Tin tứcNgày 11/1, Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) Jerome Powell xác nhận các công tố viên liên bang đã mở cuộc điều tra hình sự liên quan đến ông, làm dấy lên nhiều tranh cãi về ranh giới giữa pháp lý và sức ép chính trị đối với chính sách tiền tệ Mỹ.
Trong một video đăng tải trên tài khoản X chính thức của Fed, ông Powell cho biết Bộ Tư pháp Mỹ đã gửi trát triệu tập của đại bồi thẩm đoàn tới Fed vào ngày thứ Sáu. Theo đó, cuộc điều tra có liên quan đến phần trình bày của ông trước Ủy ban Ngân hàng Thượng viện hồi tháng 6 năm ngoái, trong đó có đề cập đến dự án cải tạo trụ sở Fed tại Washington – một dự án hạ tầng có thể kéo dài nhiều năm.
Ông Powell cho rằng động cơ của cuộc điều tra xuất phát từ lập trường độc lập của Fed trong việc điều hành chính sách tiền tệ. “Fed thiết lập lãi suất dựa trên đánh giá tốt nhất về điều gì có lợi cho công chúng, chứ không phải để đáp ứng mong muốn của Tổng thống Mỹ Donald Trump”, ông nói.
Chủ tịch Fed nhấn mạnh không ai đứng trên pháp luật, nhưng cho rằng cuộc điều tra mang tính “chưa từng có tiền lệ” này cần được đặt trong bối cảnh rộng hơn, khi Fed liên tục đối mặt với các mối đe dọa và áp lực từ chính quyền. Theo ông, vấn đề cốt lõi là liệu Fed có thể tiếp tục thiết lập lãi suất dựa trên các điều kiện kinh tế, hay chính sách tiền tệ sẽ bị chi phối bởi sức ép và đe dọa mang màu sắc chính trị.
Trong năm qua, Tổng thống Donald Trump nhiều lần công kích Fed và cá nhân ông Powell vì không cắt giảm lãi suất nhanh và mạnh như ông mong muốn. Ông Trump thậm chí từng đe dọa kiện và sa thải Chủ tịch Fed, cũng như thông báo sa thải bà Lisa Cook – thành viên Hội đồng Thống đốc Fed. Tuy nhiên, quyết định này sau đó đã bị Tòa phúc thẩm liên bang tại Washington chặn lại.
Tháng 7/2025, Tổng thống Trump từng trực tiếp đến thăm dự án cải tạo trụ sở Fed tại Washington và có màn tranh cãi công khai với ông Powell ngay trước máy quay về chi phí dự án. Trên mạng xã hội Truth Social, ông Trump cáo buộc Chủ tịch Fed quản lý “quá tệ” khi chi tới 3 tỷ USD cho công việc mà theo ông “lẽ ra chỉ tốn 50 triệu USD”. Nhà Trắng sau đó cũng xác nhận đang tiến hành điều tra vấn đề này.
Trước đó, tờ New York Times dẫn các nguồn tin thân cận cho biết cuộc điều tra đối với ông Powell do Văn phòng Công tố viên Mỹ tại Đặc khu Columbia phụ trách.
Cuộc điều tra đã vấp phải phản ứng mạnh mẽ từ một số nghị sĩ Mỹ. Thượng nghị sĩ Thom Tillis, thành viên Ủy ban Ngân hàng Thượng viện, công khai chỉ trích động thái này và tuyên bố sẽ phản đối việc phê chuẩn bất kỳ ứng viên nào do Tổng thống Trump đề cử để kế nhiệm ông Powell, cũng như phản đối các đề cử khác vào Hội đồng Thống đốc Fed, cho đến khi vấn đề pháp lý được giải quyết dứt điểm.
Theo ông Tillis, sự việc không chỉ đe dọa tính độc lập của Fed mà còn làm suy giảm uy tín của Bộ Tư pháp Mỹ. “Không còn nghi ngờ gì nữa, các cố vấn trong chính quyền Trump đang tích cực thúc đẩy việc chấm dứt sự độc lập của Fed. Giờ đây, cả tính độc lập và uy tín của Bộ Tư pháp cũng đang bị đặt dấu hỏi”, ông nhận định.
Nhiệm kỳ Chủ tịch Fed của ông Jerome Powell dự kiến kết thúc vào tháng 5/2026. Tuy nhiên, nhiệm kỳ của ông trong Hội đồng Thống đốc Fed sẽ kéo dài đến năm 2028.
