Tin tứcViệt Nam trong giai đoạn 2026-2030 được xem là thời điểm bản lề để chuyển từ vị thế tham gia chuỗi cung ứng sang từng bước hình thành hệ sinh thái công nghiệp bán dẫn hoàn chỉnh.
Các chuyên gia doanh nghiệp cùng chia sẻ tại “Diễn đàn hợp tác Việt Nam – Singapore về Công nghiệp Bán dẫn năm 2026” - Ảnh: Ngọc Phượng
“Diễn đàn hợp tác Việt Nam – Singapore về Công nghiệp Bán dẫn năm 2026” diễn ra ngày 21/7 do Công ty TNHH một thành viên Phát triển Công viên phần mềm Quang Trung (QTSC) phối hợp với Thương vụ Việt Nam tại Singapore tổ chức tại TPHCM diễn ra trong bối cảnh ngành công nghiệp bán dẫn đang trở thành nền tảng của nền kinh tế số toàn cầu và là động lực của các công nghệ chiến lược như trí tuệ nhân tạo (AI), điện toán đám mây, trung tâm dữ liệu, mạng 5G/6G và Internet vạn vật (IoT).
Ông Cao Xuân Thắng, Tham tán Thương mại Việt Nam tại Singapore nhận định: ngành công nghiệp bán dẫn đã trở thành một trong những ngành có ý nghĩa chiến lược đối với nền kinh tế toàn cầu. Trong đó, Việt Nam đang nổi lên như một điểm đến rất là hấp dẫn với nhà đầu tư quốc tế.
Với một môi trường chính trị ổn định và lực lượng lao động trẻ, khả năng tiếp thu công nghệ rất là tốt, cùng nhiều chính sách ưu đãi dành cho lĩnh vực công nghệ cao, ông Thắng nhận định: Việt Nam đang dần khẳng định vị trí rất quan trọng trong chuỗi giá trị toàn cầu của ngành công nghiệp bán dẫn. Chiến lược phát triển ngành công nghiệp bán dẫn đến năm 2030 và tầm nhìn 2050. theo Quyết định số 1018 của Thủ tướng, hay Chương trình phát triển nguồn nhân lực ngành công nghiệp bán dẫn 2030 và tầm nhìn 2050 theo Quyết định 1017 của Thủ tướng.
Cùng với rất nhiều chính sách ưu đãi đầu tư khác như: Phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số theo Nghị quyết số 57, các chương trình hành động của Chính phủ, qua đó, Việt Nam đã thúc đẩy đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, nghiên cứu phát triển và hỗ trợ doanh nghiệp công nghệ, thu hút đầu tư quốc tế và từng bước tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị bán dẫn của toàn cầu. Ông cho rằng nguồn nhân lực rất quan trọng, không chỉ cho Singapore và Việt Nam mà cho cả khu vực.
Theo thống kê, thương mại song phương giữa Việt Nam và Singapore phát triển rất đáng ghi nhận. Singapore duy trì vị thế nhà đầu tư nước ngoài hàng đầu tại Việt Nam với tổng vốn khoảng 84 tỷ USD cho hơn 4.500 dự án (tiêu biểu như khu VSIP). Năm 2025, tổng kim ngạch thương mại hai chiều giữa Việt Nam và Singapore đạt kỷ lục gần 40 tỷ SGD (tăng 26-27% so với 2024). Những thành công này, theo ông Thắng, chính là nền tảng để hai nước tiếp tục hợp tác trong lĩnh vực công nghệ cao, trong đó công nghiệp bán dẫn được xem là những lĩnh vực có tiềm năng lớn trong thập kỷ tới.
“Hiện nay, doanh nghiệp Singapore tìm kiếm đối tác Việt Nam trong các mảng: Thiết kế vi mạch, đóng gói & kiểm thử chip, R&D, hợp tác đào tạo nhân lực và phát triển chuỗi cung ứng. Thương vụ Việt Nam cũng đã phối hợp tổ chức các đoàn kết nối giao thương, kỳ vọng hai bên ký kết hợp tác và triển khai các dự án hợp tác thực chất trong thời gian tới” - Ông Cao Xuân Thắng nói.
