Tin tức |
| Khách hàng giao dịch tại Ngân hàng Ngoại thương VN - chi nhánh TP.HCM. Ảnh: TTO |
Theo số liệu của Ngân hàng Nhà nước thì trong 7 tháng đầu năm 2012, tín dụng của toàn hệ thống, tính cả trái phiếu doanh nghiệp tăng 1,06% so với cuối năm ngoái. Điều này cho thấy một dấu hiệu đáng lo ngại của nền kinh tế khi từ nhiều năm qua, tín dụng lại có mức tăng thấp như vậy. Làm thế nào để vừa gỡ khó về vốn cho doanh nghiệp vừa đạt được mức tăng trưởng tín dụng hợp lý hơn từ 8% - 10% cho cả năm nay đang là bài toán đầy thử thách của ngành ngân hàng trong những tháng còn lại của năm 2012.
Nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng tăng trưởng tín dụng thấp trong những tháng đầu năm đó chính là sức hấp thụ vốn của nền kinh tế mà trong đó chủ yếu là khối doanh nghiệp. Đến thời điểm này dù chính sách cho vay tín dụng đã được nới lỏng nhưng vấn đề sức khỏe của doanh nghiệp vẫn chưa được cải thiện nhiều vẫn là một trở ngại rất lớn. Chuyên gia kinh tế Phạm Chi Lan nhận định: "Kinh tế vĩ mô dù đã đạt được một số kết quả bước đầu, nhưng cũng còn rất nhiều điều đáng lo ngại. Một loạt chỉ số vẫn còn ở mức đáng báo động như: lượng tồn kho tăng cao, thị trường tiêu dùng trong nước xuống quá thấp, số doanh nghiệp giải thể tăng lên và ngay cả chỉ số tín dụng cũng xuống rất thấp. Mặc dù Chính phủ đã liên tục đưa ra những nỗ lực để giảm lãi suất xuống nhưng doanh nghiệp vẫn không vay được".
Kết quả kinh doanh của hầu hết các ngân hàng trong quý II/2012 đều bị ảnh hưởng khá nhiều bởi tỷ lệ nợ xấu tăng cao và hoạt động tín dụng hầu như không tăng trưởng. Do đó, lợi nhuận của các ngân hàng trong cả năm 2012 cũng sẽ không khả quan, đặc biệt là đối với các ngân hàng nhỏ. Với các ngân hàng có quy mô lớn, mặc dù vẫn duy trì được mức lợi nhuận nhưng sẽ phải trích lập quĩ dự phòng rủi ro cho nợ xấu tương đối nhiều. Dự báo về triển vọng ngành ngân hàng trong thời gian tới, một số ngân hàng cho rằng lãi suất cho vay sẽ tiếp tục hạ và tín dụng sẽ tăng trưởng khả quan trong quý 3. Tuy nhiên, với thực trạng hiện nay thì chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng mà Ngân hàng Nhà nước đặt ra từ đầu năm là 15% - 17% có vẻ đã khá xa vời. Tiến sĩ Lê Xuân Nghĩa - thành viên Hội đồng tư vấn chính sách tài chính tiền tệ quốc gia lo ngại: "Cái đáng lo ngại nhất chính là đầu tư khu vực tư nhân trong nước đặc biệt là từ tín dụng thì suy giảm khá mạnh. Tôi cho rằng, để thực hiện được kế hoạch khoảng 12% tăng trưởng tín dụng trong năm nay là rất khó. Chúng tôi dự đoán giỏi lắm chúng ta chỉ đạt khoảng 8% - 9% là cùng từ đây đến cuối năm".
