Năm 2025, ngành y tế TPHCM đã hoàn thành xuất sắc sứ mệnh lịch sử trong giai đoạn mới, thực hiện tinh thần chỉ đạo của Nghị quyết số 72 của Bộ Chính trị về chuyển dịch trọng tâm của hệ thống y tế từ “chủ yếu điều trị bệnh” sang “chủ động phòng bệnh, nâng cao sức khỏe Nhân dân”, mang lại niềm tin và chất lượng sống ngày càng cao cho người dân Thành phố.
Nghịch lý giữa một bên là sự quá tải của các đơn vị y tế chuyên sâu ở trung tâm, dẫn tới áp lực rất lớn không chỉ riêng cho người bệnh mà cả nhân viên y tế, và một bên là nguồn lực chưa được khai thác hết ở các khu vực khác, đã đặt ra bài toán khó cho lãnh đạo ngành y tế TPHCM. Lời giải cho câu hỏi này chính là mô hình cơ sở 2 của các bệnh viện chuyên sâu.
Bác sĩ Nguyễn Anh Dũng - Phó Giám đốc Sở Y tế, cho hay: “Điểm mấu chốt của cơ sở 2 là phải vận hành theo chuẩn chuyên môn, theo quy trình và hệ thống quản trị của bệnh viện chủ quản. Tức là chất lượng của cơ sở 2 cũng như là cơ sở “mẹ” phải tương đồng. Mô hình này sẽ hướng đến ba mục tiêu cốt lõi. Thứ nhất, đó là tái cấu trúc không gian, phân bổ lại năng lực chuyên sâu theo hướng đa cực và giảm dồn gánh nặng về những điểm ở trung tâm.
Thứ hai, phát huy nguồn lực, chuyển đổi công năng các cơ sở chưa khai thác hết để giúp tiết kiệm kinh phí ngân sách, rút ngắn được thời gian triển khai tiếp cận chuyên sâu. Thứ ba, nâng cao được hiệu quả vận hành, tăng cường phân luồng, liên thông và hội chẩn để người dân được chăm sóc liên tục.”
Một bước chuyển quan trọng của ngành Y tế Thành phố là sắp xếp 38 Trung tâm Y tế khu vực thành 168 Trạm Y tế xã, phường, đặc khu trực thuộc Ủy ban nhân dân cấp xã, chính thức vận hành từ ngày 01/01/2026; góp phần rút ngắn khoảng cách quản lý, tăng tính chủ động của chính quyền cơ sở, giúp Trạm Y tế bám sát hơn nhu cầu chăm sóc sức khỏe ban đầu của người dân, thực sự trở thành “điểm chạm y tế đầu tiên” và nền tảng vững chắc của hệ thống y tế Thành phố trong giai đoạn phát triển mới.
Bác sĩ Nguyễn Văn Vĩnh Châu - Phó Giám đốc Sở Y tế, nhấn mạnh: “Trong suốt thời gian vừa qua, Sở Y tế thành phố đã có những giải pháp đồng bộ để dần nâng cao y tế cơ sở, như đã hình thành các trạm y tế hoạt động theo nguyên lý y học gia đình, hội chẩn từ xa để kết nối các trạm y tế với bệnh viện tuyến trên, có những chính sách như thu hút các bác sĩ nghỉ hưu về làm việc tại các Trạm y tế. Các bác sĩ của Trạm Y tế cũng đã được đào tạo gói quản lý bệnh không lây của Tổ chức Y tế thế giới, do đó có thể chăm sóc, quản lý, điều trị cho người dân ngay từ tuyến cơ sở.”
TPHCM cũng chính thức hợp nhất lĩnh vực an sinh xã hội, bảo vệ trẻ em và bảo trợ xã hội vào lĩnh vực y tế, đặt chăm sóc sức khỏe làm trọng tâm trong bảo vệ nhóm yếu thế. Sở đã phân công 16 bệnh viện đa khoa và chuyên khoa hỗ trợ toàn diện cho hoạt động chăm sóc sức khỏe cho các đối tượng đang được chăm sóc và quản lý tại các trung tâm bảo trợ xã hội.
“Đôi lúc trong quá trình công tác, chúng tôi cũng cảm thấy cô đơn hay hơi chạnh lòng, đặc biệt là khi nhìn các em ra đi ngay trước mắt mình mà không thể làm gì được hơn, chúng tôi cảm thấy rất khó khăn. Nhưng được sự hỗ trợ kịp thời và sự chỉ đạo sát sao của lãnh đạo Sở thì chúng tôi đã được tiếp thêm lửa nghề để có thể phục vụ đối tượng được tốt hơn, và sự kết nối này cũng là sự kết nối để thể hiện một nền y tế vì con người và phục vụ con người là trung tâm", bà Nguyễn Lý Ngọc Thu - Giám đốc Trung tâm Bảo trợ trẻ mồ côi tàn tật Thị Nghè, chia sẻ.
