Tin tứcTừ ngày 24/2 đến ngày 24/7, hàng hóa các nước nhập khẩu vào Mỹ chịu thuế tạm thời 10%. Chính sách thuế nhập khẩu trong 150 ngày này được các chuyên gia khuyến cáo, là giai đoạn chuẩn bị cho một chu kỳ thuế quan và phòng vệ thương mại mới, doanh nghiệp cần chuẩn bị nhiều kịch bản để ứng phó kịp thời.
Ông Nguyễn Đức Nghĩa, Phó giám đốc Trung tâm Hỗ trợ pháp lý doanh nghiệp nhỏ và vừa, Hiệp hội doanh nghiệp TPHCM cho biết, trước những biến động về thuế hiện nay, nhiều doanh nghiệp chỉ có kế hoạch kinh doanh ngắn hạn, không ký đơn hàng lớn như trước mà chia nhỏ các đơn hàng ra để làm, vì 3 tháng sau không biết như thế nào. Sau đó, nếu tỷ giá tăng lên một cách đột biến thì hầu hết các doanh nghiệp sẽ bị ảnh hưởng rất nhiều. Do đó, doanh nghiệp hy vọng nhà nước sẽ có chính sách ổn định tỷ giá để doanh nghiệp yên tâm hơn.
Bà Dương Hồng Loan, Viện trưởng Viện Sáng kiến Việt Nam, nhận định các doanh nghiệp tại Việt Nam và thế giới, sau cú sốc thuế đối ứng từ thị trường Mỹ, đã đúc kết được kế hoạch kinh doanh có tính bền bỉ, thích nghi và ứng phó tốt hơn. Hầu hết các doanh nghiệp Mỹ rất quan trọng việc lưu giữ dữ liệu và hồ sơ, nên doanh nghiệp Việt cần tận dụng công nghệ để làm các C/O truy xuất nguồn gốc hàng hóa, ứng dụng AI trong quá trình quản lý để tiết kiệm năng lượng, đảm bảo đầy đủ hợp đồng lao động… đây sẽ là lợi thế giúp doanh nghiệp cạnh tranh.
Năm 2025, Việt Nam ghi nhận mức thặng dư thương mại hàng hóa với Mỹ khoảng 178 tỉ đô la Mỹ. Đặc biệt trong tháng 1/2026, Việt Nam là một trong những nước có mức thặng dư thương mại với Mỹ cao nhất, điều này làm gia tăng khả năng Việt Nam trở thành đối tượng trong các cuộc điều tra thương mại mới. Tiến sĩ Huỳnh Thế Du, Giảng viên Đại học Wisconsin Oshkosh, Hoa Kỳ cho rằng, chính sách thuế 150 ngày về bản chất là một chính sách chuyển tiếp. Khoảng thời gian này đủ để các doanh nghiệp hoàn thành các đơn hàng đã ký, nhưng cũng là khoảng thời gian để phía Mỹ tiến hành các cuộc điều tra và xây dựng các công cụ thương mại mới. Do đó, doanh nghiệp không nên chạy theo các đơn hàng rủi ro, đảm bảo sự minh bạch về chuỗi cung ứng xuất xứ là cực kỳ quan trọng. Tầm nhìn xa hơn, doanh nghiệp phải chuẩn bị cho kịch bản sau ngày 24/7, cần có sự phối hợp với các bên liên quan để có những phân tích, thông tin và hành động kịp thời đảm bảo lợi ích cho doanh nghiệp nói riêng và Việt Nam nói chung, thận trọng hôm nay giúp giảm chi phí ngày mai.
Theo ông Trương Thanh Xuân, Phó trưởng phòng Phòng Nghiệp vụ Hải quan, Chi Cục Hải quan Khu vực II, các doanh nghiệp nên tận dụng triệt để các FDI như một biện pháp để khai thác các thị trường mới và cũng là cách để xây dựng thị trường dự phòng, trong trường hợp phương án A khó quá thì có thể chuyển sang phương án B, để ngoài thị trường Mỹ doanh nghiệp sẽ có thị trường dự phòng của riêng mình. Vấn đề thứ hai là, doanh nghiệp phải giải quyết vấn đề cốt lõi đó là hàm lượng xuất xứ Việt Nam, độ minh bạch hóa phải được được chuẩn nhất định.
Đồng hành, chia sẻ những khó khăn của doanh nghiệp, ông Giang Văn Hiển, Phó Trưởng Thuế TPHCM cho biết, đơn vị tiếp tục phổ biến chính sách hỗ trợ các doanh nghiệp, hộ cá nhân kinh doanh minh bạch từ những vấn đề nhỏ nhất, tránh trường hợp sau này phải đối phó với điều tra của Mỹ về vấn đề nguồn gốc xuất xứ. Thuế TPHCM đã cung cấp đường dây nóng để doanh nghiệp có thể gọi điện trực tiếp với lãnh đạo đơn vị, cam kết giải quyết dứt điểm và hộ trợ doanh nghiệp đẩy mạnh hoàn thuế, kịp thời bổ sung nguồn vốn cho hoạt động sản xuất kinh doanh; sẽ tham mưu cho lãnh đạo thành phố cũng như Chính phủ điều tiết nguồn thu ngân sách cũng như chi tiêu công.
Từ góc nhìn của các chuyên gia, chính sách thuế tạm thời này của Mỹ không chỉ nằm ở mức thuế hay thời hạn áp dụng, mà còn nằm ở khả năng siết chặt hơn về chứng từ thương mại, xuất xứ hàng hóa, trị giá tính thuế, sự điều chỉnh của đối tác nhập khẩu, nguy cơ doanh nghiệp bị đặt vào thế bị động nếu không có kịch bản ứng phó sớm. Do đó, doanh nghiệp cần nhận diện rõ hơn rằng, cửa sổ 150 ngày là thời gian để chuẩn hóa hồ sơ, đánh giá rủi ro, sắp xếp lại phương án sản xuất kinh doanh và chuẩn bị cho những biến động chính sách có thể tiếp nối sau giai đoạn tạm thời.