Việt Nam hiện đã thu hút nhiều tập đoàn bán dẫn quốc tế như Marvell, Renesas, Infineon, Qualcomm, NVIDIA, Hana Micron cùng nhiều doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực thiết kế vi mạch, đóng gói và kiểm thử chip. Theo báo cáo “Semiconductors Market in Vietnam 2026–2030” của Research and Markets, thị trường bán dẫn Việt Nam dự kiến tăng thêm 2,22 tỷ USD trong giai đoạn 2025–2030, với tốc độ tăng trưởng kép hằng năm (CAGR) khoảng 7,1%.
Việt Nam cũng đang đứng trước cơ hội để tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu với những chủ trương mạnh mẽ của Đảng và Nhà nước, đặc biệt là trong thời gian qua, Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị, cũng như là Nghị quyết 98 của Quốc hội và những nghị định ban hành về Khu công nghệ số tập trung đã tạo ra được những hành lang pháp lý, không gian cho việc mà phát triển các lĩnh vực công nghệ số để nghiên cứu, phát triển, thiết kế, sản xuất cũng như là xuất khẩu sản phẩm bán dẫn.
Ông Trần Hữu Dũng – Giám đốc Công viên Phần mềm Quang Trung (QTSC) cho biết, QTSC được TPHCM tiếp tục giao tiên phong trong lĩnh vực phát triển Khu công nghệ số tập trung - Ảnh: Ngọc Phượng
Riêng TPHCM sở hữu nhiều lợi thế để phát triển ngành công nghiệp bán dẫn, từ hệ sinh thái doanh nghiệp công nghệ, các khu công nghệ cao, trường đại học, viện nghiên cứu đến các trung tâm đổi mới sáng tạo. Ông Trần Hữu Dũng – Giám đốc Công viên Phần mềm Quang Trung (QTSC) cho biết:
“Công viên Phần mềm Quang Trung (QTSC) được TPHCM tiếp tục giao nhiệm vụ, tiếp tục phát huy vai trò tiên phong trong lĩnh vực phát triển Khu công nghệ số tập trung. Đây là một nền tảng tất yếu để tạo những cơ sở vật chất cũng như là hạ tầng công nghệ để phát triển cho nhiều lĩnh vực khác nhau. Trong đó có lĩnh vực về phát triển về bán dẫn cũng như: trí tuệ nhân tạo và nhiều lĩnh vực khác. Sau hơn 20 năm phát triển, Công viên Phần mềm Quang Trung đã tích luỹ không chỉ là hạ tầng, kinh nghiệm quản lý, mà còn là hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, tập hợp nhiều doanh nghiệp hàng đầu ở Việt Nam cũng như nhiều nhà đầu tư quốc tế. Phát triển các trung tâm dữ liệu, trường đại học, viện nghiên cứu”.
Về cơ chế chính sách, với Khu công nghệ số tập trung theo Nghị định 154 của Chính phủ, ông Trần Hữu Dũng cho biết, trong 25 năm phát triển, Công viên Phần mềm Quang Trung cũng đã nghiên cứu, thí điểm những chính sách mới, tham gia xây dựng, góp ý nhiều chính sách cho lĩnh vực về khoa học công nghệ, đặc biệt là phát triển Khu công nghệ số tập trung. Ngoài ra, chính sách ưu tiên về miễn giảm tiền thuê đất, chính sách thuế doanh nghiệp, thuế thu nhập cá nhân cũng như nguồn đầu tư vốn đầu tư trực tiếp của Thành phố Hồ Chí Minh trực tiếp vào trong những dự án đầu tư tại Khu công nghệ số tập trung, cũng như các chính sách vay vốn ưu đãi kích cầu.
Từ đó, kết nối được cộng đồng doanh nghiệp phát triển Công viên Phần mềm Quang Trung trở thành một trung tâm nghiên cứu những giải pháp công nghệ hàng đầu, và những giải pháp nghiên cứu thành công sẽ được đề xuất để nhân rộng ra khu vực Thành phố Hồ Chí Minh cũng như là trên toàn quốc, cung cấp ra thị trường quốc tế.
