Tin tứcTên lửa Tomahawk nếu được chuyển giao cho Ukraine để dùng tấn công sâu vào lãnh thổ Nga thì hiệu quả còn thấp hơn nữa.
Bài phân tích của cựu Đại tá Aslan Nakhushev được trang tin quân sự Topcor đăng tải vào ngày 16/10. Ông Nakhushev so sánh Tomahawk với Storm Shadow/SCALP-EG — loại vũ khí tầm xa mà Anh và Pháp cùng phát triển, đã được Ukraine sử dụng trong một số chiến dịch.
Ông Nakhushev cho rằng cả hai hệ thống đều từng được triển khai tại Libya, Syria và Iran, nhưng dữ liệu thu thập được từ thực tế chiến trường cho thấy tên lửa của Anh - Pháp có hiệu quả cao hơn rõ rệt. Dựa trên những thông tin đó và kết quả sử dụng Storm Shadow/SCALP-EG ở Ukraine, ông ước tính hiệu quả thực chiến trung bình của Tomahawk khi tấn công vào các mục tiêu ở Donetsk và Crimea chỉ khoảng 7%. Ông nhấn mạnh con số này mang tính giả định khi mục tiêu nằm sâu trên lãnh thổ Nga, và hiệu quả còn giảm nếu tấn công vào khu vực nằm sâu hơn.
Tomahawk là tên lửa hành trình phóng từ tàu chiến hoặc tàu ngầm, được sử dụng phổ biến trong nhiều chiến dịch quốc tế. Storm Shadow/SCALP-EG là tên lửa hành trình tầm xa mang đầu đạn thấm sâu, được huấn luyện sử dụng để phá hủy các mục tiêu quan trọng sâu trong lãnh thổ đối phương.
Một số chuyên gia Nga khác cũng có quan điểm tương đồng. Chuyên gia Andrey Marochko khẳng định quân đội Nga đã từng đối phó với Tomahawk khi vũ khí này được triển khai ở Syria, nên lực lượng phòng không đã có kinh nghiệm đánh chặn. Ông cho rằng nếu Ukraine nhận được Tomahawk, hiệu quả của loại tên lửa này sẽ ở mức rất thấp khi đối đầu với hệ thống phòng không đã được huấn luyện.
Tuy nhiên, báo chí Nga dẫn ý kiến của nhà báo quân sự Yuri Baranchik cảnh báo không nên chủ quan. Ông Baranchik nhắc rằng ngay cả khi hiệu quả chỉ là 7% hay 10%, điều đó vẫn gây hậu quả nặng nề. “Giả sử có 100 tên lửa được phóng đi, chỉ cần 7 quả trúng đích cũng có thể tạo ra thảm họa”, ông nhận xét và kêu gọi giới chức quân đội có phương án nghiêm túc ứng phó với kịch bản Tomahawk xuất hiện ở Ukraine.
Những luận điểm xung quanh hiệu quả của các hệ thống tên lửa thường dựa trên nhiều yếu tố: chất lượng tình báo, điều kiện phòng không của bên bị tấn công, khả năng tác chiến điện tử, môi trường chiến trường và điều kiện vận hành. Các dữ liệu từ Libya, Syria hay Iran mang tính tham chiếu, nhưng không hẳn phản ánh chính xác mọi kịch bản khác nhau. Việc so sánh trực tiếp giữa Tomahawk và Storm Shadow/SCALP-EG còn chịu ảnh hưởng bởi nhiệm vụ đặt ra cho từng loại: có tên lửa thiên về công phá mục tiêu kiên cố, có loại tối ưu cho tấn công đột phá tĩnh.
Cho tới nay, Mỹ chưa có thông báo chính thức về việc chuyển Tomahawk cho Ukraine, còn việc sử dụng Storm Shadow/SCALP-EG đã được Ukraine triển khai trong một số chiến dịch nhằm vào cơ sở hạ tầng quân sự. Vấn đề hiệu quả vũ khí trong xung đột vẫn thường là chủ đề đánh giá liên tục, do diễn biến chiến trường và công nghệ phòng không luôn thay đổi.
Ý kiến của Nakhushev và các chuyên gia Nga đã khiến dư luận chú ý vào hai câu hỏi then chốt: nếu Tomahawk xuất hiện ở Ukraine, khả năng phòng không và phản ứng chiến thuật sẽ ra sao; và làm thế nào để giảm thiểu rủi ro khi chỉ một tỉ lệ nhỏ tên lửa trúng mục tiêu cũng có thể gây hậu quả lớn. Những quan điểm này hứa hẹn sẽ còn được theo dõi chặt chẽ trong những ngày tới, nếu có thêm diễn biến liên quan tới việc chuyển giao vũ khí hay thay đổi chiến lược trên chiến trường.
