Thanh toán không tiền mặt đang trở thành "mạch kết nối" của nền kinh tế số

Sáng 6/6, phát biểu chỉ đạo tại Hội thảo "Thanh toán thông minh thúc đẩy tài chính số" thuộc chuỗi hoạt động Ngày Tài chính số 2026, thay mặt lãnh đạo Chính phủ, Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng cho rằng sự kiện hôm nay không chỉ là một diễn đàn trao đổi chuyên môn, mà còn là minh chứng cho sự quyết tâm của cả hệ thống chính trị trong việc hiện thực hóa mục tiêu chuyển đổi số quốc gia.

Thay mặt Chính phủ, ông đánh giá cao Ngân hàng Nhà nước đã phối hợp chặt chẽ với Báo Tuổi Trẻ duy trì và nâng tầm chương trình qua 7 năm triển khai đầy ấn tượng.

Thanh toán số là huyết mạch của nền kinh tế hiện đại

Theo Phó Thủ tướng, nhìn lại hành trình "Ngày Không tiền mặt" từ năm 2019 đến nay, chúng ta đã chứng kiến một cuộc cách mạng trong hành vi tiêu dùng và quản trị dòng tiền của xã hội. "Nếu trước đây, trọng tâm là thúc đẩy thay đổi phương thức thanh toán từ tiền mặt sang điện tử, thì hiện nay, mục tiêu lớn hơn là xây dựng một hệ sinh thái tài chính số hiện đại, an toàn, lấy người dân, doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ.

Trong hệ sinh thái đó, thanh toán không dùng tiền mặt không còn là một dịch vụ đơn lẻ, mà đã trở thành "mạch kết nối" của nền kinh tế số, kết nối liên thông giữa ngân hàng với thương mại điện tử, y tế, giáo dục, giao thông, du lịch, dịch vụ công và nhiều nền tảng số khác.

Có thể nói, thanh toán thông minh chính là điều kiện quan trọng để thúc đẩy lưu chuyển dòng tiền, mở rộng khả năng tiếp cận dịch vụ tài chính, nâng cao hiệu quả quản trị và tạo động lực cho tăng trưởng kinh tế số trong giai đoạn mới" - Phó Thủ tướng nhấn mạnh.

Tuy nhiên, theo Phó Thủ tướng, bên cạnh các kết quả nổi bật mà ngành Ngân hàng đã mang lại trong việc phát triển thanh toán không dùng tiền mặt, góp phần tăng trưởng kinh tế số, xã hội số, chúng ta cũng cần thẳng thắn nhìn nhận một số thách thức.

Đó là vẫn còn khoảng cách số giữa đô thị và nông thôn trong tiếp cận dịch vụ thanh toán không dùng tiền mặt. Khả năng tiếp cận dịch vụ số của người cao tuổi, người thu nhập thấp còn hạn chế.

Hạ tầng thanh toán cần tiếp tục nâng cao tính bảo mật trong bối cảnh tội phạm công nghệ cao ngày càng phức tạp.

Khuyến khích miễn, giảm phí khi mở, sử dụng tài khoản thanh toán

Theo Phó Thủ tướng, để đạt được nâng tỉ lệ thanh toán không dùng tiền mặt lên mức 30 lần GDP vào năm 2030 như Quyết định 928 đề ra, Chính phủ khuyến khích, tạo điều kiện cho các tổ chức công nghệ tài chính, tổ chức viễn thông tham gia vào chuỗi cung ứng sản phẩm, dịch vụ tài chính,

Bên cạnh đó, khuyến khích các tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài, tổ chức cung ứng dịch vụ trung gian thanh toán áp dụng các chính sách ưu đãi, miễn, giảm phí liên quan đến việc mở và sử dụng tài khoản thanh toán, thẻ ngân hàng, ví điện tử hợp lý để thúc đẩy thanh toán không dùng tiền mặt trong nền kinh tế, trong đó ưu tiên áp dụng cho người có công với cách mạng.

Khuyến khích các doanh nghiệp trả lương cho người lao động và thanh toán hàng hóa, dịch vụ qua tài khoản.

Giao nhiệm vụ cho cơ quan quản lý, Phó Thủ tướng yêu cầu Ngân hàng Nhà nước tiếp tục hoàn thiện thể chế, chính sách phù hợp, tạo điều kiện thuận lợi cho các mô hình thanh toán mới, đồng thời đảm bảo an toàn hệ thống.

Bộ Tài chính, Bộ Công Thương cùng các bộ, ngành liên quan phối hợp chặt chẽ để thúc đẩy thanh toán điện tử trong các lĩnh vực công, nâng cao hiệu quả cung cấp dịch vụ công trực tuyến.

Các địa phương tích cực triển khai các giải pháp cụ thể nhằm phổ cập dịch vụ tài chính, đặc biệt tại khu vực nông thôn, vùng sâu, vùng xa; đến từng hộ kinh doanh và chợ dân sinh.

Phó Thủ tướng cũng đề nghị các ngân hàng, tổ chức cung ứng dịch vụ trung gian thanh toán, công ty công nghệ tiếp tục đẩy mạnh cải tiến sản phẩm, nâng cao chất lượng dịch vụ và bảo vệ người tiêu dùng.

Đồng thời, các cơ quan báo chí, truyền thông cần đẩy mạnh tuyên truyền để nâng cao nhận thức cho người dân về lợi ích và cách sử dụng các phương thức thanh toán hiện đại, góp phần hình thành văn hóa tiêu dùng số. 

Thanh toán thông minh là động lực phát triển mới cho kinh tế TPHCM

Phát biểu tại hội thảo, theo ông Nguyễn Lộc Hà - Ủy viên Ban thường vụ Thành ủy, Phó chủ tịch thường trực UBND TPHCM, khi người dân có thể thanh toán nhanh chóng, an toàn và thuận tiện ở mọi nơi, mọi lúc, chi phí giao dịch được giảm xuống, trải nghiệm tiêu dùng được nâng cao, thì sẽ tạo động lực cho các hoạt động mua sắm, du lịch, giải trí và sử dụng dịch vụ phát triển mạnh mẽ hơn. 

Đối với một trung tâm kinh tế lớn như TPHCM, đây là yếu tố rất quan trọng để mở rộng thị trường trong nước, gia tăng sức mua và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.

Không những thế, thanh toán thông minh đang trở thành công cụ hỗ trợ đắc lực cho doanh nghiệp, hộ kinh doanh, tiểu thương trong quá trình chuyển đổi số. 

Đến cuối năm 2025, TPHCM có khoảng 345.000 doanh nghiệp cùng khoảng 361.000 hộ kinh doanh đang hoạt động trong nhiều lĩnh vực. Đây là lực lượng kinh tế rất quan trọng. Dù vậy, không ít hộ kinh doanh vẫn gặp khó khăn trong việc quản lý doanh thu, tiếp cận vốn và ứng dụng công nghệ.