Kỹ thuật thông tim can thiệp bào thai là một trong những thành tựu y khoa rực rỡ nhất của TPHCM, đánh dấu bước tiến đột phá của Việt Nam trên bản đồ y học thế giới, góp phần cứu sống và cải thiện tiên lượng lâu dài cho trẻ bị tim bẩm sinh nặng ngay từ trong bụng mẹ. Tính đến cuối tháng 1/2026, ngành y tế TPHCM đã thực hiện thành công tổng cộng 14 ca can thiệp tim bào thai. Thành công này là kết quả của sự phối hợp nhịp nhàng giữa chuyên khoa Sản (Bệnh viện Từ Dũ) và chuyên khoa Tim mạch nhi (Bệnh viện Nhi Đồng 1); khẳng định rõ giá trị cốt lõi của mô hình đa trung tâm trong việc nâng tầm y học chuyên sâu và vị thế y tế của Thành phố.
Bác sĩ Chuyên khoa 2 Trần Ngọc Hải - Giám đốc Bệnh viện Từ Dũ, cho biết thêm: “Thời gian chúng tôi thực hiện từ 6 tiếng và có ca chỉ 29 phút. Các bác sĩ sản khoa hợp tác làm sao đưa dụng cụ được vào buồng tim, có thể là tim phải và thất phải, hoặc là thất trái, tùy theo bệnh của van động mạch chủ hay động mạch phổi. Câu chuyện này đòi hỏi xoay trở rất nhiều và thường chiếm đến 99% thời gian. Còn vấn đề can thiệp trong tim, vì vấn đề nguy cơ ngưng tim bất cứ lúc nào, do đó, các chuyên gia tim của Nhi đồng 1 thực sự xuất sắc khi không có một trường hợp nào nong van quá 5 phút .”
25 nghị quyết liên quan đến lĩnh vực y tế và an sinh xã hội đã được Hội đồng nhân dân Thành phố thông qua trong năm 2025, cụ thể hóa quyết tâm chính trị cao của cả hệ thống và sự quan tâm, chỉ đạo sát sao của Thành ủy, Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân Thành phố trong việc hình thành hành lang pháp lý đồng bộ, thống nhất cho hệ thống y tế trong bối cảnh Thành phố mở rộng địa giới hành chính và chuyển sang mô hình quản trị của một siêu đô thị.
Ông Nguyễn Phước Lộc - Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thành ủy, đặt ra yêu cầu: “Phải nghiên cứu sâu sắc tới mức độ là trung tâm y tế là chúng ta đã sắp xếp thành trạm y tế, thì trạm y tế nào bên cạnh bệnh viện lớn, bên cạnh bệnh viện của Trung ương và hạng một, tuyến cuối thì chúng ta sắp xếp thí điểm xin cấp thẩm quyền phê duyệt và thành lập Khoa y tế dự phòng ở nơi đó, không bỏ chức năng y tế dự phòng. Trạm y tế vẫn giữ nhưng mà hình thành một khoa y tế dự phòng để chúng ta tăng cường nguồn nhân lực y tế tuyến trên khi có nhu cầu.
Và hồ sơ sức khỏe điện tử phải nâng lên một bước nữa là bao phủ toàn diện ở khu vực Bà Rịa - Vũng Tàu, Bình Dương cũ và mở rộng đối tượng là toàn thể phụ nữ và trẻ em, thì mới liên thông được bệnh án điện tử. Tôi thấy các đồng chí đã suy nghĩ và có lộ trình, và bây giờ chúng ta có thêm một mô hình nữa là bệnh viện cơ sở 2 của Từ Dũ kết hợp đa khoa của 9 bệnh viện cùng tham gia ở Cần Giờ. Thành phố chúng ta đang bước vào giai đoạn già hóa dân số, định hướng lão khoa cũng là một yêu cầu được phải đầu tư toàn diện, từ xa, từ sớm ngay từ bây giờ.”
Với nền tảng đã được tạo dựng trong năm 2025, bước vào 2026, ngành Y tế TPHCM tin tưởng sẽ từng bước hiện thực hóa thành công mô hình hệ thống y tế đa tầng – đa cực – đa trung tâm; bảo đảm mọi người dân, ở bất kỳ khu vực nào của Thành phố, đều được tiếp cận dịch vụ y tế phù hợp, kịp thời, an toàn và chất lượng.



