Tin tức
Du lịch là một trong 8 ngành nghề được tự do luân chuyển khi AEC thành lập (Ảnh minh họa: nghiepvuhuongdandulich)
AEC sẽ thực hiện việc tự do luân chuyển năm yếu tố căn bản: vốn, hàng hóa, dịch vụ, đầu tư và lao động lành nghề. Điều đó sẽ là một thử thách cho lao động nước ta vì khi đó lao động các nước AEC sẽ tự do di chuyển, làm việc, định cư và được đối xử bình đẳng tại các nước thành viên. Các chuyên gia cho rằng, sự “tự do” này là cơ hội cho thị trường lao động Việt Nam đồng thời cũng là thách thức không nhỏ khi một lượng lớn lao động từ các nước AEC vào Việt Nam.
Những vấn đề này được phóng viên VOH đặt ra với ông Tống Hải Nam - Phó cục trưởng Cục quản lý lao động ngoài nước.
* Thưa ông, cuối năm nay, thị trường lao động chung ASEAN sẽ thành lập, theo ông sẽ có những thuận lợi và khó khăn nào cho lao động VN ?
- Ông Tống Hải Nam: Sau ngày 31/12/2015, khi thành lập AEC, mới chỉ có 8 ngành nghề mà lao động được di chuyển tự do trong nội khối các nước ASEAN là kế toán, kiến trúc, kỹ sư, nha sĩ, bác sĩ, y tá, vận chuyển và nhân viên ngành du lịch. Trình độ được chấp thuận là cao đẳng, đại học trở lên. Đây là cơ hội để lao động VN tự do sang các nước ASEAN nhưng bên cạnh đó vẫn có những thách thức, đó là lao động các nước cũng vào làm việc tại Việt Nam.
Vậy nên, trong nội bộ của thị trường lao động nước ta cũng đã có sự cạnh tranh giữa lao động VN trong từng lĩnh vực với lao động các nước cũng trong lĩnh vực ấy. Để có thể giải được bài toán về cơ hội và thách thức khi chúng ta gia nhập vào thị trường AEC thì rất nhiều cơ quan chức năng của VN, bao gồm Bộ LĐTB&XH, Bộ GD&ĐT cùng các bộ ngành liên quan phải phối hợp với nhau để làm sao phát huy được cơ hội và hạn chế những thách thức cho lao động VN.
* Như vậy, lao động VN cần chuẩn bị những tiêu chuẩn cụ thể gì cho quá trình hội nhập, gia nhập thị trường chung này?
- Ông Tống Hải Nam: Để phát huy cơ hội và khắc phục thách thức thì trước hết bản thân người lao động cần phải trang bị kỹ về trình độ, kiến thức. Kiến thức ở đây bao gồm cả chuyên môn lẫn kiến thức về nước mà người lao động định đến làm việc, cũng như môi trường làm việc, văn hóa xã hội của nước ấy để làm sao khi sang, người ta có thể hòa nhập ngay với xã hội và môi trường ở đó.
Đây là kiến thức mà bản thân người lao động phải tự trang bị, còn đối với các cơ quan quản lý nhà nước như Bộ LĐTB&XH, Bộ GD&ĐT và những ban ngành liên quan cần phải có giải pháp, biện pháp để định hướng cho người lao động, qua đó giúp họ thấy rằng muốn đến các nước thuộc khối EAC làm việc, họ phải tự định hướng kiến thức, trình độ chuyên môn, cho đến tài chính...
* Lao động qua đào tạo ở nước ta ngày một nhiều mà chất lượng thường không cao. Các doanh nghiệp khi tuyển dụng phải đào tạo lại trong khi việc chảy máu chất xám thường xuyên diễn ra. Vậy, khi mở cửa thị trường lao động thì những điểm yếu này sẽ được giải quyết như thế nào thưa ông?
- Ông Tống Hải Nam: Đây là điều mà chúng ta cần phải thống nhất lại với các nước trong khối, trong cộng đồng AEC vì không phải sau ngày 31/12/2015 mọi việc có thể suôn sẻ ngay.
Sau ngày đó, việc đầu tiên là phải thống nhất về chứng chỉ bằng cấp để làm sao lao động đào tạo ở VN trong lĩnh vực này, với trình độ này sẽ phù hợp và tương đương với lao động cùng lĩnh vực đào tạo tại các nước trong cộng đồng ASEAN. Có nghĩa là, tôi học đại học ở VN trong lĩnh vực này cũng phải như một người khác học đại học ở Thái Lan trong lĩnh vực tương tự. Đó là sự công nhận và thừa nhận bằng cấp lẫn nhau thì lúc đấy mới triển khai tốt được.
Đây là bài toán mà chúng ta phải triển khai sau khi gia nhập thị trường kinh tế chung AEC.
* Khi gia nhập thị trường AEC, đối với lao động VN những nhóm ngành nào sẽ có thế mạnh, mang lại nhiều cơ hội cho người lao động?
- Ông Tống Hải Nam: Khi thành lập Cộng đồng kinh tế chung ASEAN, lao động trình độ tay nghề cao, đào tạo ở ĐH, CĐ trở lên được tự do di chuyển sau khi có sự chứng nhận bằng cấp lẫn nhau. Nếu tôi học ĐH Y dược ở Việt Nam, một khi được công nhận đào tạo trình độ ĐH Y ở Việt Nam tương đương với ĐH Y ở Thái Lan hay Malaysia thì tôi sẽ mang bằng đó sang làm việc tại Thái Lan hay Malaysia.
Trong 8 nhóm lĩnh vực lao động VN vẫn có thế mạnh ở một số lĩnh vực như du lịch, dịch vụ, điều dưỡng... Thế nên, tôi hy vọng với 8 nhóm đầu tiên triển khai thí điểm sau khi thành lập Cộng đồng kinh tế chung ASEAN chính là cơ hội để lao động Việt Nam tốt nghiệp trong nhóm lĩnh vực này có cơ hội sang làm việc ở các nước trong khối ASEAN.
* Cảm ơn ông!