Công viên Phần mềm Quang Trung cũng là nơi thí điểm đầu tiên mạng di động 5G để phục vụ cho việc nghiên cứu phát triển, định hình Quang Trung trở thành môi trường, phòng lab lớn để các doanh nghiệp đến đây đăng ký nghiên cứu, chia sẻ dữ liệu của hạ tầng công nghệ số tại Công viên Phần mềm Quang Trung từ những hệ thống cảm biến, IoT cho đến hệ thống camera, cho đến các giải pháp quản lý tòa nhà thông minh để các doanh nghiệp có dữ liệu nghiên cứu.
Ở góc độ doanh nghiệp, ông Bùi Trung Hiếu, đại diện Trung tâm cách mạng công nghiệp lần thứ 4 chia sẻ, Hà Nội và TP.HCM đang tập trung vào đội ngũ kỹ sư design (thiết kế). Tuy nhiên, theo ông, trong hệ sinh thái bán dẫn, kỹ sư không phải là tất cả. Chúng ta cần rất nhiều kỹ thuật viên được đào tạo nghề để vận hành các hệ thống điện, nước, phòng sạch... trong nhà máy. Thực tế, cứ 1 kỹ sư thì cần tới 4–5 kỹ thuật viên. Do đó, Trung tâm đã chọn tiếp cận theo hướng thực tế và sát với nhu cầu của doanh nghiệp.
Ngành bán dẫn không bắt đầu từ một nhà máy sản xuất, mà bắt đầu từ nhu cầu thực tế và các bài toán của thị trường. Phải có khách hàng đặt hàng thì mới hình thành nhu cầu và năng lực bán dẫn cụ thể. Ông Bùi Trung Hiếu cho hay:
“Chắc chắn rằng là vai trò của Nhà nước chỉ tạo ra những nhu cầu ban đầu thôi. Và làm sao để giảm thiểu được những rủi ro về mặt nghiên cứu, công nghệ, rồi giúp cho các doanh nghiệp đi qua được giai đoạn học tập, thì khi chúng ta có một thị trường đủ rộng, đủ bền vững, và thị trường thương mại đủ lớn thì lúc đó vai trò Nhà nước cũng sẽ giảm bớt lại. Cho đến hiện nay, chip đã trở thành một hạ tầng chiến lược không chỉ riêng Việt Nam mà còn các quốc gia Singapore, các quốc gia Đông Nam Á..."
Dịp này tại diễn đàn diễn ra Lễ ký kết Biên bản ghi nhớ hợp tác (MOU) giữa QTSC và Hiệp hội Công nghiệp Bán dẫn Singapore (SSIA). Đây được xem là bước tiến chiến lược trong việc kết nối hệ sinh thái bán dẫn Việt Nam với mạng lưới doanh nghiệp bán dẫn hàng đầu Singapore và khu vực.
Thông qua thỏa thuận này, QTSC và SSIA sẽ phối hợp thúc đẩy các hoạt động kết nối doanh nghiệp, xúc tiến đầu tư, nghiên cứu và phát triển (R&D), chuyển giao công nghệ, phát triển nguồn nhân lực và mở rộng hợp tác quốc tế trong lĩnh vực bán dẫn. Việc hợp tác trực tiếp với SSIA – tổ chức đại diện cho hệ sinh thái bán dẫn hàng đầu khu vực – sẽ giúp doanh nghiệp Việt Nam tiếp cận mạng lưới đối tác quốc tế, kinh nghiệm phát triển công nghiệp và chuỗi cung ứng toàn cầu.
Bên cạnh đó, Diễn đàn cũng chứng kiến lễ ký kết hợp tác giữa SSIA, Liên minh Phát triển Nguồn nhân lực Công nghiệp Bán dẫn Việt Nam (SEVINA) và Trường Cao đẳng FPT Polytechnic nhằm tăng cường hợp tác đào tạo, phát triển đội ngũ kỹ sư và chuyên gia đáp ứng nhu cầu của ngành bán dẫn trong giai đoạn tới.