Tăng trưởng tín dụng 7 tháng đầu năm không mấy khả quan, vốn vẫn ứ đọng trong ngân hàng khá nhiều. Vì vậy trong khi khẳng định tiếp tục định hướng chặt chẽ từ ban đầu nhưng Ngân hàng Nhà nước đã thể hiện sự nới lỏng rất rõ qua các động thái giảm lãi suất, nới lỏng lĩnh vực cho vay. Nhiều ngân hàng thương mại cũng chủ động tìm mọi cách để giải bài toán tăng trưởng tín dụng trong những tháng cuối năm như: chấp nhận giảm bớt doanh thu, giảm bớt lợi nhuận để đẩy mạnh cho vay. Ông Nguyễn Phước Thanh - Tổng giám đốc Ngân hàng Thương mại cổ phần Ngoại thương Việt Nam, cho biết: "Gần đây, chúng tôi cũng đưa ra những gói sản phẩm tín dụng tương đối là cạnh tranh. Những gói sản phẩm này, chúng tôi không tính chi phí vốn mà chúng tôi tính chi phí cơ hội để chúng tôi đưa tiền ra. Và chúng tôi đang đưa ra chương trình khoảng 30.000 tỷ đồng, trong đó khoảng 15.000 tỷ VNĐ và khoảng 700 triệu USD với lãi suất thấp nhất là 9% đối với VNĐ và lãi suất USD thấp nhất là 2%. Chúng tôi đưa ra để chúng tôi có được khách hàng. Hiện giờ thì hệ thống ngân hàng đang thừa tiền, mà tiền không vận động được thì lãng phí. Nếu tìm giải pháp đưa ra để mọi người cùng hưởng thì tôi cho đó là một lợi ích tốt".
Ngoài việc đưa ra các gói ưu đãi lãi suất thấp, các ngân hàng đã ra sức đẩy tín dụng ra thị trường bằng nhiều cách khác nhau. Một số giải pháp được đề ra như đẩy mạnh lĩnh vực cho vay cá nhân trong thời gian tới do ít rủi ro hơn và có lợi nhuận biên cao hơn so với cho vay doanh nghiệp, kết nối với doanh nghiệp thông qua các hiệp hội, tổ chức ngành nghề,… Ông Phạm Linh - Phó Tổng giám đốc Ngân hàng Phương Đông, chia sẻ kinh nghiệm: "Ngân hàng chúng tôi đang rất tích cực làm việc với các hiệp hội như CLB doanh nhân Sài Gòn, CLB CEO, VCCI,… để trao đổi với các doanh nghiệp về nguồn vốn. Đồng thời, cung cấp nguồn vốn ưu đãi kịp thời, nhanh chóng cho các doanh nghiệp. Chúng tôi cũng cộng với công tác tư vấn cho doanh nghiệp để giúp doanh nghiệp có được báo cáo tài chính thật tốt. Ngoài ra, chúng tôi đang khai thác tiếp nguồn vốn có cơ cấu ngắn hơn để cho các doanh nghiệp có thể triển khai một cách hiệu quả. Cộng với đó là khai thác nguồn vốn từ AFC, JAICA,… cùng với tư vấn của họ thì tôi nghĩ vấn đề tăng trưởng tín dụng từ đây đến cuối năm đối với khách hàng doanh nghiệp sẽ đạt yêu cầu đề ra của ngân hàng".
Không ít ngân hàng kỳ vọng, dư nợ tín dụng sẽ được cải thiện tốt hơn trong những tháng còn lại của năm 2012, nhất là vào quý 4, khi doanh nghiệp bước vào mùa kinh doanh cao điểm. Tuy nhiên, theo các chuyên gia kinh tế thì bài toán tăng trưởng tín dụng phải được các ngân hàng tính toán cẩn trọng để giữ sự cân đối giữa tăng trưởng kinh tế và lạm phát. Cần phải hướng tăng trưởng tín dụng ở mức hợp lý, có nghĩa là phải đưa vốn vào đúng địa chỉ, vào nơi có hiệu quả, thúc đẩy sản xuất đi lên, giảm hàng tồn kho. Nếu tăng tín dụng quá mạnh mà dòng vốn không vào đúng địa chỉ có thể gây lạm phát, nhưng tăng thấp quá thì cũng là điều đáng lo ngại cho nền kinh tế của chúng ta./.