Tin tứcLuật Việc làm (sửa đổi), có hiệu lực từ ngày 1/1/2026, tiếp tục quy định mức trợ cấp thất nghiệp hằng tháng bằng 60% bình quân tiền lương đóng bảo hiểm thất nghiệp của 6 tháng liền kề trước khi nghỉ việc.
Lao động làm hồ sơ hưởng trợ cấp thất nghiệp tại Trung tâm Dịch vụ việc làm TP HCM, tháng 6/2025. Ảnh: VnExpress
Tuy nhiên, mức hưởng tối đa không quá 5 lần lương tối thiểu vùng do Chính phủ công bố tại tháng cuối cùng người lao động tham gia bảo hiểm thất nghiệp.
Theo quy định mới, tiền trợ cấp thất nghiệp được tính thống nhất theo lương tối thiểu vùng cho cả khu vực nhà nước và doanh nghiệp, thay cho cách tính tách bạch trước đây (khu vực công theo lương cơ sở, khu vực tư theo lương tối thiểu vùng).
Từ ngày 1/1/2026, lương tối thiểu vùng được điều chỉnh: Vùng I là 5,31 triệu đồng; vùng II 4,73 triệu đồng; vùng III 4,14 triệu đồng và vùng IV 3,7 triệu đồng.
Như vậy, mức trợ cấp thất nghiệp tối đa người lao động có thể nhận dao động từ 18,5 triệu đồng đến 26,55 triệu đồng mỗi tháng, tùy theo vùng làm việc. Mức hưởng này sẽ tiếp tục tăng khi Chính phủ điều chỉnh lương tối thiểu.
Bên cạnh đó, thời gian giải quyết hưởng trợ cấp thất nghiệp được rút ngắn còn ngày làm việc thứ 11 kể từ khi nộp đủ hồ sơ, thay vì ngày thứ 16 như trước, giúp người lao động sớm tiếp cận nguồn hỗ trợ tài chính trong giai đoạn khó khăn.
Luật sửa đổi cũng bổ sung quy định không chi trả trợ cấp thất nghiệp đối với người nghỉ việc khi đã đủ điều kiện hưởng lương hưu.
Theo đó, người lao động đủ tuổi nghỉ hưu (hiện nay nam 61 tuổi 6 tháng, nữ 57 tuổi) và đã đóng đủ 15 năm bảo hiểm xã hội sẽ không thuộc diện hưởng trợ cấp thất nghiệp.
Trước đây, luật chỉ loại trừ người đang hưởng lương hưu, nên nhiều lao động trong thời gian chờ giải quyết chế độ hưu trí vẫn có thể nhận trợ cấp thất nghiệp.
Chính sách bảo hiểm thất nghiệp được triển khai từ năm 2009 với 4 chế độ chính gồm: Trợ cấp thất nghiệp, tư vấn - giới thiệu việc làm, hỗ trợ học nghề và bảo hiểm y tế.
Quỹ bảo hiểm thất nghiệp được hình thành từ đóng góp của người lao động, người sử dụng lao động, ngân sách nhà nước và các nguồn hợp pháp khác, chi trả theo nguyên tắc có đóng - có hưởng.
Đến cuối năm 2025, cả nước dự kiến có khoảng 16,6 triệu lao động tham gia bảo hiểm thất nghiệp, với tiền lương làm căn cứ đóng bình quân đạt 6,7 triệu đồng. Kết dư Quỹ Bảo hiểm thất nghiệp ước đạt 67.400 tỷ đồng.
Nâng mức vay vốn tạo việc làm
Để tăng vai trò hỗ trợ của bảo hiểm thất nghiệp, từ năm 2026, người lao động được vay tối đa 200 triệu đồng để tạo việc làm, duy trì hoặc mở rộng việc làm, gấp đôi so với mức 100 triệu đồng trước đây.
Đối với cơ sở sản xuất, kinh doanh, mức vay tối đa được nâng từ 2 tỷ đồng lên 10 tỷ đồng và không quá 200 triệu đồng cho mỗi lao động được hỗ trợ. Trường hợp điều kiện kinh tế - xã hội cho phép, UBND cấp tỉnh trình HĐND cùng cấp quyết định mức vay cao hơn quy định chung.
Thời hạn vay tối đa lên đến 120 tháng, do Ngân hàng Chính sách xã hội xem xét căn cứ khả năng trả nợ và nguồn vốn.
Đăng ký lao động theo lộ trình
Luật Việc làm sửa đổi cũng lần đầu quy định việc đăng ký lao động theo lộ trình. Từ ngày 1/7/2026, áp dụng với nhóm người lao động tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc; các nhóm còn lại thực hiện từ ngày 1/1/2027.
Ba nhóm phải đăng ký gồm: Người đóng BHXH bắt buộc; người có việc làm nhưng không thuộc diện đóng bắt buộc; người thất nghiệp. Quy định không áp dụng với cán bộ, công chức, viên chức và lực lượng vũ trang.
Việc đăng ký lao động được thực hiện trực tuyến qua ứng dụng VNeID hoặc Sàn giao dịch việc làm quốc gia, nhằm xây dựng cơ sở dữ liệu lao động thống nhất, phục vụ quản lý và hoạch định chính sách thị trường lao động trong bối cảnh hơn 33 triệu lao động khu vực phi chính thức hiện chưa được thu thập đầy đủ thông tin.
