xuất, kinh doanh. Trong bối cảnh công nghệ, thị trường và hành vi tiêu dùng liên tục thay đổi, doanh nghiệp muốn phát triển dài hạn không thể chỉ dựa trên sản phẩm hay lợi thế giá cả. Uy tín, cách ứng xử, đạo đức kinh doanh và câu chuyện văn hóa phía sau thương hiệu ngày càng trở thành những yếu tố tạo nên niềm tin của khách hàng, đối tác và cộng đồng.
Ở phiên chuyên môn đầu tiên, TS. Ngô Minh Hải, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Kinh tế – Tài chính TPHCM, trình bày chuyên đề “Xây dựng văn hóa đổi mới sáng tạo nâng cao năng lực cạnh tranh trong nền kinh tế số”. Nội dung chỉ ra sự chuyển dịch giữa nền kinh tế chuỗi truyền thống, nền kinh tế nền tảng và nền kinh tế trên chuỗi, phân tích những thay đổi căn bản trong phương thức doanh nghiệp tạo lập giá trị. Nếu mô hình truyền thống vận hành theo tuyến tính từ đầu vào, sản xuất đến bán hàng, nền kinh tế nền tảng được xây dựng trên khả năng kết nối cung – cầu và phát huy hiệu ứng mạng lưới; trong khi kinh tế trên chuỗi hướng đến tính phi tập trung, hợp đồng thông minh, sự minh bạch của dữ liệu và tài sản số. Theo diễn giả, khi công nghệ và thị trường đã vận hành theo mô hình nền tảng nhưng cấu trúc nội tại của doanh nghiệp vẫn mang tư duy chuỗi tuyến tính, doanh nghiệp có nguy cơ bị đứt gãy khỏi chuỗi giá trị số toàn cầu.
Tiếp nối chương trình là phiên tọa đàm “Gìn giữ bản sắc – Kiến tạo tương lai”. Phiên thảo luận có sự tham gia của GS.TS.NGND Ngô Văn Lệ, nguyên Chủ tịch Hội Dân tộc học TP.HCM, nguyên Hiệu trưởng Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn – Đại học Quốc gia TPHCM; GS.TS. Võ Văn Sen, Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử TPHCM, nguyên Hiệu trưởng nhà trường; TS. Võ Công Nguyễn; TS. Nguyễn Minh Nhựt, Chủ tịch Hội Chữ thập đỏ TPHCM; cùng TS. Lư Nguyễn Xuân Vũ, Chủ tịch Hội Doanh nhân Sài Gòn TPHCM, Giám đốc Trung tâm Văn hóa Kinh tế Dân tộc TPHCM. TS. Lư Nguyễn Xuân Vũ đồng thời đảm nhiệm vai trò điều phối phiên tọa đàm.
Các ý kiến tại tọa đàm cho thấy việc phát huy bản sắc văn hóa trong kinh doanh cần được tiếp cận bằng hành động thực chất, thay vì chỉ sử dụng biểu tượng truyền thống như một yếu tố trang trí hoặc truyền thông ngắn hạn. Văn hóa doanh nhân trước hết được thể hiện qua chữ tín, sự minh bạch, tinh thần thượng tôn pháp luật, trách nhiệm đối với người lao động và cam kết với khách hàng. Đối với thương hiệu, chất liệu văn hóa chỉ thực sự tạo ra giá trị khi được nghiên cứu nghiêm túc, chuyển hóa sáng tạo và gắn với chất lượng sản phẩm. Đối với các hội doanh nhân, vai trò không nên dừng lại ở kết nối giao thương mà còn cần mở rộng sang đào tạo, cố vấn, thiết lập chuẩn mực ứng xử, kết nối các thế hệ doanh nhân và tôn vinh những mô hình kinh doanh có trách nhiệm.
Hội thảo cũng dành sự quan tâm đáng kể cho thế hệ doanh nhân trẻ – lực lượng trưởng thành trong môi trường số, có khả năng tiếp cận nhanh với tri thức toàn cầu và ngày càng hiện diện nhiều hơn tại các chương trình quốc tế. Với kinh nghiệm thường xuyên chia sẻ tại các hội nghị lãnh đạo quốc tế ở nhiều quốc gia, Doanh nhân TPHCM tiêu biểu 2024, ThS. Võ Thị Mỹ Duyên – tác giả bài tham luận “Thế hệ doanh nhân trẻ trong kỷ nguyên toàn cầu hóa: Mô hình giá trị đa tầng từ kiến tạo giá trị kinh tế đến kết nối văn hóa Việt Nam với thế giới” – cho biết: “Thế hệ doanh nhân trẻ Việt Nam trong kỷ nguyên toàn cầu hóa không chỉ là lực lượng tạo ra doanh thu, lợi nhuận và việc làm. Họ là một lực lượng văn hóa mới của nền kinh tế”. Theo ThS. Võ Thị Mỹ Duyên, khi doanh nhân trẻ biết kể câu chuyện Việt Nam bằng ngôn ngữ toàn cầu, biết sử dụng bản sắc để tạo khác biệt nhưng không xa rời chất lượng, đạo đức và trách nhiệm, họ có thể trở thành những “đại sứ văn hóa” không chính thức của đất nước.
Sau các phiên tham luận và trao đổi, hội thảo đã góp phần làm rõ hơn vai trò trung gian của các hội doanh nhân giữa Nhà nước, thị trường, giới nghiên cứu và cộng đồng doanh nghiệp. Đây là không gian có khả năng chuyển hóa những giá trị văn hóa thành chương trình đào tạo, hoạt động cố vấn, chuẩn mực nghề nghiệp và các sáng kiến hợp tác cụ thể. Phát biểu bế mạc chương trình, ThS. Đinh Võ Thị Ngọc Huyền, Ủy viên Ban Thường vụ, phụ trách Dự án Hội Doanh nhân Sài Gòn TPHCM, Trưởng Ban Tổ chức, tổng kết những kết quả nổi bật của hội thảo và ghi nhận sự đóng góp của các nhà khoa học, chuyên gia, diễn giả cùng các đơn vị đồng hành.
Trong tiến trình TPHCM hướng đến một đô thị hiện đại, văn minh, nghĩa tình và hội nhập quốc tế, văn hóa cần được nhìn nhận như một nguồn lực nội sinh của phát triển. Đối với cộng đồng doanh nhân, phát huy bản sắc Việt Nam không có nghĩa là đóng khung doanh nghiệp trong những khuôn mẫu cũ, mà là biết lựa chọn và chuyển hóa những giá trị bền vững thành năng lực quản trị, uy tín thương hiệu và lợi thế cạnh tranh. Hội thảo khép lại nhưng những vấn đề được đặt ra tiếp tục mở ra yêu cầu về sự phối hợp lâu dài giữa nhà trường, giới nghiên cứu, các hội doanh nhân và cộng đồng doanh nghiệp. Khi giá trị kinh tế được kiến tạo song hành với văn hóa, đạo đức và trách nhiệm xã hội, doanh nghiệp không chỉ có cơ hội đi nhanh hơn mà còn có nền tảng để đi xa hơn trong thị trường toàn cầu.