Nhận diện mạng lưới hoạt động của tổ chức khủng bố BPSOS

Lần theo những mắt xích của BPSOS

Ngày 28/4/2026, TAND tỉnh Đắk Lắk xét xử sơ thẩm vắng mặt Nguyễn Đình Thắng, người đứng đầu tổ chức Ủy ban Cứu người Vượt biển (BPSOS), về tội “Khủng bố” theo Điều 299 Bộ luật Hình sự.

Vụ án liên quan vụ tấn công tại hai xã Ea Ktur và Ea Tiêu, huyện Cư Kuin cũ, tỉnh Đắk Lắk, ngày 11/6/2023. Hội đồng xét xử tuyên phạt Nguyễn Đình Thắng 11 năm tù.

Qua kết quả điều tra và diễn biến tại phiên tòa, mạng lưới hoạt động của BPSOS từng bước được làm rõ. BPSOS do Nguyễn Đình Thắng (sinh năm 1958, hiện ở Mỹ) đứng đầu, tuyên bố thành lập năm 1990 và đặt trụ sở chính tại Mỹ.

Theo Bộ Công an, dưới danh nghĩa hỗ trợ người tị nạn, bảo vệ “nhân quyền”, “tự do tôn giáo”, BPSOS sử dụng nhiều kênh truyền thông, dự án và diễn đàn với các tên gọi như “BPSOS - Vietnam Advocacy Project”, “BPSOS - Đề án dân quyền Việt Nam”, “Bàn tròn đa tôn giáo Việt Nam”, “Mạch sống Media”... để triển khai hoạt động.

Bộ Công an cho biết BPSOS lợi dụng các vấn đề về tự do tôn giáo, dân tộc, dân chủ và nhân quyền để tuyên truyền, kích động chia rẽ khối đại đoàn kết dân tộc; tìm kiếm, móc nối, tập hợp lực lượng, xây dựng mạng lưới cơ sở trong nước, hướng đến các hoạt động chống phá Nhà nước CHXHCN Việt Nam.

Đáng chú ý, Bộ Công an xác định BPSOS là tổ chức thành lập, quản lý và điều hành tổ chức khủng bố “Người Thượng vì công lý” (MSFJ). Nguyễn Đình Thắng giữ vai trò trực tiếp chỉ đạo, hướng dẫn và quyết định các hoạt động của tổ chức này.

Thông qua BPSOS và MSFJ, Nguyễn Đình Thắng bị cáo buộc đã tuyển mộ, chỉ đạo Y Quynh Bdap cầm đầu MSFJ; liên lạc, hướng dẫn, kích động, xúi giục một số đối tượng trong nước thực hiện hành vi khủng bố tại Đắk Lắk, đồng thời hứa hẹn hỗ trợ tài chính và vận động sự can thiệp từ bên ngoài sau khi xảy ra vụ việc.

Bộ Công an cũng xác định BPSOS và MSFJ đã lợi dụng sự thiếu thông tin của một bộ phận người dân, nhất là đồng bào dân tộc thiểu số ở Tây Nguyên, để kích động chia rẽ, dụ dỗ, lôi kéo người tham gia các hoạt động chống phá Đảng, Nhà nước.

Ngoài ra, theo cơ quan chức năng, BPSOS thường xuyên chỉ đạo các thành viên tham gia một số hội nghị quốc tế nhằm quảng bá hình ảnh, tìm kiếm sự ủng hộ và mở rộng hoạt động vận động ở nước ngoài.

Từ tài liệu, chứng cứ thu thập trong quá trình điều tra, truy tố và xét xử vụ án khủng bố tại Đắk Lắk, ngày 24/6/2026, Bộ Công an chính thức thông báo Nguyễn Đình Thắng và BPSOS là cá nhân, tổ chức khủng bố.

Đừng để “không biết” trở thành cái giá phải trả

Từ phương thức tổ chức và hoạt động của BPSOS, có thể thấy việc tiếp cận, lôi kéo người tham gia được thực hiện dưới nhiều hình thức, có thể khiến người tiếp nhận thông tin khó nhận diện đầy đủ bản chất và chủ thể đứng phía sau.

Theo SGGP, luật sư Nguyễn Hữu Ngọc, Đoàn Luật sư TPHCM cho biết, khi một tổ chức đã được cơ quan nhà nước có thẩm quyền công bố là tổ chức khủng bố, các hành vi liên quan có thể bị xem xét, xử lý theo quy định của Bộ luật Hình sự năm 2015, được sửa đổi, bổ sung năm 2017.

Cụ thể, đối với các tội “Khủng bố” theo Điều 299 hoặc “Khủng bố nhằm chống chính quyền nhân dân” theo Điều 113, người có hành vi tham gia, lôi kéo, đào tạo, huấn luyện hoặc thực hiện theo chỉ đạo của tổ chức khủng bố có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự, tùy thuộc mục đích, tính chất và mức độ tham gia. Mức hình phạt cao nhất có thể là tù chung thân hoặc tử hình.

Đối với tội “Tài trợ khủng bố” theo Điều 300, hành vi huy động, cung cấp hoặc sử dụng tiền, tài sản nhằm tài trợ cho tổ chức, cá nhân khủng bố có thể bị phạt tù đến 10 năm.

Trong khi đó, hành vi làm, tàng trữ, phát tán hoặc tuyên truyền thông tin, tài liệu, vật phẩm nhằm chống Nhà nước CHXHCN Việt Nam có thể bị xem xét theo Điều 117 Bộ luật Hình sự, với mức hình phạt cao nhất lên đến 20 năm tù.

Luật sư Nguyễn Hữu Ngọc lưu ý người dân cần chủ động cập nhật thông tin, rà soát và ngừng các giao dịch tài chính có liên quan; không tham gia hội nhóm, khóa đào tạo hoặc chia sẻ tài liệu, ấn phẩm do tổ chức khủng bố hay cá nhân có liên quan phát tán khi chưa xác minh rõ nguồn gốc và tính pháp lý.

Về trường hợp người tham gia cho rằng không biết tổ chức đứng sau đã bị xác định là tổ chức khủng bố, luật sư Nguyễn Hữu Ngọc cho biết cơ quan tiến hành tố tụng sẽ xem xét toàn diện nhận thức, ý thức chủ quan, mức độ tham gia và các chứng cứ liên quan để đánh giá trách nhiệm pháp lý.

Nếu một cá nhân chứng minh được mình bị lừa dối, hoàn toàn không biết và không thể biết tổ chức đó đã bị xác định là tổ chức khủng bố, cơ quan tiến hành tố tụng có thể xem xét tính chất, mức độ lỗi và các tình tiết liên quan khi quyết định trách nhiệm hình sự hoặc áp dụng tình tiết giảm nhẹ theo quy định.

Tuy nhiên, lý do “không biết” không mặc nhiên loại trừ trách nhiệm pháp lý. Việc có hay không có lỗi sẽ được cơ quan điều tra và các cơ quan tiến hành tố tụng đánh giá trên cơ sở chứng cứ khách quan, toàn diện.

Trước các lời mời tham gia hội thảo, khóa đào tạo, chương trình học bổng hoặc dự án phi chính phủ, mỗi cá nhân cần chủ động kiểm tra tư cách pháp lý của đơn vị tổ chức, giấy phép hoạt động tại Việt Nam, nguồn tài trợ và nguồn gốc dòng tiền; đồng thời thận trọng trước những nội dung có dấu hiệu lôi kéo, kích động hoặc yêu cầu tham gia các hoạt động không rõ mục đích.