Kiểm soát cao huyết áp: Chìa khóa phòng ngừa đột quỵ và bệnh tim mạch

Cao huyết áp là một trong những bệnh lý phổ biến hiện nay, âm thầm tiến triển nhưng tiềm ẩn nguy cơ nghiêm trọng, đặc biệt là đột quỵ và các bệnh tim mạch.

Việc kiểm soát huyết áp hiệu quả đóng vai trò then chốt trong phòng ngừa biến chứng, bảo vệ sức khỏe lâu dài.

Kiểm soát cao huyết áp Chìa khóa phòng ngừa đột quỵ và bệnh tim mạch – Hình 1

Ảnh minh họa: Internet

Vì sao cao huyết áp gây tai biến mạch máu não?

Khi huyết áp tăng cao kéo dài, áp lực của dòng máu tác động liên tục lên thành mạch, khiến mạch máu bị giãn, dày lên và dễ tổn thương.

Tại não, những tổn thương này có thể dẫn đến phình mạch nhỏ, làm tăng nguy cơ chảy máu não hoặc tạo điều kiện hình thành các mảng xơ vữa gây tắc mạch.

Trong trường hợp huyết áp tăng đột ngột, mạch máu não có thể bị vỡ. Với các tổn thương nhỏ, cơ thể sẽ huy động tiểu cầu và fibrin để “vá” lại vết thương, hình thành cục máu đông.

Tuy nhiên, ở người tăng huyết áp thường kèm rối loạn mỡ máu, các cục máu đông và mảng xơ vữa dễ làm lòng mạch hẹp lại, cản trở dòng máu nuôi não.

Tình trạng vỡ mạch hoặc tắc mạch đều làm gián đoạn việc cung cấp máu cho não, gây thiếu máu cục bộ và dẫn đến tai biến mạch máu não với các triệu chứng lâm sàng nguy hiểm.

Các biện pháp kiểm soát cao huyết áp

Để kiểm soát huyết áp hiệu quả, cần phối hợp đồng bộ giữa thay đổi lối sống, điều trị bằng thuốc và theo dõi sức khỏe thường xuyên.

Thay đổi lối sống, sinh hoạt khoa học

Thay đổi lối sống là nền tảng quan trọng trong kiểm soát cao huyết áp. Việc duy trì hoạt động thể chất đều đặn, ăn uống lành mạnh, giảm cân nếu thừa cân hoặc béo phì, hạn chế rượu bia và tuyệt đối không hút thuốc lá có thể giúp huyết áp giảm đáng kể.

Các nghiên cứu cho thấy, tập luyện thể dục khoảng 150 phút mỗi tuần (tương đương 30 phút/ngày, hầu hết các ngày trong tuần) có thể giúp giảm huyết áp từ 5-8 mmHg.

Nên ưu tiên các hoạt động như đi bộ nhanh, chạy bộ, đạp xe, bơi lội, khiêu vũ hoặc luyện tập cường độ cao ngắt quãng phù hợp với thể trạng.

Chế độ ăn uống lành mạnh cũng mang lại nhiều lợi ích, giúp giảm cholesterol, kiểm soát cân nặng, bổ sung vitamin, chất xơ và các dưỡng chất cần thiết, từ đó góp phần phòng ngừa bệnh tim mạch.

Quản lý bệnh nền và tuân thủ điều trị bằng thuốc

Hiện nay có nhiều nhóm thuốc điều trị cao huyết áp như thuốc ức chế men chuyển (ACE inhibitors), thuốc chẹn kênh canxi, thuốc lợi tiểu thiazide và các thuốc tương tự. Người bệnh cần dùng thuốc đúng chỉ định và không tự ý thay đổi liều.

Việc đo huyết áp thường xuyên giúp đánh giá hiệu quả điều trị. Nếu huyết áp chưa được kiểm soát tốt, bác sĩ có thể điều chỉnh liều hoặc thay đổi loại thuốc phù hợp.

Đồng thời, các bệnh lý đi kèm như đái tháo đường, suy tim, rối loạn mỡ máu cũng cần được điều trị tích cực để giảm nguy cơ biến chứng.

Theo dõi huyết áp tại nhà, khám bác sĩ định kỳ

Theo dõi huyết áp tại nhà giúp người bệnh chủ động phát hiện những bất thường và kịp thời thông báo cho bác sĩ.

Thăm khám định kỳ là yếu tố quan trọng để duy trì huyết áp ổn định. Khi có thay đổi về thuốc hoặc phương pháp điều trị, bác sĩ thường khuyến nghị kiểm tra huyết áp sau khoảng hai tuần và trước các lần tái khám tiếp theo.

Hạn chế tác động của môi trường và thời tiết

Ô nhiễm không khí và thời tiết lạnh có thể khiến huyết áp tăng cao. Vì vậy, cần giữ môi trường sống sạch sẽ, tránh khói bụi, giữ ấm cơ thể khi trời lạnh và hạn chế thay đổi nhiệt độ đột ngột.

Người cao tuổi nên khởi động, làm ấm cơ thể nhẹ nhàng vào buổi sáng trước khi ra khỏi giường để tránh tăng huyết áp đột ngột.

Bình luận