Tin tứcDự án này vừa bước vào giai đoạn tích nước và hứa hẹn sẽ trở thành công trình đập đá đổ mặt bê tông cao nhất thế giới.
Dự án có tên Thủy lợi Dashixia, nằm tại trung và hạ lưu sông Kumarak thuộc địa khu Aksu, Tân Cương. Đập có chiều cao 247m, tương đương một tòa nhà 80 tầng. Đây là loại đập cấu tạo từ khối lượng lớn đá hoặc sỏi nén chặt, phủ kín mặt phía thượng lưu bằng bê tông để chống thấm. Loại thiết kế này ngày càng được ưa chuộng vì tính an toàn, chi phí thấp và phù hợp với những công trình ở độ cao lớn.
Đập Dashixia trở thành công trình đầu tiên trên thế giới thuộc loại này được hoàn thiện với công nghệ xây dựng thông minh toàn diện, bao gồm việc ứng dụng AI, bản sao số và chuỗi khối (blockchain). Truyền thông nhà nước Trung Quốc mô tả quá trình xây dựng như hoạt động “in 3D” khổng lồ, giúp vượt qua những thách thức địa chất và động đất.
Theo kế hoạch, khi hoàn thành vào năm 2026, hồ chứa của đập sẽ có dung tích 1,17 tỷ m³, đủ cung cấp nước tưới tiêu cho hơn 533.000 ha đất nông nghiệp thuộc lưu vực sông Aksu và Tarim. Công trình còn có vai trò quan trọng trong việc kiểm soát lũ, giảm thiểu rủi ro thiên tai và hỗ trợ sản xuất nông nghiệp ở khu vực khô hạn Tân Cương.
Ngoài chức năng thủy lợi, đập Dashixia cũng sẽ là nguồn năng lượng lớn với tổng công suất lắp đặt 750.000 kW, sản xuất khoảng 1,9 tỷ kWh điện mỗi năm, góp phần bổ sung nguồn điện sạch cho khu vực.
Theo China Daily, việc đổ nắp đập đã hoàn tất từ tháng 12/2024, sớm hơn 8 tháng so với kế hoạch nhờ ứng dụng công nghệ hiện đại. Các công nghệ được sử dụng bao gồm hệ thống thông tin địa lý (GIS), điện toán đám mây, trí tuệ nhân tạo (AI) và mô hình thông tin xây dựng (BIM). BIM cho phép tạo ra mô hình 3D thông minh, đóng vai trò là phiên bản số của dự án, từ đó tối ưu hóa quá trình thiết kế, xây dựng đến vận hành và tháo dỡ.
Ông Wang Fengbin, phó tổng kỹ sư Tập đoàn Xây dựng và Kỹ thuật Gezhouba – một trong những đơn vị tham gia thi công – cho biết, BIM đã giúp tạo ra một kho dữ liệu lớn phục vụ công tác quản lý, trong khi AI hỗ trợ kiểm tra độ ẩm và chất lượng nén ngay tại công trường, giảm thiểu rủi ro kỹ thuật.
Bên cạnh đó, các biện pháp bảo tồn sinh thái cũng được triển khai song song. Truyền thông Trung Quốc cho hay, khoảng 140.000 con cá đã được thả xuống sông Tarim để bảo vệ đa dạng sinh học quanh khu vực dự án.
Với sự kết hợp giữa công nghệ hiện đại và mục tiêu phát triển bền vững, dự án đập Dashixia được kỳ vọng sẽ trở thành hình mẫu mới cho ngành xây dựng thủy lợi toàn cầu, đồng thời khẳng định tham vọng của Trung Quốc trong việc ứng dụng AI vào các công trình hạ tầng quy mô lớn.
