Hiện Ấn Độ cấm các công ty thương mại điện tử nước ngoài bán hàng trực tiếp cho người tiêu dùng trong nước hoặc nước ngoài, chỉ cho phép họ vận hành nền tảng trung gian kết nối người mua và người bán để thu phí.
Chính sách này từ lâu là điểm tranh cãi giữa Ấn Độ và Mỹ. Trước đó, Amazon đã nhiều lần vận động chính phủ Ấn Độ nới lỏng quy định liên quan đến hoạt động xuất khẩu. Những thay đổi mới được đề xuất trùng với nỗ lực của hai nước nhằm tháo gỡ những bất đồng trong một thỏa thuận thương mại bị trì hoãn nhiều năm.
Tuy nhiên, đề xuất này vấp phải sự phản đối từ các hiệp hội đại diện cho hàng triệu nhà bán lẻ truyền thống tại Ấn Độ. Các hiệp hội này cho rằng, yêu cầu của Amazon nên bị bác bỏ, vì tiềm lực tài chính mạnh mẽ của tập đoàn Mỹ này sẽ đe dọa trực tiếp đến sinh kế của họ.
Một nhân viên giao hàng của Amazon đang giao hàng cho khách tại một căn hộ ở Ahmedabad, Ấn Độ. - Ảnh: Reuters.
Theo bản đề xuất dài 10 trang của Tổng cục Ngoại thương Ấn Độ, có chưa đến 10% doanh nghiệp nhỏ Ấn Độ bán hàng trực tuyến trong nước có tham gia vào hoạt động xuất khẩu qua thương mại điện tử quốc tế, do bị hạn chế bởi thủ tục giấy tờ phức tạp và các yêu cầu tuân thủ nghiêm ngặt.
Đề xuất này đưa ra một mô hình trung gian xuất khẩu bên thứ ba, trong đó một đơn vị xuất khẩu chuyên trách, gắn với các nền tảng thương mại điện tử, sẽ quản lý việc tuân thủ. Đề xuất này sẽ cần được Nội các Ấn Độ phê duyệt.
Amazon khẳng định động thái này sẽ hỗ trợ các nhà xuất khẩu Ấn Độ. Tuy nhiên, Liên đoàn Thương nhân toàn Ấn Độ (CAIT), đại diện cho hàng triệu nhà bán lẻ truyền thống, đã phản đối gay gắt đề xuất này.
CAIT cho rằng, quy định này có thể bị lạm dụng, trao thêm quyền kiểm soát chuỗi cung ứng cho các công ty nước ngoài.
Ông B. C. Bhartia, Chủ tịch của CAIT, cảnh báo rằng, điều này sẽ tạo ra một “con dốc trơn trượt”, khiến việc giám sát hàng hóa có thực sự được xuất khẩu hay chuyển hướng vào thị trường nội địa trở nên gần như bất khả thi.
Bản dự thảo cũng nhấn mạnh quy định nới lỏng chỉ áp dụng cho các mặt hàng xuất khẩu. Nếu vi phạm, các công ty sẽ bị xử phạt nghiêm khắc, bao gồm cả truy cứu trách nhiệm hình sự. Chính phủ dự kiến triển khai thí điểm mô hình này trước khi xem xét mở rộng quy mô.
Vào tháng 12/2024, Amazon cho biết họ đã đóng góp 13 tỷ USD kim ngạch xuất khẩu tích lũy cho người bán Ấn Độ kể từ năm 2015 và đặt mục tiêu tăng lên 80 tỷ USD vào năm 2030.


